Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động: nghiên cứu trường hợp tại công ty cổ phần xuất nhập khẩu y tế Domesco dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

TÓM TẮT

Trong bối cảnh môi trường kinh doanh ngày càng cạnh tranh và ngành dược phẩm có nhiều biến động, việc đánh giá kết quả hoạt động theo hướng toàn diện trở thành yêu cầu cần thiết đối với các doanh nghiệp. Đề án “Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động: Nghiên cứu trường hợp tại DOMESCO” được thực hiện nhằm đánh giá kết quả hoạt động của Công ty dựa trên bốn phương diện của thẻ điểm cân bằng. Thông qua đề tài, tác giả đã hệ thống hóa cơ sở lý luận liên quan đến mô hình BSC và phân tích thực trạng vận dụng mô hình BSC trong đánh giá kết quả hoạt động tại DOMESCO.

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc vận dụng thẻ điểm cân bằng giúp DOMESCO có cái nhìn toàn diện hơn về kết quả hoạt động kinh doanh thay vì chỉ tập trung vào các chỉ tiêu tài chính truyền thống. mô hình BSC còn hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá đầy đủ hơn về hiệu quả hoạt động cũng như làm rõ nguyên nhân hình thành các kết quả tài chính. Việc vận dụng mô hình BSC cũng giúp Công ty phát hiện những hạn chế trong từng phương diện và đánh giá rõ hơn tình hình năng lực nhân sự hiện tại. Tuy nhiên, quá trình vận dụng mô hình BSC tại DOMESCO có thể gặp một số khó khăn do doanh nghiệp đã quen với phương pháp đánh giá truyền thống, chưa có sẵn hệ thống chỉ tiêu phù hợp và cần nhiều thời gian để đồng bộ dữ liệu giữa các phòng ban. Chi phí triển khai cho hệ thống công nghệ thông tin, đào tạo nhân sự và xây dựng bộ tiêu chí đánh giá còn tương đối cao, từ đó ảnh hưởng nhất định đến hiệu quả triển khai và vận hành mô hình BSC trong giai đoạn đầu áp dụng tại doanh nghiệp.

Trên cơ sở phân tích các ưu điểm, nhược điểm và nguyên nhân của những hạn chế còn tồn tại, tác giả đã đề xuất một phương pháp nhằm hoàn thiện việc vận dụng mô hình BSC trong đánh giá kết quả hoạt động tại DOMESCO như xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, tăng cường đào tạo nhân sự, đầu tư hệ thống công nghệ thông tin, thành lập bộ phận chuyên trách và thường xuyên kiểm tra, cập nhật hệ thống mô hình BSC phù hợp với thực trạng hoạt động của doanh nghiệp. Qua đó, việc vận dụng thẻ điểm cân bằng được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, cải thiện kết quả hoạt động kinh doanh, tăng khả năng cạnh tranh và hướng đến sự phát triển bền vững của Công ty trong tương lai.

PHẦN MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài đề án

Thẻ điểm cân bằng do Kaplan và Norton (1996) đề xuất và phát minh là một công cụ quản trị chiến lược hiện đại, giúp doanh nghiệp cụ thể hóa tầm nhìn và chiến lược thành các mục tiêu, chỉ tiêu đo lường, đồng thời đảm bảo sự cân bằng giữa bốn phương diện: tài chính, khách hàng, quy trình nội bộ và học hỏi – phát triển. Việc áp dụng thẻ điểm cân bằng giúp doanh nghiệp không chỉ đánh giá kết quả hiện tại mà còn định hướng phát triển bền vững trong tương lai, tạo mối liên kết giữa các cấp quản lý, phòng ban và nhân viên trong cùng mục tiêu chiến lược chung.

Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO là một trong những doanh nghiệp tiêu biểu trong lĩnh vực sản xuất và phân phối dược phẩm tại Việt Nam. Trong giai đoạn 2020 – 2024, mặc dù chịu ảnh hưởng từ đại dịch COVID-19, biến động kinh tế và áp lực cạnh tranh ngày càng gia tăng trong ngành dược phẩm, Công ty vẫn duy trì được hoạt động sản xuất kinh doanh tương đối ổn định, đảm bảo tăng trưởng doanh thu, lợi nhuận và tiếp tục mở rộng hệ thống phân phối. Bên cạnh mục tiêu tài chính, DOMESCO còn chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, duy trì uy tín thương hiệu, cải thiện quy trình hoạt động và xây dựng môi trường làm việc phù hợp cho người lao động, thể hiện định hướng phát triển bền vững trong dài hạn. Tuy nhiên, việc đánh giá kết quả hoạt động của doanh nghiệp nếu chỉ dựa trên các chỉ tiêu tài chính truyền thống sẽ chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả hoạt động cũng như các yếu tố tạo nên năng lực cạnh tranh lâu dài của doanh nghiệp. Trong khi đó, thẻ điểm cân bằng là công cụ quản trị hiện đại giúp đánh giá kết quả hoạt động một cách toàn diện thông qua bốn phương diện gồm tài chính, khách hàng, quy trình nội bộ và học hỏi – phát triển. Vì vậy, tác giả lựa chọn đề tài “Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động: Nghiên cứu trường hợp tại Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO” nhằm so sánh và đánh giá việc sử dụng thẻ điểm cân bằng vào đánh giá kết quả hoạt động. Từ đó góp phần hình thành cơ sở cho những hướng nghiên cứu tiếp theo, cụ thể là nghiên cứu về hiệu quả đánh giá kết quả hoạt động khi áp dụng thẻ điểm cân bằng.

2. Mục tiêu nghiên cứu Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

2.1 Mục tiêu tổng quát:

Phân tích và đánh giá kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO từ đó đề xuất được phương án hoàn thiện việc vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

2.2 Mục tiêu cụ thể:

  • Phân tích và đánh giá kết quả hoạt động dựa trên thẻ điểm cân bằng tại Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO trong giai đoạn 2020 – 2024.
  • Nêu được kết quả đạt được và thách thức của việc vận dụng thẻ điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt động tại Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO.
  • Đề xuất được phương án hoàn thiện việc vận dụng thể điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt động tại Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO.

3. Câu hỏi nghiên cứu

Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, tác giả đề xuất những câu hỏi nghiên cứu sau:

  • Kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO như thế nào dựa trên 04 phương diện của thẻ điểm cân bằng?
  • Những khó khăn mà Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO khi vận dụng thẻ điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt động?
  • Cách nào có thể giúp Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO khắc phục được những thách thức gặp phải khi vận dụng mô hình thẻ điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt động?

