Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại

Mục lục

Đánh giá post

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại hay nhất năm 2022 cho các bạn học viên ngành đang làm khóa luận tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài khóa luận tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm khóa luận thì với đề tài Khóa luận: Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty TNHH thương mại và dịch vụ hàng hải Atlantic dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn (HQSDV) của doanh nghiệp được đánh giá là mục tiêu quan trọng hàng đầu đối với mọi doanh nghiệp. Hiệu quả sử dụng vốn chịu tác động của nhiều nhân tố khác nhau, bao gồm cả nhân tố vĩ mô và nhân tố vi mô thuộc về doanh nghiệp. Để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống các chỉ tiêu đo lường và đánh giá hiệu quả sử dụng vốn, am hiểu cơ chế tác động của các nhân tố đến hiệu quả sử dụng vốn, từ đó, đưa ra các biện pháp đúng để cải thiện hiệu quả sử dụng vốn.

Doanh nghiệp đầu tư thương mại có vai trò quan trọng trong nền kinh tế: tạo công ăn việc làm; đóng góp vào tổng giá trị sản phẩm quốc gia cũng như ngân sách nhà nước. Để các doanh nghiệp đầu tư thương mại có thể hoạt động hiệu quả cần coi trọng công tác huy động, sử dụng và phân bổ nguồn lực tài chính. Làm thế nào để nâng cao hiệu suất hoạt động, cải thiện khả năng thanh toán, nâng cao khả năng sinh lời, từ đó nâng cao hơn nữa hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp đầu tư thương mại là một vấn đề sống còn trong bối cảnh hiện nay.

Trong những năm qua, do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế và cạnh tranh gay gắt từ các đối thủ cạnh tranh, hiệu quả sử dụng vốn của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại và Vận tải Atlantic còn tồn tại một số hạn chế như:

(1)Cơ cấu tài sản, nguồn vốn chưa hợp lý; (2)Lượng hàng tồn kho cao, vòng quay hàng tồn kho thấp; (3)Khả năng thanh toán thấp; (4)Khả năng sinh lời của tổng tài sản, sinh lời theo vốn chủ thấp do đó hiệu quả sử dụng vốn của Công ty khá thấp. Để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn cho Công ty, đề tài “Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại và Dịch vụ Hàng hải Atlantic” được chọn làm đề tài khóa tốt nghiệp với mong muốn tìm kiếm những biện pháp có căn cứ khoa học và thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn cho Công ty trong thời gian tới.

Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, luận văn được bố cục thành 3 chương:

Chương 1: Lý luận chung về hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp
Chương 2: Thực trạng hiệu quả sử dụng vốn tại Công ty TNHH Thương mại và dịch vụ hàng hải Atlantic
Chương 3: Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại Công ty TNHH Thương mại và dịch vụ hàng hải Atlantic.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ

===>>> Viết Khóa Luận Tốt Nghiệp Ngành Marketing

CHƯƠNG 1. LÝ LUẬN CHUNG VỀ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP

1.1. Tổng quan chung về hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp

1.1.1. Khái niệm, phân loại doanh nghiệp

1.1.1.1 Khái niệm doanh nghiệp

Có nhiều cách hiểu về doanh nghiệp, theo quy định tại điều 7, Luật Doanh nghiệp 2014 thì:“Doanh nghiệp là là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh”[12].

Theo giáo trình Tài chính doanh nghiệp (Học viện tài chính): “Doanh nghiệp là một tổ chức kinh tế thực hiện các hoạt động sản xuất, cung ứng hàng hóa cho người tiêu dùng qua thị trường nhằm mục tiêu sinh lời”[6,tr.12].

Dựa trên khái niệm về doanh nghiệp, Đoàn Minh Tuấn (2015) đưa ra khái niệm về Doanh nghiệp thương mại vận tải: “Doanh nghiệp thương mại vận tải là một đơn vị kinh doanh được thành lập hợp pháp, nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực thương mại vận tải”[16,tr26].

Như vậy có thể hiểu Doanh nghiệp thương mại vận tải (DNTMVT) là tổ chức có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch, được đăng ký thành lập theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực thương mại, vận tải đáp ứng nhu cầu của thị trường. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Hiện nay, đáp ứng yêu cầu của thị trường, các doanh nghiệp thường hoạt động theo hướng đa ngành nghề, đăng ký kinh doanh ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Chính vì vậy một doanh nghiệp được coi là “Doanh nghiệp thương mại vận tải nếu doanh nghiệp có doanh thu từ hoạt động thương mại vận tải chiếm tỷ trọng chủ đạo trong tổng doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ của một doanh nghiệp, tức là doanh thu từ hoạt động thương mại vận tải chiếm tỷ trọng trên 50% tổng doanh thu thuần của doanh nghiệp”[16,tr.28].

1.1.2.1. Phân loại doanh nghiệp

Nhằm phục vụ cho những mục đích nghiên cứu hiệu quả sử dụng vốn của các doanh nghiệp thương mại-vận tải, các nhà phân tích có thể sử dụng nhiều cách phân loại khác nhau. Những cách phân loại cơ bản đó là:

Thứ nhất, xét theo quy mô doanh nghiệp có thể chia thành:
Một, Doanh nghiệp thương mại-vận tải quy mô lớn;
Hai, Doanh nghiệp thương mại-vận tải quy mô vừa;
Ba, Doanh nghiệp thương mại-vận tải quy mô nhỏ;
Bốn, Doanh nghiệp thương mại-vận tải quy mô siêu nhỏ.

Tiêu chí để phân biệt doanh nghiệp lớn với doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp siêu nhỏ tại các quốc gia khác nhau có những khác biệt nhất định. Tuy nhiên, đặc điểm chung đó là, các Doanh nghiệp quy mô lớn có trình độ tích tụ vốn lớn, có, có thể thu hút được lực lượng lao động có trình độ cao khả năng cạnh tranh mạnh, quy mô thị trường lớn. Trong khi đó, các Doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa thường có lượng nhân lực hạn chế, quy mô vốn nhỏ và quy mô về thị trường hạn chế.

Thứ hai, căn cứ vào tính chất của mặt hàng kinh doanh có thể chia thành:
Một là: Doanh nghiệp kinh doanh chuyên môn hóa: đó là các doanh nghiệp chuyên kinh doanh một hoặc một số mặt hàng có cùng công dụng, trạng thái hoặc tính chất nhất định.
Hai là: Các doanh nghiệp kinh doanh tổng hợp: là các doanh nghiệp kinh doanh nhiều mặt hàng có công dụng, trạng thái, tính chất khác nhau.
Ba là: Các doanh nghiệp kinh doanh đa dạng hóa (hỗn hợp): các doanh nghiệp kinh doanh cả sản xuất, cả kinh doanh hàng hóa và thực hiện các hoạt động dịch vụ thương mại
Thứ ba, Căn cứ theo chế độ sở hữu tư liệu sản xuất có thể chia thành

Doanh nghiệp nhà nước: là DN được nhà nước đầu tư hoặc cấp 100% vốn kinh doanh.
Doanh nghiệp tập thể: là DN mà vốn kinh doanh do tập thể người lao động tự nguyện góp vào để kinh doanh.
Các công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty liên doanh.
Doanh nghiệp tư nhân: do các tư nhân trong nước và nước ngoài bỏ vốn kinh doanh.

1.1.2. Khái niệm hiệu quả sử dụng vốn Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

1.2.2.1. Khái niệm và đặc trưng của vốn

Trong cơ chế thị trường, mục tiêu của các doanh nghiệp là nhằm tối đa hoá giá trị của doanh nghiệp. Để đạt được mục tiêu này, doanh nghiệp cần có một lượng vốn để mua sắm các yếu tố đầu vào của quá trình sản xuất như: sức lao động, đối tượng lao động và tư liệu lao động; kết hợp ba yếu tố đó để tạo ra đầu ra là các sản phẩm hàng hoá, hoặc dịch vụ có ích và tiêu thụ hàng hoá để thu lợi nhuận. Lượng vốn tiền tệ ứng ra đó được gọi là vốn của doanh nghiệp. Vốn không chỉ là điều kiện tiên quyết và sống còn đối với sự ra đời của doanh nghiệp mà nó còn là một trong những yếu tố giữ vai trò quyết định trong quá trình hoạt động và phát triển của doanh nghiệp hiện nay. Do đó, chúng ta cần phải có nhận thức đúng đắn về vốn và vai trò của nó đối với quá trình sản xuất kinh doanh của một doanh nghiệp.

Về mặt khái niệm, vốn kinh doanh có thể được hiểu như sau: “Vốn kinh doanh của doanh nghiệp là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ giá trị tài sản được huy động, sử dụng vào hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm mục đích sinh lời”[11,tr.23].

Vốn có các đặc trưng cơ bản sau:

Thứ nhất, vốn được biểu hiện bằng một lượng tài sản có thực

Đây là đặc trưng rất cơ bản của vốn kinh doanh – vốn là một lượng tiền tệ đại diện cho một lượng hàng hoá nhất định, một tài sản có thực. Nói cách khác, vốn là biểu hiện bằng giá trị của các tài sản trong doanh nghiệp.

Thứ hai, vốn phải được tích tụ, tập trung thành một lượng nhất định, đủ sức đầu tư vào một phương án kinh doanh

Việc huy động vốn của doanh nghiệp cần đạt tới một giới hạn nhất định nào đó thì mới đủ sức phát huy tác dụng, cũng như đáp ứng được yêu cần của phương án đầu tư. Do đó để đầu tư vào sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp không chỉ khai thác các tiềm năng về vốn mà còn phải tìm mọi cách để thu hút vốn.

Thứ ba, vốn phải vận động sinh lời Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Đặc trưng này của vốn xuất phát từ nguyên tắc: tiền tệ chỉ được coi là vốn khi chúng được đưa vào sản xuất kinh doanh, chúng vận động biến đổi hình thái biểu hiện nhưng điểm khởi đầu và điểm kết thúc của vòng tuần hoàn phải là tiền, lượng tiền thu về phải lớn hơn lượng tiền bỏ ra – tức là kinh doanh phải có lãi.

Thứ tư, vốn có giá trị về mặt thời gian

Điều này có nghĩa là một đồng vốn ở thời điểm này có giá trị khác với giá trị của một đồng vốn ở thời điểm khác. Nguyên nhân của điều này là do các nhân tố như: giá cả thị trường, lạm phát, khủng hoảng… Do đó, việc huy động và sử dụng vốn kịp thời là hết sức quan trọng đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của một doanh nghiệp.

Thứ năm, vốn gắn liền với chủ sở hữu

Trong nền kinh tế thị trường, vốn luôn phải gắn liền với chủ sở hữu. Đồng vốn vô chủ sẽ dẫn đến việc sử dụng vốn lăng phí, kém hiệu quả. Ngược lại, những đồng vốn gắn liền với chủ sở hữu, gắn với lợi ích hợp pháp của chủ sở hữu thì được sử dụng đúng mục đích, sử dụng tiết kiệm có hiệu quả và sinh lời.

Thứ sáu, vốn được coi như một loại hàng hoá đặc biệt

Những người có vốn nhàn rỗi sẽ đưa vốn vào thị trường, còn những người cần vốn sẽ tìm đến nguồn vốn đó để mua “Quyền sử dụng vốn” và trả cho người bán một lượng tiền tệ nhất định được gọi là “chi phí sử dụng vốn”. Như vậy, khác với các hàng hóa thông thường, vốn khi “bán ra” sẽ không bị mất đi quyền sở hữu mà chỉ mất đi quyền sử dụng, người mua được quyền sử dụng vốn trong một thời gian nhất định. Đây là đặc trưng quan trọng giúp cho các doanh nghiệp có phương thức huy động vốn linh hoạt trong nền kinh tế thị trường. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Thứ bảy, vốn bao gồm cả giá trị của tài sản vô hình

Giá trị thực của một doanh nghiệp không chỉ là phép cộng giản đơn số vốn cố định và vốn lưu động hiện có, mà còn tính đến giá trị của một số tài sản có khả năng sinh lời như: vị trí địa lý, uy tín, thương hiệu, công nghệ sản xuất, bằng phát minh sáng chế. Chúng được gọi là tài sản vô hình của doanh nghiệp

1.2.2.2. Phân loại vốn của doanh nghiệp

Giá trị thực tế của doanh nghiệp gồm tổng giá trị thực tế của toàn bộ tài sản hữu hình và tài sản vô hình phục vụ sản xuất kinh doanh. Tài sản của doanh nghiệp được phân loại thành tài sản hữu hình và tài sản vô hình.

Tài sản hữu hình là những “tài sản có hình thái vật chất do chủ tài sản nắm giữ để sử dụng phục vụ các mục đích của mình, nó bao gồm tài sản ngắn hạn và tài sản dài hạn”[11,tr.34].

Tài sản ngắn hạn là tài sản được dự tính để bán hoặc sử dụng trong khuôn khổ của chu kỳ kinh doanh bình thường của doanh nghiệp; hoặc được nắm giữ chủ yếu cho mục đích thương mại hoặc cho mục đích ngắn hạn; hoặc là tiền hoặc tài sản tương đương mà việc sử dụng không gặp một hạn chế nào.

Tài sản dài hạn là các tài sản khác ngoài tài sản ngắn hạn, bao gồm: tài sản cố định, tài sản đầu tư tài chính dài hạn và tài sản dài hạn khác. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Tài sản vô hình là tài sản không có hình thái vật chất nhưng xác định được giá trị do chủ tài sản nắm giữ để sử dụng phục vụ mục đích của mình, nó bao gồm: kỹ năng quản lý, bí quyết marketing, danh tiếng, uy tín, tên hiệu, biểu tượng doanh nghiệp và việc sở hữu các quyền và công cụ hợp pháp (quyền sử dụng đất, quyền sáng chế, bản quyền, quyền kinh doanh hay các hợp đồng). Trong phạm vi nội dung nghiên cứu, tác giả không đi sâu phân tích vấn đề này.

Có rất nhiều tiêu thức để phân loại vốn kinh doanh nhưng để thuận lợi cho quá trình quản lý và sử dụng vốn, người ta căn cứ vào đặc điểm chu chuyển của vốn khi tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh. Theo đó, vốn được chia thành hai loại: vốn cố định và vốn lưu động.

Vốn cố định (VCĐ)

Trong nền kinh tế thị trường, để có được các tài sản cố định (TSCĐ) cần thiết cho hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp cần phải đầu tư ứng ra một lượng vốn tiền tệ nhất định. Số vốn mà doanh nghiệp ứng ra hình thành TSCĐ được gọi là VCĐ của doanh nghiệp, do đó: “VCĐ của doanh nghiệp là bộ phận của vốn đầu tư ứng trước về TSCĐ. Đặc điểm của vốn cố định là chuyển giá trị dần dần từng phần trong nhiều chu kỳ kinh doanh và hoàn thành một vòng chu chuyển khi tái sản xuất được TSCĐ về mặt giá trị”[11,tr.50].

Như vậy VCĐ và TSCĐ có mối quan hệ mật thiết với nhau, “VCĐ là biểu hiện về mặt giá trị của TSCĐ, còn TSCĐ là biểu hiện về mặt vật chất của VCĐ. Do đó, chúng không thể tách rời nhau mà nằm trong một thể thống nhất chi phối lẫn nhau: quy mô VCĐ sẽ quyết định quy mô TSCĐ; ngược lại đặc điểm TSCĐ lại chi phối đặc điểm tuần hoàn và chu chuyển của VCĐ”[11.tr.51].