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu:

Việc vận dụng thẻ điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt động.

4.2 Phạm vi nghiên cứu:

Không gian: tại Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO. Thời gian: từ năm 2020 đến năm 2024.

5. Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu tài liệu: nghiên cứu các thông tin liên quan đến thẻ điểm cân bằng từ sách, giáo trình và các nghiên cứu liên quan để làm cơ sở lý luận cho đề án. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Phương pháp thu thập và xử lý số liệu: chọn lọc những số liệu từ báo cáo tài chính đã kiểm toán và báo cáo thường niên trong giai đoạn 2020 – 2024 của công ty, từ đó xử lý phần số liệu thu thập được sao cho phù hợp với mục đích nghiên cứu.

Phương pháp tổng hợp và phân tích: tổng hợp những thông tin và số liệu đã thu thập được, tiến hành phân tích và đưa ra những ưu điểm và thách thức của công ty khi vận dụng phương pháp thẻ điểm cân bằng để đánh giá kết quả hoạt. Trên cơ sở những nghiên cứu về lý thuyết của thẻ điểm cân bằng cũng như những mô hình đã được ứng dụng trong thực tế để từ đó đưa ra các đánh giá, nhận định tính hiệu quả của mô hình nếu được áp dụng hiệu quả trong điều kiện cụ thể của công ty.

Phương pháp khảo sát: tác giả sử dụng bảng câu hỏi kết hợp với thang đo Likert để thu thập ý kiến của nhân viên Công ty liên quan đến sự hài lòng của nhân viên Công ty cũng như sự phối hợp giữa các phòng ban trong quá trình làm việc. Bên cạnh đó, phương pháp này còn sử dụng để khảo sát trong phương diện khách hàng, nhằm đánh giá mức độ hài lòng với Công ty. Kết quả khảo sát được sử dùng để đưa ra được những kết quả đã đạt được cũng như những thách thức mà Công ty có thể gặp phải, từ đó đề xuất giải pháp giải quyết những thách thức.

Trên cơ sở lý thuyết về thẻ điểm cân bằng, tác giả thu thập các số liệu về hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO đưa ra những đánh giá, tổng hợp, phân tích, từ đó đưa ra được những ưu điểm và thách thức khi công ty vận dụng thẻ điểm cân bằng vào việc đánh giá kết quả hoạt động và những phương án nhằm hoàn thiện hơn việc vận dụng phương pháp này.

6. Ý nghĩa của đề án

Ý nghĩa lý luận: đề án thu thập và phân tích được thực trạng vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu DOMESCO.

Ý nghĩa thực tiễn: đề án đánh giá được việc vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO, rút ra được những ưu điểm và thách thức mà DOMESCO vướng mắc, từ đó đề xuất phương án hoàn thiện việc vận dụng thẻ điểm cân bằng.

7. Cấu trúc của đề án

Bên cạnh Lời cam đoan, Lời cảm ơn, Tóm tắt, Mục lục, Danh mục chữ viết tắt (tiếng Anh và tiếng Việt), danh mục hình ảnh và bảng, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung của đề án được chia thành 4 chương chủ yếu:

  • Chương 1: Cơ sở lý luận
  • Chương 2: Thực trạng kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO
  • Chương 3: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO
  • Chương 4: Đề xuất phương án hoàn thiện vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động của Công ty Cổ phần Xuất Nhập khẩu Y tế DOMESCO

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN

1.1. Tổng quan về kết quả hoạt động kinh doanh

1.1.1. Khái niệm về kết quả hoạt động kinh doanh

Paul A. Samuelson cho rằng kết quả gắn liền với việc sử dụng tối ưu các nguồn lực khan hiếm để đạt được mục tiêu mong muốn. Quan điểm này đặt nền tảng lý luận cho việc nghiên cứu kết quả trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, khi các nguồn lực như vốn, lao động hay tài sản luôn có giới hạn. Trên cơ sở đó, kết quả hoạt động kinh doanh có thể được hiểu là khả năng doanh nghiệp khai thác và phân bổ các nguồn lực này một cách hợp lý nhằm tối đa hóa kết quả đạt được.

Peter F. Drucker nhấn mạnh sự khác biệt giữa “kết quả” và “hiệu lực”, trong đó kết quả liên quan đến việc thực hiện công việc một cách đúng đắn, còn hiệu lực gắn với việc lựa chọn đúng mục tiêu. Cách tiếp cận này cho thấy rằng để đạt được kết quả hoạt động kinh doanh cao, doanh nghiệp không chỉ cần sử dụng nguồn lực một cách tiết kiệm mà còn phải định hướng hoạt động phù hợp với mục tiêu chiến lược. Điều này làm rõ rằng kết quả không đơn thuần là kết quả tài chính mà còn bao hàm cả yếu tố quản trị và định hướng phát triển. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

IFRS Foundation không đưa ra một định nghĩa trực tiếp về kết quả hoạt động kinh doanh, nhưng thông qua khuôn khổ khái niệm đã nhấn mạnh vai trò của thông tin về kết quả tài chính trong việc đánh giá khả năng tạo ra dòng tiền trong tương lai. Từ đó có thể suy luận rằng kết quả hoạt động kinh doanh được phản ánh thông qua khả năng sinh lợi và năng lực tạo tiền của doanh nghiệp. Đây cũng là cơ sở để các nhà đầu tư và các bên liên quan đưa ra quyết định kinh tế.

Tổng hợp các quan điểm trên có thể thấy rằng kết quả hoạt động kinh doanh là một khái niệm đa chiều, bao gồm cả khía cạnh kinh tế, tài chính và quản trị. Không chỉ phản ánh kết quả đạt được, kết quả còn thể hiện cách thức doanh nghiệp sử dụng nguồn lực để tạo ra kết quả đó. Do vậy, trong nghiên cứu và thực tiễn, kết quả hoạt động kinh doanh thường được đánh giá thông qua mối quan hệ giữa kết quả và chi phí, đồng thời kết hợp với các chỉ tiêu phản ánh khả năng sinh lời và năng lực tạo giá trị của doanh nghiệp trong dài hạn.