Đặc điểm luân chuyển VCĐ Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Là số vốn đầu tư ứng trước để mua sắm, xây dựng các TSCĐ nên quy mô của VCĐ nhiều hay ít sẽ quyết định đến quy mô TSCĐ, ảnh hưởng rất lớn đến trình độ trang bị kỹ thuật và công nghệ, năng lực sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Song ngược lại, những đặc diểm kinh tế của TSCĐ trong quá trình sử dụng lại có những ảnh hưởng quyết định, chi phối đặc điểm tuần hoàn và chu chuyển của VCĐ. Có thể khái quát những nét đặc thù về sự vận động của VCĐ trong quá trình sản xuất kinh doanh như sau:

Một là, VCĐ tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất kinh doanh. Điều này do đặc điểm của TSCĐ là thời gian sử dụng lâu dài và tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất kinh doanh.

Hai là, VCĐ luân chuyển dần dần từng phần vào giá trị sản phẩm trong các chu kỳ sản xuất kinh doanh. Khi tham gia cào quá trình sản xuất, một bộ phận VCĐ được luân chuyển và cấu thành chi phí sản xuất sản phẩm (dưới hình thức chi phí khấu hao) tương ứng với phần giá trị hao mòn của TSCĐ.

Ba là, Sau nhiều chu kỳ sản xuất, VCĐ mới hoàn thành một vòng chu chuyển. Sau mỗi chu kỳ sản xuất, phần vốn được chu chuyển vào giá trị sản phẩm dần dần tăng lên song phần vốn đầu tư ban đầu vào TSCĐ lại giảm xuống cho đến khi TSCĐ hết thời gian sử dụng, giá trị của nó được chuyển dịch hết vào giá trị sản phẩm thì VCĐ mới hoàn thành một vòng chu chuyển.

Phân loại VCĐ

VCĐ là biểu hiện bằng tiền của TSCĐ của doanh nghiệp. TSCĐ trong các doanh nghiệp bao gồm rất nhiều loại, mỗi loại có những đặc điểm khác nhau về tính chất kỹ thuật, công dụng và thời gian sử dụng. Vì vậy để quản lý tốt TSCĐ cũng như quản lý tốt VCĐ, doanh nghiệp cần phải tiến hành phân loại TSCĐ:

Dựa vào hình thái biểu hiện và công dụng kinh tế, TSCĐ của DN được chia thành 2 loại: (1)TSCĐ hữu hình và (2)TSCĐ vô hình.

Dựa vào mục đích sử dụng, TSCĐ được chia thành: (1)TSCĐ dùng cho mục đích kinh doanh và (2)TSCĐ dùng cho mục đích phúc lợi, sự nghiệp, an ninh quốc phòng. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Dựa vào tình hình sử dụng, TSCĐ được chia thành: (2)TSCĐ đang dùng; (2)TSCĐ chưa dùng và (3)TSCĐ không cần dùng và chờ thanh lý.

Mỗi cách phân loại trên cho phép xem xét, đánh giá kết cấu TSCĐ của DN theo các tiêu thức khác nhau. Đối với mỗi doanh nghiệp, việc phân loại TSCĐ là rất cần thiết, giúp doanh nghiệp chủ động điều chỉnh kết cấu TSCĐ hợp lý nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng VCĐ nói riêng và vốn kinh doanh nói chung.

Vốn lưu động (VLĐ)

Để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh, bên cạnh TSCĐ doanh nghiệp còn phải có một lượng tài sản ngắn hạn (TSNH) nhất định. Để hình thành nên các TSNH, doanh nghiệp phải ứng trước một số vốn tiền tệ nhất định đầu tư vào các tài sản đó. Số vốn này được gọi là VLĐ của doanh nghiệp, do đó: “VLĐ của doanh nghiệp là số vốn ứng ra để hình thành nên các TSNH nhằm đảm bảo cho quá trình kinh doanh của doanh nghiệp được thực hiện thường xuyên, liên tục. VLĐ luân chuyển toàn bộ giá trị ngay trong một lần và thu hồi toàn bộ, hoàn thành một vòng luân chuyển khi kết thúc một chu kỳ kinh doanh”[11,tr.61].

VLĐ có hình thức biểu hiện là các TSNH và được chia thành hai loại:
TSNH phục vụ cho sản xuất và TSNH phục vụ lưu thông.
TSNH phục vụ cho sản xuất: bao gồm những vật tư dự trữ để đảm bảo cho quá trình sản xuất được liên tục như nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu… và những sản phẩm đang trong quá trình sản xuất như sản phẩm dở dang, bán thành phẩm… Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.
TSNH phục vụ lưu thông: là những TSNH nằm trong quá trình lưu thông của doanh nghiệp như thành phẩm nằm trong kho chờ tiêu thụ, vốn bằng tiền, vốn trong thanh toán…

Đặc điểm luân chuyển của VLĐ

Trong quá trình tham gia vào hoạt động kinh doanh, do bị chi phối bởi các đặc điểm của TSNH nên VLĐ của doanh nghiệp có các đặc điểm sau:

Thứ nhất, VLĐ trong quá trình chu chuyển luôn thay đổi hình thái biểu hiện. Đối với doanh nghiệp sản xuất, hình thái biểu hiện của VLĐ là tiền – vật tư dự trữ, sản phẩm dở dang – thành phẩm hàng hoá – tiền. Đối với doanh nghiệp thương mại, VLĐ có hình thái biểu hiện là tiền – hàng – tiền. Doanh nghiệp cần nắm rõ các hình thái biểu hiện này để có biện pháp quản lý VLĐ .

Thứ hai, VLĐ chuyển toàn bộ giá trị ngay trong một lần và được hoàn lại toàn bộ sau mỗi chu kỳ kinh doanh. Đây là điểm khác biệt cơ bản giữa VLĐ và VCĐ.

Thứ ba, VLĐ hoàn thành một vòng tuần hoàn sau một chu kỳ kinh doanh. Đặc điểm này cho thấy kết thúc một chu kỳ kinh doanh cũng là lúc VLĐ trở lại hình thái tiền tệ ban đầu.

Phân loại VLĐ

Để thuận lợi cho việc quản lý VLĐ, người ta tiến hành phân loại VLĐ theo các cách sau:

Dựa theo hình thái biểu hiện của vốn: Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Vốn bằng tiền và các khoản phải thu: phần VLĐ này không được thể hiện dưới một lượng vật chất cụ thể mà chỉ biểu hiện dưới dạng nguồn lực. Đây là phần VLĐ có tính thanh khoản cao mà doanh nghiệp cần có trong quá trình hoạt động kinh doanh.
Vốn về hàng tồn kho: được biểu hiện dưới hình thái vật chất cụ thể, bao gồm: vốn vật tư dự trữ, vốn sản phẩm dở dang, vốn thành phẩm. Đây là bộ phận VLĐ có tính thanh khoản không cao do đó các doanh nghiệp cần có kế hoạch dự trữ hàng tồn kho hợp lý.

Dựa vào vai trò của VLĐ đối với quá trình sản xuất kinh doanh:

VLĐ trong khâu dự trữ sản xuất, bao gồm: vốn nguyên, vật liệu chính; vốn vật liệu phụ; vốn nhiên liệu; vốn phụ tùng thay thế; vốn vật đóng gói, vốn công cụ dụng cụ nhỏ.
VLĐ trong khâu trực tiếp sản xuất, bao gồm: vốn sản phẩm đang chế tạo; vốn về chi phí trả trước.
VLĐ trong khâu lưu thông, bao gồm: vốn thành phẩm; vốn bằng tiền; vốn trong thanh toán, các khoản đầu tư ngắn hạn về chứng khoán, cho vay ngắn hạn…

Mỗi cách phân loại trên đều đạt được yêu cầu nhất định trong công tác quản lý và sử dụng VLĐ. Nó giúp doanh nghiệp xác định đúng trọng điểm và biện pháp quản lý, sử dụng VLĐ hiệu quả hơn, phù hợp với điều kiện cụ thể của từng doanh nghiệp.

Tóm lại, từ đặc điểm của VCĐ và VLĐ đòi hỏi công tác quản lý vốn của doanh nghiệp phải được quan tâm. Để bảo toàn và nâng cao hiệu quả sử dụng VCĐ thì cần phải quản lý VCĐ trên cả hai mặt hình thái hiện vật và giá trị. Muốn quản lý tốt và nâng cao hiệu quả sử dụng VLĐ, doanh nghiệp phải quản lý trên tất cả các biểu hiện của nó.

1.2.2.3. Nguồn hình thành vốn Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Để bảo toàn và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp thì doanh nghiệp cần nắm rõ nguồn hình thành vốn từ đó có phương án huy động, biện pháp quản lý sử dụng thích hợp đem lại hiệu quả cao. Dựa vào từng tiêu thức nhất định mà nguồn vốn của doanh nghiệp được chi thành các loại khác nhau:

Căn cứ vào quan hệ sở hữu về vốn. Theo tiêu thức này, nguồn vốn của doanh nghiệp được hình thành từ hai nguồn: (1)Nguồn vốn chủ sở hữu và (2)Nợ phải trả.

Nguồn vốn chủ sở hữu là bộ phận vốn thuộc quyền sở hữu của chủ doanh nghiệp, bao gồm vốn góp ban đầu và vốn được bổ sung từ kết quả kinh doanh hàng năm, các quỹ, nguồn vốn liên doanh, liên kết, vốn tài trợ của Nhà nước…

Nợ phải trả là các khoản nợ phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp phải có trách nhiệm thanh toán lãi và nợ gốc đúng thời hạn cam kết. Nguồn vốn này bao gồm: vay ngân hàng, tổ chức tín dụng, các khoản nợ nhà cung cấp, nợ lương, nợ các khoản phải trả cho Nhà nước, nợ lương.

Sự kết hợp hai nguồn vốn chủ sở hữu và nợ phải trả tạo nên cơ cấu nguồn vốn trong doanh nghiệp. Doanh nghiệp thành công hay thất bại là tùy vào việc lựa chọn cơ cấu nguồn vốn có phù hợp hay không.

Căn cứ vào phạm vi huy động vốn

Theo tiêu thức này, vốn của doanh nghiệp được hình thành từ hai nguồn:

(1)nguồn vốn bên trong và (2)nguồn vốn bên ngoài. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Nguồn vốn bên trong: là nguồn vốn có thể huy động được từ bản thân doanh nghiệp, bao gồm: vốn đầu tư của chủ sở hữu, vốn tự bổ sung từ lợi nhuận sau thuế, các loại quỹ (quỹ đầu tư phát triển, quỹ dự phòng tài chính…), từ nguồn vốn khấu hao TSCĐ. Đây là nguồn vốn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện khả năng chủ động cũng như mức độ độc lập về tài chính của doanh nghiệp trong quá trình huy động vốn.

Nguồn vốn bên ngoài: là nguồn vốn mà doanh nghiệp có thể huy động từ bên ngoài để đáp ứng nhu cầu về vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh, bao gồm: vốn vay tín dụng, vốn chiếm dụng từ các nhà cung cấp, vốn do phát hành chứng khoán, vốn góp liên doanh, liên kết… Đây là bộ phận vốn không thể thiếu đối với doanh nghiệp trong quá trình sản xuất kinh doanh, nhằm tạo ra cơ cấu vốn linh hoạt góp phần gia tăng tỷ suất lợi nhuận vốn chủ sở hữu.

Việc phân loại nguồn vốn theo phạm vi huy động vốn sẽ giúp doanh nghiệp thiết lập được cơ cấu tài trợ hợp lý, dựa trên nguyên tắc: huy động trước các các nguồn có chi phí sử dụng vốn thấp, sau đó mới huy động tới các nguồn tài trợ có chi phí sử dụng vốn cao hơn.

Căn cứ vào thời gian huy động và sử dụng vốn, Theo tiêu thức này có thể chia nguồn vốn của doanh nghiệp thành hai loại là: (1)Nguồn vốn ngắn hạn và (2)nguồn vốn dài hạn.
Nguồn vốn dài hạn: là nguồn vốn có tính chất ổn định, doanh nghiệp có thể sử dụng lâu dài. Bao gồm: (1)nguồn vốn chủ sở hữu và (2)các khoản nợ dài hạn.
Nguồn vốn ngắn hạn: là nguồn vốn có tính chất ngắn hạn (thường dưới 1 năm) mà doanh nghiệp có thể sử dụng đáp ứng các nhu cầu có tính chất tạm thời, bất thường của doanh nghiệp. Nguồn vốn này bao gồm (1)các khoản vay ngắn hạn và (2)nợ ngắn hạn.

Việc phân loại nguồn vốn thường xuyên và nguồn vốn tạm thời như trên sẽ giúp cho nhà quản lý doanh nghiệp xem xét huy động các nguồn vốn cho phù hợp với thời gian sử dụng vốn, đáp ứng kịp thời vốn sản xuất kinh doanh, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng vốn. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

1.2.2.4. Hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp

Có thể nói một trong những biện pháp chủ yếu để bảo toàn và phát triển vốn là quản lý và sử dụng có hiệu quả. Hiệu quả sử dụng vốn có ảnh hưởng quyết định đến sự tồn tại và phát triển của một doanh nghiệp. Từ các góc độ nhìn nhận khác nhau, quan điểm về hiệu quả sử dụng vốn cũng có những cách hiểu khác nhau. Nhưng nói chung, việc sử dụng vốn có hiệu quả là phải nhằm đạt được kết quả cao nhất trong quá trình sản xuất kinh doanh với chi phí bỏ ra thấp nhất.

Hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp đứng từ góc độ kinh tế là tối đa hóa lợi nhuận. Như vậy có thể hiểu là với một lượng vốn nhất định bỏ vào hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ đem lại lợi nhuận cao nhất và làm cho đồng vốn không ngừng sinh sôi nảy nở, tức là hiệu quả sử dụng vốn thể hiện ở hai mặt: bảo toàn được vốn và tạo ra được các kết quả theo mục tiêu kinh doanh, trong đó đặc biệt là kết quả về mức sinh lời của đồng vốn

Bên cạnh đó, phải chú ý cả mặt tối thiểu hóa lượng vốn và thời gian sử dụng vốn của doanh nghiệp. Kết quả sử dụng vốn phải thỏa mãn được lợi ích của doanh nghiệp và các nhà đầu tư ở mức mong muốn cao nhất, đồng thời nâng cao được lợi ích xã hội.

Nếu xét trên góc độ tài chính doanh nghiệp thì ngoài mục tiêu lợi nhuận, sử dụng vốn có hiệu quả còn phải đảm bảo an toàn, lành mạnh về mặt tài chính, tăng cường khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trước mắt và lâu dài, do đó: “Hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh của doanh nghiệp là một phạm trù kinh tế phản ánh trình độ khai thác, sử dụng nguồn vốn của doanh nghiệp vào hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm mục đích sinh lợi tối đa với chi phí hoạt động là thấp nhất”[15].