1.1.2. Những chỉ tiêu được sử dụng để đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh

Việc sử dụng các chỉ tiêu tài chính để đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp xuất phát từ yêu cầu cung cấp thông tin hữu ích cho việc ra quyết định kinh tế. Theo IFRS Foundation, báo cáo tài chính nhằm cung cấp thông tin về tình hình tài chính, kết quả hoạt động và dòng tiền để giúp các đối tượng sử dụng đánh giá khả năng tạo ra giá trị trong tương lai. Tuy nhiên, các số liệu kế toán riêng lẻ thường chưa đủ để phản ánh đầy đủ kết quả hoạt động, do đó cần được chuyển hóa thành các chỉ tiêu phân tích. Dưới góc độ học thuật, các nhà nghiên cứu như K. R. Subramanyam và John J. Wild cho rằng các tỷ số tài chính là công cụ quan trọng giúp biến dữ liệu kế toán thành thông tin có ý nghĩa, hỗ trợ đánh giá khả năng sinh lời, kết quả sử dụng tài sản và mức độ rủi ro của doanh nghiệp.

Đồng thời, theo Eugene F. Brigham và Joel F. Houston, kết quả hoạt động kinh doanh là một khái niệm đa chiều nên cần được đánh giá thông qua nhiều nhóm chỉ tiêu khác nhau như doanh thu – chi phí, năng suất hoạt động, tỷ suất sinh lời và rủi ro tài chính. Mỗi nhóm chỉ tiêu phản ánh một khía cạnh riêng nhưng có mối liên hệ chặt chẽ, giúp cung cấp cái nhìn toàn diện hơn về hoạt động của doanh nghiệp.

Ngoài ra, hệ thống chỉ tiêu tài chính là công cụ cơ bản trong phân tích kết quả kinh doanh, vì chúng thể hiện mối quan hệ giữa kết quả đạt được và nguồn lực sử dụng. Như vậy, việc sử dụng các chỉ tiêu này không chỉ có ý nghĩa thực tiễn mà còn được củng cố bởi cơ sở lý thuyết vững chắc trong lĩnh vực kế toán và tài chính.

1.1.2.1. Các chỉ số doanh thu và chi phí Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Các chỉ số doanh thu và chi phí phản ánh quy mô hoạt động và mức độ kiểm soát chi phí của doanh nghiệp, qua đó cho thấy mối quan hệ giữa đầu ra và đầu vào trong quá trình kinh doanh. Theo Trường Đại học Thương mại, kết quả kinh doanh được thể hiện thông qua mối quan hệ giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra.

  • Tốc độ tăng trưởng doanh thu được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh xu hướng phát triển của doanh nghiệp qua các kỳ, cho thấy khả năng mở rộng thị trường và gia tăng quy mô hoạt động. Tốc độ tăng trưởng cao và ổn định thể hiện doanh nghiệp có chiến lược kinh doanh kết quả và khả năng thích ứng tốt với môi trường cạnh tranh, trong khi sự suy giảm hoặc biến động mạnh có thể là dấu hiệu của rủi ro kinh doanh.

  • Chỉ tiêu doanh thu trên 1 đồng chi phí được xác định như sau:

Chỉ tiêu này cho biết kết quả sử dụng chi phí trong việc tạo ra doanh thu. Giá trị càng cao chứng tỏ doanh nghiệp tổ chức hoạt động sản xuất kinh doanh kết quả, tối ưu hóa chi phí đầu vào. Ngược lại, nếu chỉ tiêu thấp cho thấy chi phí chưa được kiểm soát tốt hoặc kết quả hoạt động còn hạn chế.

  • Chỉ tiêu lợi nhuận theo chi phí được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh khả năng chuyển hóa chi phí thành lợi nhuận, từ đó đánh giá kết quả thực chất của hoạt động kinh doanh. Giá trị càng cao chứng tỏ doanh nghiệp không chỉ kiểm soát chi phí tốt mà còn tạo ra giá trị gia tăng lớn từ các nguồn lực đã sử dụng.

1.1.2.2. Các chỉ số năng suất hoạt động

Nhóm chỉ tiêu này phản ánh mức độ sử dụng tài sản và kết quả luân chuyển vốn trong doanh nghiệp.

  • Vòng quay tổng tài sản được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh khả năng khai thác tài sản trong việc tạo ra doanh thu. Vòng quay càng cao chứng tỏ doanh nghiệp sử dụng tài sản kết quả, tuy nhiên cần xem xét trong mối tương quan với đặc điểm ngành nghề để có đánh giá chính xác.

  • Vòng quay hàng tồn kho được xác định như sau:

Chỉ tiêu này cho biết tốc độ luân chuyển hàng tồn kho và kết quả quản lý tồn kho. Vòng quay cao giúp giảm chi phí lưu kho và hạn chế rủi ro tồn đọng vốn, nhưng nếu quá cao có thể dẫn đến thiếu hụt hàng hóa.

  • Vòng quay khoản phải thu được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh khả năng thu hồi công nợ và kết quả quản lý tín dụng thương mại. Vòng quay cao cho thấy doanh nghiệp thu tiền nhanh, cải thiện dòng tiền và giảm thiểu rủi ro nợ xấu.

1.1.2.3. Các chỉ số tỷ suất sinh lời Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Nhóm chỉ tiêu này phản ánh khả năng tạo lợi nhuận của doanh nghiệp và là thước đo cốt lõi của kết quả hoạt động.

  • Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu (ROS) được xác định như sau:

Chỉ tiêu này cho biết mức lợi nhuận thu được trên mỗi đồng doanh thu, phản ánh kết quả hoạt động kinh doanh cốt lõi và khả năng kiểm soát chi phí của doanh nghiệp.

  • Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) được xác định như sau:

Chỉ tiêu này đo lường khả năng sinh lời của toàn bộ tài sản, qua đó đánh giá kết quả tổng thể trong việc sử dụng nguồn lực của doanh nghiệp.

  • Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh mức sinh lời đối với vốn của chủ sở hữu, là cơ sở quan trọng để nhà đầu tư đánh giá kết quả sử dụng vốn và quyết định đầu tư.

1.1.2.4. Các chỉ số rủi ro tài chính

Nhóm chỉ tiêu này phản ánh mức độ an toàn tài chính và khả năng chịu đựng rủi ro của doanh nghiệp.

  • Hệ số nợ được xác định như sau:

Chỉ tiêu này cho biết mức độ tài trợ tài sản bằng nợ, qua đó phản ánh mức độ phụ thuộc vào nguồn vốn vay và rủi ro tài chính của doanh nghiệp.

  • Hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu (D/E) được xác định như sau:

Chỉ tiêu này phản ánh mức độ sử dụng đòn bẩy tài chính. Giá trị cao có thể giúp gia tăng lợi nhuận nhưng đồng thời làm tăng rủi ro tài chính.Khả năng thanh toán lãi vay được xác định như sau:

Chỉ tiêu này đánh giá khả năng doanh nghiệp đáp ứng nghĩa vụ trả lãi vay. Giá trị càng cao cho thấy doanh nghiệp có mức độ an toàn tài chính tốt và khả năng chịu đựng rủi ro cao.

1.2. Cơ sở lý thuyết về thẻ điểm cân bằng Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

1.2.1. Nguồn gốc và sự phát triển của thẻ điểm cân bằng

Thẻ điểm cân bằng được Robert S. Kaplan và David P. Norton phát triển vào đầu những năm 1990 nhằm khắc phục hạn chế của hệ thống đánh giá kết quả hoạt động truyền thống vốn chỉ tập trung vào các chỉ tiêu tài chính. Theo hai tác giả, các chỉ tiêu tài chính chỉ phản ánh kết quả trong quá khứ và chưa đánh giá đầy đủ các yếu tố tạo nên thành công lâu dài của doanh nghiệp. Vì vậy, mô hình BSC được xây dựng như một hệ thống đo lường kết hợp giữa các chỉ tiêu tài chính và phi tài chính, giúp đánh giá kết quả hoạt động một cách toàn diện hơn. Mô hình này tạo nền tảng để doanh nghiệp theo dõi và thực hiện các mục tiêu chiến lược một cách hiệu quả.

Mô hình BSC lần đầu tiên được giới thiệu trong bài báo The Balanced Scorecard: Measures that Drive Performance đăng trên Harvard Business Review năm 1992. Trong nghiên cứu này, Kaplan và Norton đề xuất bốn phương diện cốt lõi gồm tài chính, khách hàng, quy trình kinh doanh nội bộ và học hỏi & phát triển. Đến năm 1996, thông qua cuốn The Balanced Scorecard: Translating Strategy into Action, hai tác giả tiếp tục hoàn thiện mô hình BSC thành một hệ thống quản trị chiến lược, giúp chuyển hóa tầm nhìn và chiến lược của doanh nghiệp thành các mục tiêu và chỉ tiêu cụ thể. Nhờ đó, mô hình BSC không chỉ là công cụ đo lường mà còn hỗ trợ triển khai và kiểm soát việc thực hiện chiến lược.

Từ những năm 2000 đến nay, mô hình BSC tiếp tục được Kaplan và Norton phát triển thông qua các nghiên cứu về bản đồ chiến lược và sự liên kết giữa các mục tiêu chiến lược trong tổ chức. Mô hình này đã được áp dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như sản xuất, thương mại, dịch vụ, y tế và khu vực công ở nhiều quốc gia. Cùng với sự phát triển của môi trường kinh doanh, mô hình BSC cũng được mở rộng theo hướng gắn với chuyển đổi số, quản trị hiệu suất và phát triển bền vững. Đến nay, mô hình BSC được xem là một trong những công cụ quản trị chiến lược và đánh giá kết quả hoạt động được sử dụng phổ biến trên thế giới. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

1.2.2. Khái niệm về thẻ điểm cân bằng

Theo Viện Thẻ điểm cân bằng, BSC được định nghĩa như một hệ thống lập kế hoạch và quản lý chiến lược được các tổ chức sử dụng để truyền đạt mục tiêu mà tổ chức muốn đạt được, và hệ thống này sẽ đảm bảo những công việc hằng ngày diễn ra trong tổ chức vẫn phù hợp với mục tiêu chiến lược. Dưới góc nhìn này, BSC cũng sẽ tập trung vào việc cải thiện chất lượng sản phẩm và dịch vụ của doanh nghiệp. Hệ thống này cũng được thiết lập để đo lường và theo dõi tiến độ đạt được của các mục tiêu chiến lược đã đề ra.

Dựa trên nền tảng lý thuyết gốc của Kaplan và Norton, thẻ điểm cân bằng là một cơ chế chuyển đổi tầm nhìn và chiến lược của tổ chức thành các mục tiêu cụ thể. Nó cung cấp một bức tranh toàn diện, cân bằng về hiệu quả hoạt động hiện tại và các nhân tố tạo động lực tăng trưởng trong tương lai. Mô hình này đánh giá doanh nghiệp thông qua 04 phương diện là tài chính, khách hàng, quy trình nội bộ và học hỏi – phát triển. Chiến lược là phần trung tâm của thẻ điểm cân bằng ảnh hưởng đến thước đo được sử dụng trong mỗi khía cạnh này.

Tóm lại, BSC sẽ hỗ trợ doanh nghiệp cụ thể hóa được mục tiêu chiến lược phát triển của mình thành hệ thống những mục tiêu và chỉ tiêu có thể đo lường được. Và hệ thống mục tiêu và chỉ tiêu này sẽ thay mặt nhà lãnh đạo truyền đạt đến nhân viên công ty cũng như cổ đông bên ngoài về kết quả đạt được cũng như những yếu tố dẫn dắt đến kết quả mong muốn.

1.2.3. Vai trò của thẻ điểm cân bằng

Thứ nhất, chuyển hóa tầm nhìn và chiến lược thành mục tiêu cụ thể. Theo Kaplan và Norton, vai trò quan trọng nhất của mô hình BSC là giúp doanh nghiệp cụ thể hóa tầm nhìn và chiến lược thành các mục tiêu chiến lược, chỉ tiêu đo lường, giá trị mục tiêu và các chương trình hành động. Thông qua bốn phương diện gồm tài chính, khách hàng, quy trình nội bộ, học hỏi và phát triển, doanh nghiệp có thể triển khai chiến lược một cách nhất quán từ cấp quản lý đến các bộ phận và cá nhân.

Thứ hai, truyền đạt và liên kết chiến lược trong toàn tổ chức. Mô hình BSC giúp truyền đạt chiến lược đến toàn thể nhân viên, bảo đảm mọi bộ phận và cá nhân đều hiểu rõ mục tiêu của tổ chức cũng như vai trò của mình trong việc thực hiện chiến lược. Đồng thời, mô hình BSC tạo ra sự liên kết giữa mục tiêu của các đơn vị, các phòng ban và từng cá nhân với mục tiêu chung của doanh nghiệp, qua đó nâng cao tính thống nhất trong quá trình thực hiện chiến lược.