Quản trị sử dụng vốn của doanh nghiệp bản chất là “quản lý, sử dụng một nguồn lực (thể hiện giá trị bằng tiền) dưới các hình thái khác nhau (tài sản cố định, công cụ dụng cụ, nguyên vật liệu, nhiên liệu,…, tiền mặt) với mục đích tối ưu hiệu quả cho doanh nghiệp trong từng thời kỳ (phát triển, mở rộng, ổn định, lợi nhuận…)”[15,tr.29]. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Hiệu quả sử dụng vốn được lượng hoá thông qua hệ thống các chỉ tiêu về “khả năng sinh lời”, “khả năng thanh khoản”, “hiệu quả sử dụng tài sản”, “cơ cấu vốn”, “vòng quay hàng tồn kho”, “kỳ thu tiền bình quân”… Nó phản ánh quan hệ giữa đầu ra và đầu vào của quá trình sản xuất kinh doanh thông qua thước đo tiền tệ hay cụ thể là mối quan hệ giữa kết quả thu được với chi phí bỏ ra để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh. Kết quả thu được càng cao so với chi phí vốn bỏ ra thì hiệu quả sử dụng vốn càng cao. Do đó doanh nghiệp muốn đạt được mục tiêu tăng trưởng và tối đa hoá giá trị doanh nghiệp cần phải đặt vấn đề nâng cao hiệu quả sử dụng vốn lên hàng đầu.

Tóm lại: HQSDV của DN phản ánh trình độ huy động và sử dụng nguồn lực của DN để tạo ra kết quả đầu ra tối ưu. Các chỉ tiêu phản ánh HQSDV của DN được xây dựng thông qua mối quan hệ tỷ lệ giữa các đại lượng kinh tế thể hiện tốc độ luân chuyển, khả năng sinh lời và khả năng thanh toán của doanh nghiệp.

1.2. Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sử dụng vốn Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Trong nền kinh tế thị trường, mục tiêu của các DN là thu được lợi nhuận cao. Quá trình kinh doanh của DN cũng là quá trình hình thành và sử dụng vốn kinh doanh. Vì vậy, hiệu quả sử dụng vốn được thể hiện ở số lợi nhuận DN thu được trong kỳ và mức sinh lời của một đồng vốn kinh doanh. Xét trên góc độ sử dụng vốn, lợi nhuận thể hiện kết quả tổng thể của quá trình phối hợp tổ chức đảm bảo vốn và sử dụng vốn cố định, vốn lưu động của DN.

Để đánh giá đầy đủ hơn hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh cần phải xem xét hiệu quả sử dụng vốn ở từng khâu, sử dụng nhiều chỉ tiêu để phân tích, đánh giá mức sinh lời của đồng vốn kinh doanh.

Xuất phát từ mục tiêu đánh giá, các DN xác định và sử dụng các chỉ tiêu tài chính thích hợp. Khi sử dụng các chỉ tiêu phản ánh mức sinh lời của vốn kinh doanh, để so sánh giữa các DN khác nhau hay so sánh giữa các thời kỳ khác nhau, doanh nghiệp cần phải đảm bảo tính đồng nhất của chỉ tiêu:

1.2.1. Nhóm chỉ tiêu về cơ cấu vốn, nguồn vốn

Nhóm chỉ tiêu này phản ánh một cách tổng quát về cơ cấu vốn cũng như cơ cấu sử dụng vốn của doanh nghiệp. Nhóm chỉ tiêu này gồm một số chỉ tiêu:

Cơ cấu nguồn vốn

Cơ cấu nguồn vốn thể hiện tỷ trọng của các nguồn vốn trong tổng giá trị nguồn vốn mà doanh nghiệp huy động, sử dụng vào hoạt động kinh doanh. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Quyết định về cơ cấu nguồn vốn là vấn đề tài chính hết sức quan trọng của doanh nghiệp bởi lẽ:

Cơ cấu nguồn vốn của doanh nghiệp là một trong các yếu tố quyết định đến chi phí sử dụng vốn bình quân của doanh nghiệp.

Cơ cấu nguồn vốn ảnh hưởng đến tỷ suất lợi nhuận vốn chủ sở hữu hay thu nhập trên một cổ phần và rủi ro tài chính của một doanh nghiệp hay công ty cổ phần.

Khi xem xét cơ cấu nguồn vốn của một doanh nghiệp, người ta chú trọng đến mối quan hệ giữa nợ phải trả và vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp. Cơ cấu nguồn vốn của doanh nghiệp được thể hiện qua các chỉ tiêu chủ yếu sau:

Hệ số nợ

Tổng nợ phải trả

Hệ số nợ =

Tổng nguồn vốn (hoặc tổng tài sản)

Hệ số nợ phản ánh nợ phải trả chiếm bao nhiêu phần trăm trong nguồn vốn của doanh nghiệp hay trong tài sản của doanh nghiệp bao nhiêu phần trăm được hình thành bằng nguồn nợ phản trả”[15].

Hệ số vốn chủ sở hữu

Hệ số này phản ánh vốn chủ sở hữu chiếm bao nhiêu phần trăm trong tổng nguồn vốn của doanh nghiệp”[15].

Cơ cấu tài sản

Vốn và tài sản có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Vì vậy, nghiên cứu vốn phải đặt trong mối quan hệ với tài sản.

Hệ số cơ cấu TSCĐ Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Hệ số này cho biết cơ cấu sử dụng vốn của doanh nghiệp. Doanh nghiệp sử dụng vốn để đầu tư vào tài sản, và sử dụng tài sản đó phục vụ cho quá trình sản xuất kinh doanh của mình”[15].

Tùy từng loại hình doanh nghiệp, cũng như trong từng giai đoạn sản xuất kinh doanh mà doanh nghiệp có thể sử dụng cơ cấu vốn đầu tư khác nhau vào TSLĐ hay TSCĐ. Ví dụ, các doanh nghiệp sản xuất, xây dựng thường có tỷ trọng TSCĐ cao, trong khi các doanh nghiệp thương mại, dịch vụ thì tỷ trọng TSLĐ trong tổng tài sản lại cao hơn.

1.2.2. Chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sử dụng vốn ngắn hạn (VLĐ)

1.2.2.1. Vòng quay vốn ngắn hạn (VLĐ):

Chỉ tiêu này thể hiện sự vận động của tài sản ngắn hạn trong kỳ, nó cho biết một đồng vốn ngắn hạn bình quân trong kỳ sẽ tạo ra bao nhiêu đồng DTT. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ tài sản ngắn hạn vận động nhanh, đó là nhân tố góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

1.2.2.2. Kỳ luân chuyển vốn ngắn hạn:

Chỉ tiêu này cho biết, để thực hiện một vòng luân chuyển (vòng quay), vốn ngắn hạn cần bao nhiêu ngày. Chỉ tiêu này càng thấp chứng tỏ tài sản ngắn hạn vận động nhanh, đó là nhân tố góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

1.2.2.3. Mức tiết kiệm VLĐ do tăng tốc độ luân chuyển vốn: Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Chỉ tiêu này cho biết “để có 1 đồng doanh thu thuần về tiêu thụ sản phẩm trong kỳ cần bao nhiêu đồng VLĐ”[15].

1.2.2.5. Tỷ suất lợi nhuận VLĐ:

Chỉ tiêu này phản ánh “cứ 1 đồng VLĐ bình quân tham gia vào hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ thì tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trước thuế (sau thuế) về tiêu thụ sản phẩm trong kỳ”[15].

Trong thành phần của vốn ngắn hạn (vốn lưu động) của DN thì tiền, HTK và nợ phải thu là ba thành phần chủ yếu, do đó để đánh giá hiệu suất sử dụng VNH cần quan tâm đến các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sử dụng vốn bằng tiền, sử dụng HTK và nợ phải thu của DN.