Thứ ba, hỗ trợ lập kế hoạch và phân bổ nguồn lực. Kaplan và Norton cho rằng mô hình BSC giúp doanh nghiệp gắn kết giữa mục tiêu chiến lược với kế hoạch hoạt động và việc phân bổ nguồn lực. Thông qua hệ thống mục tiêu và các chỉ tiêu đo lường, doanh nghiệp có thể xác định những chương trình ưu tiên, sử dụng hiệu quả nguồn lực và bảo đảm các hoạt động được triển khai theo đúng định hướng chiến lược đã đề ra. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Cuối cùng, cung cấp thông tin phản hồi và hỗ trợ học hỏi chiến lược. Mô hình BSC tạo điều kiện để doanh nghiệp thường xuyên theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện chiến lược thông qua hệ thống chỉ tiêu đo lường. Các thông tin phản hồi từ quá trình thực hiện giúp nhà quản trị nhận diện những điểm mạnh, hạn chế và nguyên nhân của các sai lệch so với mục tiêu, từ đó điều chỉnh chiến lược hoặc các kế hoạch hành động cho phù hợp với sự thay đổi của môi trường kinh doanh. Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp hình thành quá trình học hỏi và cải tiến chiến lược một cách liên tục.

1.2.4. Điều kiện áp dụng triển khai thẻ điểm cân bằng

Đầu tiên, doanh nghiệp cần xác định rõ tầm nhìn và chiến lược phát triển. Mô hình BSC không chỉ là một hệ thống đo lường hiệu quả hoạt động mà còn là công cụ chuyển hóa chiến lược thành các mục tiêu và hành động cụ thể. Do đó, nếu chiến lược chưa được xây dựng rõ ràng hoặc chưa được truyền đạt thống nhất trong toàn doanh nghiệp thì việc thiết lập các mục tiêu và chỉ tiêu trên mô hình BSC sẽ thiếu tính định hướng và khó đạt được hiệu quả mong muốn.

Thứ hai, sự cam kết và tham gia của lãnh đạo cấp cao là điều kiện quan trọng quyết định sự thành công của việc triển khai mô hình BSC. Kaplan và Norton (1996) cho rằng ban lãnh đạo phải trực tiếp tham gia vào quá trình xây dựng bản đồ chiến lược, xác định mục tiêu, phân bổ nguồn lực và thường xuyên theo dõi kết quả thực hiện. Sự cam kết của lãnh đạo không chỉ tạo động lực cho các bộ phận thực hiện mà còn đảm bảo mô hình BSC được sử dụng như một công cụ quản trị chiến lược thay vì chỉ là hệ thống đánh giá kết quả.

Thứ ba, Kaplan và Norton (1996) nhấn mạnh rằng các mục tiêu và chỉ tiêu trong mô hình BSC cần được liên kết chặt chẽ với nhau thông qua mối quan hệ nhân quả giữa bốn khía cạnh: tài chính, khách hàng, quy trình kinh doanh nội bộ và học hỏi – phát triển. Việc xây dựng các chỉ tiêu phải phản ánh được chiến lược của doanh nghiệp, đồng thời có khả năng đo lường và theo dõi kết quả thực hiện một cách thường xuyên.

Cuối cùng, việc triển khai mô hình BSC đòi hỏi doanh nghiệp phải xây dựng hệ thống thông tin quản trị phù hợp nhằm thu thập, xử lý và cung cấp dữ liệu phục vụ cho việc đánh giá các chỉ tiêu. Đồng thời, chiến lược và mục tiêu cần được truyền thông đến toàn bộ nhân viên để mỗi cá nhân hiểu rõ vai trò của mình trong việc thực hiện mục tiêu chung của tổ chức. Theo Kaplan và Norton (1996), chỉ khi chiến lược được phổ biến rộng rãi và gắn kết với hoạt động hằng ngày thì mô hình BSC mới thực sự phát huy vai trò là công cụ quản trị chiến lược hiệu quả.

1.2.5. Bốn phương diện của thẻ điểm cân bằng Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

  • Hình 1.1. Mô hình thẻ điểm cân bằng

Tầm nhìn và chiến lược là trung tâm của thẻ điểm cân bằng, được triển khai thông qua bốn phương diện là tài chính, khách hàng, quy trình nội bộ và học hỏi & phát triển. Mỗi phương diện sẽ được cụ thể hóa bằng mục tiêu, thước đo, chỉ tiêu và hành động nhằm đảm bảo tính đo lường và khả thi. Các phương diện của thẻ điểm cân bằng có mối quan hệ nhân quả chặt chẽ, trong đó học hỏi & phát triển là nền tảng thúc đẩy cải tiến quy trình nội bộ. Quy trình kết quả sẽ nâng cao giá trị khách hàng, từ đó cải thiện kết quả tài chính. Thẻ điểm cân bằng sẽ hỗ trợ doanh nghiệp trong việc chuyển hóa chiến lược thành hành động cụ thể và đồng bộ trong toàn doanh nghiệp.

1.2.5.1. Tài chính

Theo Kaplan và Norton (1996), phương diện tài chính phản ánh mức độ thành công của doanh nghiệp trong việc thực hiện chiến lược thông qua các kết quả tài chính đạt được. Mặc dù Thẻ điểm cân bằng mở rộng phạm vi đánh giá sang các khía cạnh phi tài chính, nhưng các chỉ tiêu tài chính vẫn giữ vai trò trung tâm vì chúng phản ánh kết quả cuối cùng của các hoạt động trong doanh nghiệp và là cơ sở đánh giá việc tạo ra giá trị cho cổ đông.

Kaplan và Norton (1996) cho rằng mục tiêu tài chính cần được xây dựng phù hợp với từng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp. Đối với doanh nghiệp đang trong giai đoạn tăng trưởng, mục tiêu tài chính thường tập trung vào việc gia tăng doanh thu và mở rộng thị phần. Ở giai đoạn duy trì, doanh nghiệp chú trọng nâng cao hiệu quả hoạt động, kiểm soát chi phí và cải thiện khả năng sinh lời. Trong khi đó, ở giai đoạn thu hoạch, mục tiêu tài chính chủ yếu hướng đến tối đa hóa dòng tiền và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Các chiến lược chủ yếu trong phương diện tài chính được đề cập đến là: tăng trưởng doanh thu và tập hợp sản phẩm, giảm chi phí và cải thiện năng suất, sử dụng tài sản và đầu tư. các nhân tố thúc đẩy mục tiêu tài chính được trình bày trong bảng 1.1.

  • Bảng 1.1. Đo lường các chủ đề tài chính chiến lược Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Theo Kaplan và Norton (1996), các mục tiêu và chỉ tiêu trong phương diện tài chính không tồn tại độc lập mà chịu tác động trực tiếp từ kết quả của ba phương diện còn lại là khách hàng, quy trình kinh doanh nội bộ và học hỏi – phát triển. Khi doanh nghiệp nâng cao sự hài lòng của khách hàng, cải thiện quy trình hoạt động và phát triển năng lực của đội ngũ nhân viên, những kết quả này sẽ góp phần cải thiện hiệu quả tài chính trong dài hạn. Do đó, phương diện tài chính vừa là mục tiêu cuối cùng vừa là thước đo đánh giá mức độ thành công của chiến lược doanh nghiệp.

1.2.5.2. Khách hàng

Theo Kaplan và Norton (1996), phương diện khách hàng thể hiện cách doanh nghiệp tạo ra giá trị cho khách hàng nhằm đạt được các mục tiêu tài chính đã đề ra. Nếu phương diện tài chính phản ánh kết quả cuối cùng của chiến lược thì phương diện khách hàng tập trung vào việc xác định nhóm khách hàng mục tiêu và những giá trị mà doanh nghiệp cần cung cấp để đáp ứng nhu cầu của họ. Việc lựa chọn đúng khách hàng mục tiêu và xây dựng các giá trị phù hợp sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo lợi thế bền vững cho doanh nghiệp.

Kaplan và Norton (1996) cho rằng doanh nghiệp cần xác định rõ phân khúc khách hàng mục tiêu trước khi xây dựng các mục tiêu và chỉ tiêu đánh giá. Sau khi xác định được khách hàng mục tiêu, doanh nghiệp cần xây dựng các giá trị khác biệt để thu hút và giữ chân khách hàng. Những giá trị này thường bao gồm chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ, giá cả, thời gian giao hàng, mức độ thuận tiện trong giao dịch, dịch vụ chăm sóc khách hàng và hình ảnh, uy tín của doanh nghiệp trên thị trường.

Để đánh giá kết quả thực hiện phương diện khách hàng, Kaplan và Norton (1996) đề xuất một nhóm các chỉ tiêu cốt lõi gồm thị phần, tỷ lệ thu hút khách hàng mới, tỷ lệ duy trì khách hàng hiện hữu, mức độ hài lòng của khách hàng và khả năng sinh lợi từ khách hàng. Các chỉ tiêu này phản ánh mức độ thành công của doanh nghiệp trong việc đáp ứng nhu cầu khách hàng và duy trì mối quan hệ lâu dài với thị trường mục tiêu.

  • Hình 1.2. Mối tương quan giữa các yếu tố trong phương diện khách hàng

Theo Kaplan và Norton (1996), việc cải thiện kết quả ở phương diện khách hàng sẽ tạo tiền đề để nâng cao kết quả tài chính của doanh nghiệp. Khi doanh nghiệp cung cấp được giá trị vượt mong đợi cho khách hàng, mức độ hài lòng và lòng trung thành sẽ được cải thiện, từ đó góp phần gia tăng doanh thu, mở rộng thị phần và nâng cao khả năng sinh lời. Vì vậy, phương diện khách hàng đóng vai trò là cầu nối giữa các hoạt động nội bộ của doanh nghiệp với mục tiêu tạo ra giá trị tài chính trong dài hạn.

1.2.5.3. Quy trình nội bộ Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Theo Kaplan và Norton (1996), phương diện quy trình kinh doanh nội bộ tập trung vào việc xác định và cải thiện các quy trình quan trọng giúp doanh nghiệp tạo ra giá trị cho khách hàng và đạt được các mục tiêu tài chính. Sau khi xác định mục tiêu về tài chính và khách hàng, doanh nghiệp cần nhận diện những quy trình nội bộ có ảnh hưởng lớn nhất đến khả năng thực hiện chiến lược, từ đó xây dựng các mục tiêu và chỉ tiêu đo lường phù hợp.

Khác với các hệ thống đánh giá truyền thống chủ yếu chú trọng kiểm soát hoạt động hiện tại, Kaplan và Norton (1996) cho rằng mô hình BSC hướng doanh nghiệp đến việc quản lý toàn bộ chuỗi giá trị. Theo đó, các quy trình nội bộ được chia thành ba nhóm chính gồm quy trình đổi mới, quy trình hoạt động và quy trình dịch vụ sau bán hàng. Quy trình đổi mới tập trung vào việc nghiên cứu nhu cầu khách hàng và phát triển sản phẩm hoặc dịch vụ mới. Quy trình hoạt động bao gồm các hoạt động tạo ra và cung cấp sản phẩm, dịch vụ với chất lượng, chi phí và thời gian phù hợp. Quy trình dịch vụ sau bán hàng hướng đến việc hỗ trợ khách hàng sau khi sử dụng sản phẩm hoặc dịch vụ nhằm nâng cao mức độ hài lòng và duy trì mối quan hệ lâu dài.

  • Hình 1.3. Chuỗi giá trị trong phương diện quy trình nội bộ

Để đánh giá hiệu quả của phương diện quy trình kinh doanh nội bộ, Kaplan và Norton (1996) đề xuất doanh nghiệp lựa chọn các chỉ tiêu phản ánh chất lượng quy trình, năng suất, thời gian thực hiện, chi phí hoạt động, tỷ lệ sai sót, mức độ đổi mới và khả năng đáp ứng nhu cầu khách hàng. Việc lựa chọn các chỉ tiêu cần phù hợp với chiến lược và đặc điểm hoạt động của từng doanh nghiệp, đồng thời phản ánh được hiệu quả của các quy trình then chốt tạo nên lợi thế cạnh tranh.

1.2.5.4. Học hỏi và phát triển

Theo Kaplan và Norton (1996), phương diện học hỏi và phát triển là nền tảng của Thẻ điểm cân bằng, phản ánh năng lực của doanh nghiệp trong việc duy trì sự đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động và thực hiện thành công chiến lược trong dài hạn. Các mục tiêu của ba phương diện còn lại chỉ có thể đạt được khi doanh nghiệp đầu tư thích đáng vào con người, hệ thống thông tin và năng lực tổ chức. Do đó, phương diện học hỏi và phát triển được xem là động lực thúc đẩy sự cải thiện liên tục và tạo ra giá trị bền vững cho doanh nghiệp. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Kaplan và Norton (1996) cho rằng phương diện học hỏi và phát triển được xây dựng trên ba yếu tố cốt lõi gồm năng lực của người lao động, năng lực của hệ thống thông tin và sự gắn kết của tổ chức. Trước hết, doanh nghiệp cần phát triển kiến thức, kỹ năng và trình độ chuyên môn của nhân viên thông qua đào tạo, bồi dưỡng và tạo điều kiện học tập nhằm đáp ứng yêu cầu của chiến lược. Bên cạnh đó, hệ thống thông tin cần cung cấp dữ liệu đầy đủ, chính xác và kịp thời để hỗ trợ quá trình ra quyết định và đánh giá kết quả hoạt động. Đồng thời, doanh nghiệp cần xây dựng môi trường làm việc khuyến khích sự phối hợp, trao quyền và gắn kết giữa các cá nhân, phòng ban nhằm phát huy tối đa năng lực của nguồn nhân lực.