Chỉ tiêu phản ánh tốc độ luân chuyển của tiền

Số vòng quay tiền phản ánh tốc độ luân chuyển vốn bằng tiền và được xác.

Chỉ tiêu này thể hiện sự vận động của vốn bằng tiền trong kỳ, nó cho biết một đồng vốn bằng tiền bình quân trong kỳ sẽ tạo ra bao nhiêu đồng DTT. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ vốn bằng tiền vận động nhanh, đó là nhân tố góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

Chỉ tiêu phản ánh tốc độ luân chuyển khoản phải thu

Để đánh giá hiệu quả sử dụng khoản phải thu của DNTM có thể sử dụng 2 chỉ tiêu: (1)vòng quay khoản phải thu và (2)kỳ thu tiền bình quân. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Chỉ tiêu này thể hiện sự vận động của khoản phải thu trong kỳ, nó cho biết khoản phải thu luân chuyển được bao nhiêu vòng trong kỳ. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ tốc độ thu hồi công nợ của DN càng nhanh, DN ít bị chiếm dụng vốn, từ đó tiết kiệm vốn và đẩy nhanh được tốc độ luân chuyển VNH, góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

+ Kỳ thu tiền bình quân:

Chỉ tiêu này cho biết, số ngày cần thiết để khoản phải thu thực hiện được một vòng quay. Nó là độ dài tính từ lúc DN xuất giao hàng đến khi DN thu được tiền bán hàng. Chỉ tiêu này càng thấp chứng tỏ tốc độ thu tiền càng nhanh, góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

Chỉ tiêu phản ánh tốc độ luân chuyển hàng tồn kho (HTK)

Để đánh giá hiệu quả sử dụng hàng tồn kho của DNTM có thể sử dụng 2 chỉ tiêu: (1)vòng quay hàng tồn kho và (2) số ngày một vòng quay HTK.

+ Vòng quay hàng tồn kho:

Chỉ tiêu này phản ánh sự vận động của hàng tồn kho trong kỳ, nó cho biết hàng tồn kho luân chuyển được bao nhiêu vòng trong kỳ. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ tốc độ quay vòng vốn của DN càng nhanh, DN sử dụng vốn càng hiệu quả, góp phần nâng cao HQSXKD cho DN”[15].

Chỉ tiêu này cho biết, số ngày cần thiết HTK thực hiện được một vòng quay. Nó là độ dài tính từ lúc DN bỏ tiền ra mua NVL dự trữ cho quá trình sản xuất đến khi tạo được sản phẩm chờ bán. Số ngày của một vòng quay phụ thuộc rất nhiều vào đặc điểm kinh doanh; quy trình; công nghệ sản xuất được áp dụng cũng như chính sách tồn kho của DN”[15].

1.2.3. Chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sử dụng vốn dài hạn (vốn cố định) Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

1.2.3.1. Hiệu suất sử dụng vốn dài hạn.

Chỉ tiêu cho phép đánh giá mức độ khai thác, sử dụng vốn dài hạn của doanh nghiệp trong kỳ và được tính theo công thức:

Chỉ tiêu này cho biết “cứ một đồng giá trị tài sản dài hạn đầu tư trong kỳ thì thu được bao nhiêu đồng doanh thu thuần, chỉ tiêu này thể hiện sức sản xuất của tài sản cố định, chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ tài sản cố định hoạt động tốt, là nhân tố góp phần nâng cao HQSDV của DN”[15]

1.2.3.3. Tỷ suất lợi nhuận VCĐ:

Khi sử dụng chỉ tiêu này cần lưu ý là chỉ tính lợi nhuận do có sự tham gia trực tiếp của TSCĐ tạo ra, vì thế cần phải loại ra các khoản thu nhập khác như lãi do hoạt động tài chính, lãi do góp vốn liên doanh, lãi khác… không có sự tham gia của TSCĐ.

Ngoài các chỉ tiêu trên, hiệu quả sử dụng TSCĐ còn được đánh giá thông qua một số chỉ tiêu khác như hệ số hao mòn TSCĐ, kết cấu TSCĐ, hệ số trang bị TSCĐ cho một công nhân.

1.2.3.4. Hệ số hao mòn TSCĐ:

Số khấu hao lũy kế của TSCĐ ở thời điểm đánh.

Chỉ tiêu này “phản ánh mức độ hao mòn của TSCĐ trong DN, mặt khác phản ánh tổng quát tình trạng về năng lực còn lại của TSCĐ cũng như VCĐ ở thời điểm đánh giá”[15].

1.2.3.5. Hiệu suất sử dụng TSCĐ: Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Chỉ tiêu này cho biết “ một đồng TSCĐ trong kỳ tạo ra được bao nhiêu đồng doanh thu thuần”[15].

1.2.4. Hệ số hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh

Để phản ánh hiệu quả sử dụng toàn bộ vốn, sử dụng chỉ tiêu số vòng quay toàn bộ vốn. Chỉ tiêu này phản ánh tổng quát hiệu suất sử dụng tài sản hay toàn bộ số vốn hiện có của DNTM và được xác định theo công thức:

Doanh thu thuần trong kỳ

Chỉ tiêu này cho biết cứ một đồng VKD (tài sản) DN đưa vào kinh doanh trong kỳ tạo ra được bao nhiêu đồng doanh thu thuần. Đây là chỉ tiêu tổng hợp phản ánh trình độ khai thác, sử dụng tài sản của DN, bao gồm cả vốn ngắn hạn và vốn dài hạn của DN. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ hiệu quả sử dụng vốn càng cao, là nhân tố góp phần nâng cao HQSDV của DN”[15].

1.2.5. Nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng sinh lời của vốn

1.2.5.1.Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên doanh thu thuần (ROS)

Chỉ tiêu này cho biết cứ một đồng doanh thu thuần DN thu được trong kỳ tạo ra được bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ khả năng quản lý chi phí của DNM tốt. Chỉ tiêu này chịu sự tác động của đặc điểm kinh tế kỹ thuật cũng như chiến lược cạnh tranh của DN”[15].

1.2.5.2. Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên tài sản (ROA)

Tỷ suất này còn được gọi là tỷ suất sinh lời ròng của tài sản (ROA). Hệ số này phản ánh mỗi đồng vốn sử dụng trong kỳ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Chỉ tiêu này phản ánh khả năng sinh lời của tổng tài sản, chỉ tiêu này càng cao khả năng sinh lời của tài sản càng lớn”[15]. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

1.2.5.3. Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu (ROE)

Đây là một chỉ tiêu mà các nhà đầu tư rất quan tâm. Hệ số này đo lường mức lợi nhuận sau thuế thu được trên mỗi đồng vốn của chủ sở hữu trong kỳ.

Hệ số này phản ánh mỗi đồng vốn chủ sở hữu sử dụng trong kỳ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Đây là chỉ tiêu tổng hợp phản ánh trình độ quản trị doanh thu, chi phí, khả năng khai thác, sử dụng tài sản, trình độ quản trị nguồn vốn của DN”[15].

1.2.6. Hệ số khả năng thanh toán của doanh nghiệp

1.2.6.2. Hệ số khả năng thanh toán ngắn hạn

Nếu hệ số thanh toán mà lớn hơn 1, phản ánh mức độ mà DN đảm bảo chi trả các khoản nợ là càng cao, rủi ro phá sản thấp, tình hình tài chính được đánh giá là tốt, nhưng nếu hệ số này quá cao thì không tốt, nó cho thấy sự dồi dào của DN trong việc thanh toán nhưng lại giảm hiệu quả sử dụng vốn do DN đã đầu tư quá nhiều vào tài sản ngắn hạn và có thể dẫn đến tình hình tài chính xấu”[15].

Nếu hệ số thanh toán mà nhỏ hơn 1, phản ánh khả năng thanh toán của DN không tốt, tài sản ngắn hạn của DN không đủ để thanh toán các khoản nợ ngắn hạn và các khoản nợ đến hạn phải trả”[15].

Nếu hệ số thanh toán mà bằng 0, phản ánh DN khó có khả năng chi trả được nợ, tình hình tài chính của DN đang gặp khó khăn và DN có nguy cơ bị phá sản”[15].

1.2.6.3. Hệ số khả năng thanh toán nhanh

Khả năng thanh toán nhanh được hiểu là khả năng doanh nghiệp dùng tiền hoặc tài sản có thể chuyển đổi nhanh thành tiền để trả nợ ngay khi đến hạn và quá hạn.

Tùy theo mức độ kịp thời của việc thanh toán nợ, hệ số khả năng thanh toán nhanh có thể được xác định theo công thức sau:

Khả năng thanh toán nhanh thông thường biến động từ 0,5 đến 1, lúc đó khả năng thanh toán của DN được đánh giá là khả quan.

1.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến HQSDV của DN Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Như chúng ta đã biết, kết quả đạt được và chi phí bỏ ra của một DN trong hoạt động sản xuất kinh doanh chịu ảnh hưởng bởi rất nhiều yếu tố. Tùy theo mỗi tiêu thức khác nhau mà người ta có thể chia các nhân tố này thành các loại khác nhau. Thông thường chúng ta có thể chia các nhóm nhân tố như sau:

1.3.1. Nhóm nhân tố bên ngoài

Mức độ hội nhập quốc tế

Toàn cầu hóa ngày càng trở thành xu hướng của thế giới hiện đại. Quá trình hội nhập kinh tế mang lại cho các DN những thuận lợi tuy nhiên cũng không ít thách thức. Theo lộ trình gia nhập WTO cũng như các tổ chức, hiệp hội mang tính chất quốc tế, Việt Nam phải từng bước giảm hàng rào thuế quan, mở cửa thị trường trong nước từng bước cạnh tranh với các DN nước ngoài với tiềm lực tài chính hùng mạnh và kinh nghiệm lâu đời. Đồng thời các DN trong nước cũng có những cơ hội tiếp mở rộng thị phần quốc tế.

Chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước

Các chính sách kinh tế vĩ mô (chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ…) có tác động rất lớn vào quá trình doanh của DN. Tùy vào mỗi giai đoạn của chu kỳ kinh tế mà nhà nước sẽ thực hiện các chính sách này theo hướng mở rộng hoặc thu hẹp, và tùy vào từng nội dung của chính sách sẽ ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực đến HQSDV của DN.

Môi trường pháp luật, thể chế chính trị Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Thể chế chính trị, sự nhất quán trong đường lối của Đảng, pháp luật của nhà nước có tác động trực tiếp đối với quá trình phát triển và hoạt động kinh doanh của DN. Môi trường chính trị ổn định là tiền đề quan trọng cho sự phát triển và mở rộng các hoạt động đầu tư của DN cũng như thu hút vốn đầu tư nước ngoài.

Sự hoàn chỉnh và đồng bộ của hệ thống các chính sách, các văn bản pháp luật của nhà nước tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình sản xuất kinh doanh và góp phần không nhỏ vào nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của DN.

Nhân tố môi trường văn hóa xã hội và truyền thống lịch sử

Tình trạng thất nghiệp, trình độ giáo dục, lối sống, phong tục tập quán, tâm lý xã hội,… đều tác động một cách trực tiếp hoặc gián tiếp tới hiệu quả sử dụng vốn của mỗi DN. Ngoài ra, các yếu tố như trình độ lao động, phong cách, lối sống, tập quán,… cũng ảnh hưởng tới khả năng chuyên môn, khả năng đào tạo, mức độ tiêu dùng,… của người dân. Chính vì thế, các nhân tố này cũng ảnh hưởng một cách gián tiếp hoặc trực tiếp tới hiệu quả sử dụng vốn của DN.

Sự phát triển của ngành kinh doanh

Hoạt động sản xuất kinh doanh của DN chịu ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp bởi các DN trong cùng một ngành hoặc các DN sản xuất sản phẩm thay thế. Trong nền kinh tế hiện nay, hầu hết các sản phẩm đều có sản phẩm thay thế. Do đó, đối thủ cạnh tranh của DN không chỉ là các DN sản xuất kinh doanh cùng loại sản phẩm mà còn phải kể đến các DN có sản phẩm tương ứng với sản phẩm mình sản xuất. Các DN sản xuất sản phẩm thay thế có thể từng bước chiếm lĩnh khách hàng của mình gây ra những khó khăn về tiêu thụ sản phẩm ảnh hưởng trực tiếp tới sản xuất kinh doanh. Thậm chí, các DN sản xuất sản phẩm thay thế cũng có thể có những yếu tố đầu vào giống với mình dẫn tới cạnh tranh các yếu tố đầu vào như: nguyên liệu, vật liệu, con người,… ảnh hưởng tới chi phí của DN.

1.3.2. Nhóm nhân tố bên trong Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Khả năng sinh lời của doanh nghiệp

Khả năng sinh lời của DN rất quan trọng đối với các nhà quản lý, vì tổng lợi nhuận và lợi nhuận thuần là những chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả kinh doanh của nhà quản lý.

Mức sinh lời trên tài sản (ROA): Đây là chỉ tiêu tổng hợp được dùng để đánh giá khả năng sinh lời của một đồng vốn đầu tư. Tuỳ thuộc vào tình hình cụ thể của DN được phân tích và phạm vi so sánh mà người ta lựa chọn lợi nhuận trước thuế và lãi vay hoặc lợi nhuận sau thuế để so sánh với tổng tài sản.

Chỉ tiêu ROA cung cấp cho nhà đầu tư thông tin về các khoản lãi được tạo ra từ lượng vốn đầu tư. ROA trong các công ty cổ phần có sự khác biệt và phụ thuộc nhiều vào ngành kinh doanh, đây là lý do khi nhà quản lý đặt câu hỏi tại sao khi sử dụng ROA để so sánh các công ty qua các năm tài chính. Tài sản của DN được hình thành từ vốn vay và vốn chủ sở hữu, cả hai nguồn vốn này được sử dụng để tài trợ cho các hoạt động của DN. Kết quả của việc chuyển vốn đầu tư thành lợi nhuận được thể hiện qua ROA, ROA càng cao thì DN sinh lời nhiều hơn, chi phí đầu tư ít hơn. Mặt khác, các nhà đầu tư nên chú ý tới tỷ lệ lãi suất mà DN phải trả cho các khoản vay nợ. Nếu DN không tạo ra nhiều mức sinh lời trên tài sản, đó là dấu hiệu không tốt. Ngược lại, nếu ROA mà tốt hơn chi phí vay thì có nghĩa là DN đang tạo ra một mức sinh lợi cho DN.

Mức sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE): Chỉ số này là thước đo chính xác để đánh giá một đồng vốn bỏ ra và tích luỹ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận. Khi ROE càng cao chứng tỏ DN sử dụng đồng vốn có hiệu quả, kết hợp hài hoà các loại nguồn vốn trong DN tạo ra lợi thế cạnh tranh của mình trong quá trình huy động vốn, mở rộng quy mô, vì vậy khi hệ số ROE mà cao thì càng thu hút các nhà đầu tư. Khi tính toán ROE các nhà đầu tư có thể đánh giá các góc độ, như: ROE nhỏ hơn hoặc bằng lãi vay ngân hàng, vậy nếu DN có khoản vay ngân hàng tương đương hoặc cao hơn vốn cổ đông, thì lợi nhuận tạo ra cũng chỉ để trả lãi vay ngân hàng. ROE cao hơn lãi vay ngân hàng thì phải đánh giá xem DN đã vay ngân hàng và khai thác hết lợi thế cạnh tranh trên thị trường chưa để đánh giá DN này có thể tăng tỷ lệ ROE trong tương lai hay không.

Về hệ số khả năng thanh khoản Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Để quản lý khả năng thanh khoản của DN, cần quản lý về khả năng thanh toán ngắn hạn và khả năng thanh toán nhanh.

Nâng cao hệ số khả năng thanh toán ngắn hạn: Đây là chỉ tiêu quan trọng đối với mỗi DN, do vậy cần quản lý tốt các khoản nợ ngắn hạn được trang trải bằng các tài sản có thể chuyển đổi thành tiền tương đương với thời hạn của các khoản nợ đó. Nhà quản trị DN cần có sự so sánh với giá trị trung bình của ngành và so sánh với các tỷ số của năm trước để điều chỉnh các hệ số trên báo cáo tài chính cho phù hợp. Khi giá trị của tỷ số này giảm có nghĩa là khả năng trả nợ của DN giảm và cũng là dấu hiệu báo trước những khó khăn tài chính tiềm tàng. Ngược lại, khi giá trị của tỷ số này cao hơn, có nghĩa là khả năng thanh toán nợ của DN tăng, là dấu hiệu đáng mừng. Tuy nhiên, khi giá trị của tỷ số này quá cao thì có nghĩa là DN đã đầu tư quá nhiều vào tài sản lưu động. Điều này có thể do sự quản trị tài sản lưu động còn chưa tốt nên còn một lượng tiền mặt nhàn rỗi hoặc còn nhiều khoản nợ phải thu, làm tăng chi phí lãi vay, giảm lợi nhuận của DN.

Nâng cao hệ số khả năng thanh toán nhanh: Nhà quản trị DN cần quan tâm đến chỉ tiêu tiền và tương đương tiền, các khoản nợ ngắn hạn, các nội dung này có ảnh hưởng đến hệ số khả năng thanh toán nhanh. Khi tỷ số khả năng thanh toán nhanh thấp hơn năm trước có nghĩa là những thay đổi về chính sách tín dụng và cơ cấu tài trợ đã làm khả năng thanh toán của DN yếu đi, và ngược lại.

Lựa chọn cơ cấu vốn tối ưu

Việc lựa chọn cơ cấu vốn tối ưu giữa tài sản và nguồn vốn chủ sở hữu, nợ phải trả đòi hỏi công tác quản trị tài chính đảm bảo tính cân đối, tính phù hợp, và khoa học. Một cơ cấu vốn tối ưu khi chi phí sử dụng vốn bình quân thấp nhất, khi đó tạo ra giá trị DN lớn nhất. Nhà quản lý DN có thể sử dụng một hay nhiều nguồn vốn để tài trợ cho hoạt động SXKD, có thể dùng nguồn vốn ngắn hạn, dài hạn, dùng vốn vay nợ, hay vốn chủ sở hữu, chiếm dụng vốn của khách hàng… tuỳ thuộc vào từng thời điểm, uy tín, thương hiệu và hoạt động SXKD của DN trong từng thời kỳ. Nhà quản trị tài chính có thể thiết lập một cơ cấu vốn tối ưu dựa trên cơ sở định tính và định lượng những tác động đến cơ cấu vốn của DN. Khi cơ cấu vốn của DN chưa đạt đến mức tối ưu, DN có thể tiếp tục sử dụng thêm nợ, dùng các nguồn tài trợ để đáp ứng hoạt động SXKD của DN. Ngược lại, khi cơ cấu vốn của DN đạt điểm tối ưu, việc sử dụng thêm nợ sẽ gánh nặng khả năng thanh toán, chi phí lãi vay. Như vậy, việc thiết lập cơ cấu vốn tối ưu là nội dung quan trọng trong chính sách quản lý tài chính nói chung và quản lý vốn nói riêng. Bất cứ một DN nào khi xây dựng chính sách quản lý vốn đều hướng đến mục tiêu: huy động được nhiều vốn với chi phí thấp nhất, xác định cơ cấu vốn tối ưu, duy trì được cơ cấu vốn tối ưu. Cả ba mục tiêu trên đều hướng đến mục tiêu cuối cùng là xây dựng, đảm bảo một cơ cấu vốn tối ưu cả về quy mô và chi phí vốn. Có như vậy, DN mới có cơ hội đầu tư chiều sâu, mở rộng quy mô sản xuất, đa dạng hoá hình thức quản lý vốn đem lại hiệu quả. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

Kiểm soát quá trình quản lý, sử dụng tài sản doanh nghiệp

Sử dụng vốn bằng tiền an toàn và hiệu quả: Các DN cần quan tâm và nâng cao hoạt động quản lý vốn bằng tiền nhằm đảm bảo số dư ngân quỹ tối ưu được xác định chính xác và duy trì liên tục thông qua các nghiệp vụ phù hợp, cơ cấu và quy mô của tài sản ngắn hạn, nợ ngắn hạn được điều chỉnh hợp lý, làm gia tăng khả năng thanh toán và vòng quay tiền. Vòng quay tiền càng cao chứng tỏ tiền được dùng càng nhiều lần trong một kỳ hay doanh nghiệp tối đa hóa hiệu quả sử dụng của tiền. Đồng thời, kết quả kinh doanh (doanh thu, lợi nhuận) được thay đổi tích cực nên phải quản lý tốt vốn lưu động để hệ số sinh lời tài sản ngắn hạn tăng lên

Giảm các khoản phải thu, giảm tỷ lệ nợ xấu và rút ngắn tuổi nợ

Giá trị nợ quá hạn ghi nhận các khoản tiền không được thanh toán đúng thời hạn theo thỏa thuận ban đầu, có thể được phân loại chi tiết theo thời gian quá hạn (30 ngày, 45 ngày, 60 ngày…). Khi việc theo dõi, thu hồi công nợ không được thực hiện một cách tích cực hoặc chủ đầu tư gặp khó khăn tài chính, tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng doanh thu bán chịu có xu hướng gia tăng, mặc dù tỷ lệ này nhỏ nhưng giá trị công trình lớn làm số tuyệt đối lớn, do vậy nhà quản lý phải theo dõi thường xuyên, chặt chẽ tình hình tài chính của chủ đầu tư để giảm tỷ lệ nợ không thu hồi được trên tổng doanh thu bán chịu xuống mức thấp nhất

Kiểm soát chặt chẽ lượng đặt hàng tối ưu, giảm vật tư tồn kho

Chu kỳ luân chuyển tiền cho biết số ngày trung bình từ lúc DN dùng tiền để mua hàng, bán hàng và thu được tiền về. Qua đó, thể hiện mối quan hệ mật thiết giữa hoạt động quản lý tiền với quản lý khoản phải thu và hàng tồn kho. Vì vậy, tùy điều kiện của từng DN để rút ngắn các thành phần số ngày tồn kho, kỳ thu tiền bình quân, từ đó giảm đáng kể chu kỳ luân chuyển tiền, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư.

Trong quá trình quản lý hàng tồn kho nếu không đáp ứng đầy đủ, kịp thời nhu cầu sử dụng trong thực tế có thể do một số nguyên nhân như không dự báo đúng nhu cầu sử dụng hàng hóa, tính toán sai lượng đặt hàng tối ưu nên quyết định nhập hàng. Hàng hóa không được bảo quản tốt, dẫn tới thất thoát, thiếu hụt, khiến hoạt động KD bị gián đoạn, giảm tính chủ động trong kinh doanh. Khóa luận: Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty thương mại.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:

===>>> Khóa luận: Thực trạng hiệu quả sử dụng vốn ở công ty thương mại

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website: https://dichvuvietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: lamluanvan24h@gmail.com

Post Views: 647