  • Hình 1.4. Các cơ cấu đánh giá khả năng học tập và phát triển

Để đánh giá kết quả của phương diện học hỏi và phát triển, Kaplan và Norton (1996) đề xuất sử dụng các chỉ tiêu phản ánh năng lực và sự phát triển của nguồn nhân lực, hiệu quả của hệ thống thông tin và mức độ gắn kết của tổ chức. Một số chỉ tiêu thường được áp dụng bao gồm mức độ hài lòng của nhân viên, tỷ lệ duy trì nhân viên, năng suất lao động, số giờ đào tạo, trình độ chuyên môn của nhân viên và mức độ tiếp cận thông tin phục vụ công việc. Các chỉ tiêu này giúp doanh nghiệp đánh giá khả năng chuẩn bị các nguồn lực cần thiết để thực hiện chiến lược trong tương lai.

Theo Kaplan và Norton (1996), phương diện học hỏi và phát triển là cơ sở hình thành mối quan hệ nhân quả trong Thẻ điểm cân bằng. Khi doanh nghiệp đầu tư vào nguồn nhân lực, hệ thống thông tin và năng lực tổ chức, các quy trình kinh doanh nội bộ sẽ được cải thiện, từ đó nâng cao giá trị cung cấp cho khách hàng và cuối cùng góp phần đạt được các mục tiêu tài chính. Vì vậy, phương diện học hỏi và phát triển không chỉ hỗ trợ việc thực hiện chiến lược mà còn tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong dài hạn.

1.2.6. Những ưu điểm nổi bật khi sử dụng mô hình thẻ điểm cân bằng Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Việc áp dụng mô hình thẻ điểm cân bằng do Robert S. Kaplan và David P. Norton phát triển mang lại nhiều ưu điểm nổi bật trong đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh, đặc biệt trong bối cảnh các doanh nghiệp như DOMESCO đang hoạt động trong môi trường cạnh tranh và biến động.

Đầu tiên, cho phép đánh giá kết quả hoạt động một cách toàn diện hơn so với phương pháp truyền thống. Nếu các chỉ tiêu tài chính như ROA, ROE hay biên lợi nhuận chỉ phản ánh kết quả cuối cùng, thì mô hình BSC mở rộng phạm vi đánh giá sang các phương diện khách hàng, quy trình nội bộ và học hỏi – phát triển. Điều này giúp doanh nghiệp không chỉ nhìn nhận “kết quả đạt được” mà còn hiểu rõ “nguyên nhân tạo ra kết quả”, từ đó nâng cao chất lượng quản trị.

Thứ hai, khả năng liên kết giữa chiến lược và hoạt động thực thi. Thông qua việc chuyển hóa chiến lược thành các mục tiêu cụ thể và các chỉ tiêu đo lường trong từng phương diện, mô hình BSC giúp đảm bảo rằng mọi hoạt động của doanh nghiệp đều hướng tới mục tiêu chiến lược chung. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp nơi mà chiến lược phát triển sản phẩm, mở rộng thị trường và tối ưu hóa kênh phân phối cần được triển khai đồng bộ.

Thứ ba, nâng cao khả năng dự báo và định hướng dài hạn. Các phương diện như học hỏi – phát triển và quy trình nội bộ đóng vai trò là các chỉ báo dẫn dắt, giúp doanh nghiệp nhận diện sớm các vấn đề tiềm ẩn trước khi chúng ảnh hưởng đến kết quả tài chính. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể chủ động điều chỉnh chiến lược và hoạt động, thay vì chỉ phản ứng khi kết quả kinh doanh đã bị ảnh hưởng. Việc áp dụng mô hình BSC góp phần cải thiện kết quả truyền thông nội bộ và phối hợp giữa các bộ phận. Khi các mục tiêu và chỉ tiêu được thiết lập rõ ràng cho từng phương diện, các phòng ban trong doanh nghiệp sẽ hiểu rõ vai trò và đóng góp của mình đối với mục tiêu chung. Điều này giúp tăng cường sự liên kết nội bộ và nâng cao kết quả thực thi chiến lược.

Cuối cùng, hỗ trợ doanh nghiệp cân bằng giữa mục tiêu ngắn hạn và dài hạn. Trong khi các chỉ tiêu tài chính thường thúc đẩy doanh nghiệp tập trung vào kết quả ngắn hạn, mô hình BSC khuyến khích đầu tư vào các yếu tố tạo giá trị bền vững như con người, công nghệ và quy trình. Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng đối với ngành dược, nơi hoạt động nghiên cứu phát triển và xây dựng thương hiệu đóng vai trò then chốt trong việc duy trì lợi thế cạnh tranh.

1.2.7. Mối quan hệ giữa các phương diện trong thẻ điểm cân bằng

Theo Kaplan và Norton (1996), mô hình BSC không chỉ là hệ thống đo lường kết quả hoạt động mà còn là công cụ quản trị chiến lược, giúp chuyển hóa tầm nhìn và chiến lược của doanh nghiệp thành các mục tiêu, chỉ tiêu và sáng kiến cụ thể. Vì vậy, việc xây dựng mô hình BSC phải bắt đầu từ chiến lược của doanh nghiệp. Trên cơ sở tầm nhìn và chiến lược đã xác định, doanh nghiệp sẽ thiết lập các mục tiêu chiến lược cho từng phương diện của mô hình BSC, đồng thời xây dựng các chỉ tiêu đo lường, giá trị mục tiêu và các chương trình hành động nhằm hiện thực hóa chiến lược. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Kaplan và Norton (1996) cho rằng các mục tiêu trong bốn phương diện của mô hình BSC không tồn tại độc lập mà được liên kết với nhau thông qua mối quan hệ nhân quả. Trong đó, phương diện học hỏi và phát triển là nền tảng, tập trung vào việc nâng cao năng lực của nguồn nhân lực, hệ thống thông tin và năng lực tổ chức. Những yếu tố này tạo điều kiện để doanh nghiệp cải thiện các quy trình kinh doanh nội bộ, nâng cao chất lượng hoạt động, tăng hiệu quả và đổi mới quy trình.

Khi các quy trình kinh doanh nội bộ được cải thiện, doanh nghiệp sẽ tạo ra giá trị tốt hơn cho khách hàng thông qua việc cung cấp sản phẩm, dịch vụ đáp ứng nhu cầu về chất lượng, giá cả, thời gian giao hàng và dịch vụ hỗ trợ. Điều này góp phần nâng cao mức độ hài lòng, duy trì khách hàng hiện hữu, thu hút khách hàng mới và gia tăng thị phần. Cuối cùng, những kết quả đạt được trong phương diện khách hàng sẽ tạo tác động tích cực đến phương diện tài chính thông qua tăng trưởng doanh thu, cải thiện lợi nhuận, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và gia tăng giá trị cho cổ đông.

Như vậy, Kaplan và Norton (1996) khẳng định rằng mối quan hệ giữa bốn phương diện của mô hình BSC được hình thành theo một chuỗi logic từ học hỏi và phát triển → quy trình kinh doanh nội bộ → khách hàng → tài chính. Mỗi mục tiêu trong từng phương diện đều phải góp phần thực hiện mục tiêu của phương diện tiếp theo và hướng đến việc hoàn thành chiến lược chung của doanh nghiệp. Chính mối liên kết này tạo nên sự khác biệt của Thẻ điểm cân bằng so với các hệ thống đo lường hiệu quả truyền thống vốn chỉ tập trung vào các chỉ tiêu tài chính.

1.3. Các trường hợp vận dụng thành công mô hình BSC Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

Công ty Cổ phần Cơ điện lạnh Searefico là một trong những doanh nghiệp tiên phong tại Việt Nam áp dụng mô hình mô hình BSC kết hợp với hệ thống KPI trong quản trị doanh nghiệp. Sau khi thực hiện tái cơ cấu và cổ phần hóa vào năm 2005, Searefico đã xây dựng chiến lược kinh doanh và triển khai mô hình BSC nhằm liên kết mục tiêu chiến lược với hệ thống đánh giá kết quả hoạt động. Chỉ sau hai năm áp dụng, năng suất lao động của doanh nghiệp (đo bằng lợi nhuận trên đầu người) tăng trên 50%, đồng thời Searefico chính thức niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh. Đến nay, mô hình BSC vẫn tiếp tục được doanh nghiệp duy trì và tích hợp cùng các công cụ quản trị khác như KRA và KPI để kiểm soát, đo lường và đánh giá hiệu quả hoạt động, góp phần nâng cao năng lực quản trị và hướng tới phát triển bền vững.

Công ty Cổ phần Dây và Cáp điện Việt Nam (CADIVI) bắt đầu triển khai Thẻ điểm cân bằng (mô hình BSC) từ năm 2015 với sự hỗ trợ của Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng 3 (QUATEST 3) nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả quản trị doanh nghiệp. Trong quá trình triển khai, doanh nghiệp đã thành lập Ban chỉ đạo mô hình BSC, xây dựng bản đồ chiến lược, hệ thống KPI theo bốn phương diện của mô hình BSC và tổ chức đào tạo cho đội ngũ cán bộ, nhân viên. Sau khi áp dụng, CADIVI đã nâng cao khả năng theo dõi và đánh giá kết quả hoạt động, tăng cường sự phối hợp giữa các phòng ban và hình thành văn hóa quản trị dựa trên dữ liệu. Bên cạnh đó, việc áp dụng mô hình BSC còn góp phần cải thiện kết quả kinh doanh, với doanh thu năm 2014 tăng 9,5% so với năm 2013, tỷ lệ chi phí quản lý trên doanh thu giảm 0,86% và tỷ lệ nợ quá hạn của khách hàng giảm từ 9% xuống còn 6,97%, qua đó góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng đến sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Trong quá trình tái cấu trúc, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) đã thử nghiệm áp dụng Thẻ điểm cân bằng (mô hình BSC) tại Viễn thông TP. Hồ Chí Minh từ năm 2010, sau đó triển khai trên toàn hệ thống nhằm đổi mới công tác quản trị và nâng cao hiệu quả hoạt động. mô hình BSC được sử dụng kết hợp với hệ thống lương 3Ps để lượng hóa kết quả thực hiện công việc, gắn mục tiêu chiến lược với hiệu quả của từng đơn vị và từng người lao động. Sau khi áp dụng, doanh thu của Viễn thông TP. Hồ Chí Minh tăng từ 4.096 tỷ đồng năm 2010 lên 5.855 tỷ đồng năm 2014, đồng thời năng suất lao động bình quân tăng từ 810 triệu đồng lên hơn 1,3 tỷ đồng/người/năm. Bên cạnh những kết quả về kinh doanh, mô hình BSC còn góp phần thay đổi tư duy quản trị, nâng cao tinh thần làm việc của người lao động và tăng cường sự phối hợp giữa các đơn vị, tạo nền tảng quan trọng cho quá trình tái cấu trúc thành công của VNPT.

Các trường hợp trên cho thấy mô hình BSC đã được nhiều doanh nghiệp Việt Nam áp dụng nhằm nâng cao hiệu quả quản trị, tăng cường liên kết giữa chiến lược và hoạt động thực tiễn, đồng thời hỗ trợ theo dõi và đánh giá kết quả hoạt động một cách toàn diện. Điều này cho thấy mô hình BSC là một công cụ quản trị có tính ứng dụng cao và có thể được nghiên cứu vận dụng tại Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu Y tế DOMESCO phù hợp với điều kiện thực tế của doanh nghiệp.

  • Bảng 1.2. Tổng hợp trường hợp các doanh nghiệp áp dụng mô hình BSC thành công

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

Trong chương 1, tác giả đã trình bày được tổng quan cơ sở lý luận về kết quả hoạt động kinh doanh, các chỉ tiêu được sử dụng để đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh theo phương pháp truyền thống. Bên cạnh đó, tác giả cũng trình bày được những nội dung liên quan đến thẻ điểm cân bằng, bao gồm khái niệm, những phương diện của thẻ điểm cân bằng và hiệu quả của những doanh nghiệp đã áp dụng phương pháp này, mang lại kết quả tốt nhất. Những nội dung ở chương 1 được tác giả sử dụng làm tiền đề cho nội dung ở các chương sau. Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:  

===>>> Luận văn: Thực trạng kết quả hoạt động của Công ty XNK Y tế

One thought on “Luận văn: Vận dụng thẻ điểm cân bằng đánh giá kết quả hoạt động”

  1. Pingback: Luận văn: Giải pháp đánh giá kết quả hoạt động tại công ty y tế

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *