Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế

Mục lục

Đánh giá post

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế hay nhất năm 2024 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài: Hiện trạng Môi trường du lịch tại các bãi biển Lăng Cô và Thuận An dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

2.1. Đặc điểm điều kiện Tự nhiên – Kinh tế – Xã hội vùng ven biển của Thừa Thiên Huế trong mối quan hệ với du lịch bãi biển

Về mặt tự nhiên nói chung, Thừa Thiên Huế có những đầm phá tiêu biểu cho hệ sinh thái đầm phá nước lợ Việt Nam như đầm Cầu Hai, phá Tam Giang, các bãi biển đẹp như Cảnh Dương, Lăng Cô, Thuận An…[4]

Tỉnh Thừa Thiên Huế có 127 km bờ biển, với nhiều loại hải sản, có 500 loài cá trong đó có 30-40 loài có giá trị kinh tế cao như: tôm hùm, cá chim, cá thu và các loại hải sản khác. Trữ lượng khai thác trung bình khoảng 30-35 nghìn tấn/năm. Thừa Thiên Huế có ưu thế phát triển hải sản cả 3 vùng: Vùng biển, vùng đầm phá và vùng nước ngọt ven biển; ven biển còn có những vũng, vịnh có điều kiện thuận lợi để xây dựng các cảng biển lớn như Thuận An, Chân Mây. Hệ thống đầm phá nước lợ thuộc phá Tam Giang với chiều dài 70 km, diện tích 22.000 ha là vùng đầm phá có diện tích lớn nhất Đông Nam Á, có khả năng nuôi trồng và đánh bắt nhiều loại thủy hải sản đặc biệt dành cho xuất khẩu. Các điều kiện tự nhiên thuận lợi của khu vực đầm phá về chế độ thủy, hải văn, độ mặn, môi trường nước trong sạch, nguồn lợi thủy sinh sản thành một trong ba ngành kinh tế trọng điểm của tỉnh. Song song với các hoạt động phát triển, các hoạt động nghiên cứu theo hướng bảo tồn đã được đẩy mạnh trong vòng 10 năm trở lại đây, nhờ đó người ta có những hiểu biết ngày càng đầy đủ hơn về giá trị to lớn của tài nguyên môi trường và đa dạng sinh học của hệ đầm phá. Tam Giang – Cầu Hai còn thu hút được sự quan tâm của quốc gia và quốc tế vì ngoài nguồn lợi thuỷ sinh phong phú, tính đa dạng sinh học cao ở cả ba cấp độ hệ sinh thái, giống loài và nguồn gien, nơi đây còn là một điểm dừng chân của hơn 30 loài chim nước di trú, trong số đó có nhiều loài có tên trong Sách đỏ Việt Nam và Danh mục chim bảo vệ nghiêm ngặt của cộng đồng châu Âu. Những yếu tố đó tạo cho Thừa Thiên Huế có điều kiện xây dựng các mô hình khai thác tổng hợp kinh tế biển [30].

Lãnh thổ Thừa Thiên Huế được chia thành 4 vùng sinh thái: vùng núi, vùng gò đồi, vùng đồng bằng và vùng đầm phá và cồn cát ven biển. Các vùng sinh thái này bao gồm nhiều hệ sinh thái tiêu biểu, có giá trị quốc gia và quốc tế đã được thừa nhận rộng rãi. Ba hệ sinh thái có giá trị nhất về đa dạng sinh học là hệ sinh thái rừng, hệ sinh thái đầm phá, và hệ sinh thái biển khu vực Hải Vân – Sơn Chà [30]. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Khu vực biển ven bờ quanh mũi đèo Hải Vân, đảo Sơn Chà và đầm Lập An nằm ở huyện Phú Lộc được đưa vào danh sách 15 khu bãi biển của Việt Nam vì tính độc đáo về đa dạng sinh học biển của nó. Ở cấp độ hệ sinh thái, trên một diện tích không lớn, khoảng 7.000ha, chỉ tính riêng phần dưới nước, khu vực này bao gồm năm hệ sinh thái là hệ sinh thái rạn san hô, hệ sinh thái cỏ biển, hệ sinh thái vùng triều đá, hệ sinh thái vùng triều cát và hệ sinh thái rừng ngập mặn.Hệ sinh thái rạn san hô đã làm cho bức tranh đa dạng sinh học biển ở đây trở nên ấn tượng và đặc sắc. Thông thường, các rạn san hô chỉ xuất hiện ở các vùng biển, đảo ngoài khơi, nhưng khu vực này các rạn san hô có mặt ở ngay bờ biển. Ngoài ra, do vị trí chuyển tiếp giữa vịnh Bắc bộ và biển Đông của khu vực này, mà số lượng loài san hô ở đây cao hơn hẳn các vùng biển khác có diện tích tương đương.Với những bãi cát trắng hoang sơ và hệ sinh thái đa dạng dưới nước, Thừa Thiên Huế chắc chắn sẽ trở thành một điểm đến hấp dẫn của những du khách. [30]

Trong những năm qua, sự ra đời của chương trình du lịch “Con đường di sản miền Trung” không chỉ hội tụ các doanh nghiệp du lịch, các địa phương có di sản thế giới ở miền trung trong phát triển du lịch mà còn tác động tới quá trình đầu tư du lịch, phát triển cơ sở hạ tầng ở các vùng biển miền trung như: Khu kinh tế Chân Mây – Lăng Cô, Thuận An, Nhật Lệ, Thiên Cầm, mà Lăng Cô là một thí dụ điển hình. Nếu như năm 2001, tại đây mới chỉ có một vài khách sạn thì đến nay đã có hàng chục khách sạn đạt chuẩn cùng nhiều dự án đầu tư du lịch lớn.

Thừa Thiên – Huế  có hệ thống các bãi biển đẹp, là nơi thuận lợi cho việc tổ chức nhiều loại hình du lịch khác nhau. Tỉnh đã quy hoạch tổng thể phát triển du lịch biển gắn với triển khai thực hiện chiến lược phát triển bền vững. [12]  Cùng các giải pháp đầu tư kết cấu hạ tầng cho sự phát triển loại hình du lịch biển, đầm phá, chương trình phát triển du lịch biển, đầm phá của tỉnh Thừa Thiên – Huế cũng chú trọng đến việc xây dựng các khu du lịch, nghỉ dưỡng giải trí tổng hợp cao cấp tại các bãi biển, nhanh chóng hình thành các tour, tuyến du lịch Huế – Cảnh Dương – Cù Dù – Lăng Cô – Sơn Chà; tuyến du lịch đường biển Lăng Cô – Sơn Chà – Đà Nẵng – Hội An…Tại Lăng Cô và khu vực biển Thuận An có nhiều khu du lịch nghỉ dưỡng cao cấp đang được triển khai. Điển hình dự án khu du lịch Laguna Huế có tổng số vốn đầu tư 875 triệu USD đang xây dựng tại Lăng Cô do Tập đoàn Banyan Tree (Singapore) làm chủ đầu tư. Khi hoàn tất, Laguna Huế sẽ có 7 khu khách sạn cao cấp với 2.000 phòng đạt tiêu chuẩn 5 sao, 1.000 căn nhà, khu trung tâm hội nghị, mua sắm quốc tế, sân gofl cùng nhiều hạng mục khác để phát triển du lịch, trên tổng diện tích khoảng 280ha.[44][39]

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ

===>>> Hỗ Trợ Viết Thuê Luận Văn Thạc Sĩ Ngành Du Lịch

2.2. Tiềm năng phát triển du lịch tại các bãi biển của Thừa Thiên Huế

2.2.1. Giới thiệu khái quát về các bãi biển du lịch của Thừa Thiên Huế

Thừa Thiên Huế có nhiều bãi biển đẹp như: Thuận An; Lăng Cô; Cảnh Dương;  Vinh Hiền (Đông Dương, Hàm Rồng – Phú Lộc);Vinh Thanh, Phú Diên,…. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Cảnh Dương là một trong những bãi biển đẹp ở Thừa Thiên Huế, cách thành phố Huế chừng 60 km về phía Nam. Bãi biển Cảnh Dương dài 8 km, rộng 200 m, hình vòng cung, nằm giữa mũi chân Mây Tây và chân Mây Ðông, bờ biển có độ dốc thoải, cát trắng, nước biển trong và tương đối kín gió rất thuận lợi cho việc tổ chức các loại hình du lịch và thể thao. Dọc bãi biển là đường ven biển Cảnh Dương, một trong những tuyến đường giao thông quan trọng để đáp ứng nhu cầu đầu tư của các doanh nghiệp trong và ngoài nước thực hiện các dự án phát triển du lịch tại khu vực này. Đường ven biển cảnh Dương tuyến 2 có tổng chiều dài hơn 10,7km với nền đường rộng 9 m, được thảm bê tông nhựa góp phần hoàn chỉnh và làm đẹp tuyến đường tạo hạ tầng tốt cho sự phát triển tại vùng kinh tế Chân Mây Lăng Cô.Với tiềm năng và lợi thế như vậy nhưng Cảnh Dương vẫn đang chịu nhiều thiệt thòi khi chưa được đầu tư một cách quy mô và bài bản. Các dịch vụ như nhà hàng, khách sạn cũng chưa được phát triển. Hiện nay, ở Cảnh Dương chưa có nhà hàng nào mà chỉ là những quán ăn tạm bợ dọc theo chiều dài bờ biển. Dù biết rằng, hầu hết các quán ăn này đều được cấp giấy phép đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm để hoạt động, thực phẩm tươi sống, giá cả phải chăng, nhưng nhìn tổng thể còn chưa đạt mỹ quan, chưa xứng tầm đối với một vùng biển nổi tiếng như Cảnh Dương. Vấn đề lưu trú thì chưa có khách sạn, chỉ có một vài nhà nghỉ mọc lên với tiện nghi còn sơ sài, lại nằm cách xa bờ biển. Hiện nay chưa có đội cứu hộ để đảm bảo vấn đề an toàn cho du khách khi tắm biển.

Nằm cách trung tâm thành phố Huế khoảng 2 giờ đi xe máy về phía nam, Vinh Hiền được nhiều người biết đến như là một bãi biển hoang sơ nhất của Thừa Thiên Huế. Nơi đây hầu như vẫn còn giữ được nguyên vẹn tính tự nhiên, ít có sự tác động của con người. Ở đây có những bãi đá tự nhiên lấn sâu ra biển. Khác với những bãi biển ở Huế, bãi biển Vinh Hiền có 3 bãi tắm là Hàm Rồng, Đông Dương và Đầm, bãi Hàm Rồng có một vị trí khá đẹp, cảnh quan thoáng đãng bởi có núi Linh Thái cao gần 800 mét nằm phía sau với những cánh rừng xanhnhiều vòng cung quanh bãi biển dài gần 6 km. Cảnh quan môi trường và con đường từ trung tâm nối ra biển và các tuyến ven biển rợp bóng dương hiện nay đã được quy hoạch thông thoáng, sạch sẽ; công tác an ninh, an toàn ở khu vực biển, bãi tắm được chú trọng do công an viên thôn, xã quản lý; nhiều dịch vụ phục vụ khách ở bãi biển Hàm Rồng được nâng cấp, đầu tư, như nhà trọ nghỉ qua đêm, hàng quán ẩm thực với các món ăn đặc sản biển ở địa phương bình dân. Tuy nhiên vì bãi biển này chưa được khai thác nhiều nên khách đến tham quan, tắm biển trong ngày chứ chưa lưu trú lại. Các hàng quán kinh doanh nhỏ, gia đình và chưa có cấp phép vệ sinh an toàn thực phẩm.Bên cạnh đó, công tác cứu hộ ở đây chưa được chú trọng.

Cách thành phố Huế 30 km về phía đông nam, nằm trên trục đường thuận tiện, chỉ cần chưa đầy 30 phút đi ô tô là đến với Vinh Thanh. Với lợi thế thuận tiện trong giao thông cộng bãi biển sạch, hải sản tươi và rẻ nên Vinh Thanh đang là sự lựa chọn của không ít người khi muốn du lịch biển mùa hè. Bãi biển Vinh Thanh chưa được sự chú ý của các đơn vị khai thác du lịch nên vẫn còn giữ nguyên nét hoang sơ. Vinh Thanh chưa có dịch vụ lưu trú cho những du khách muốn nghỉ lại đây.  Năm 2008, chính quyền địa phương đã đầu tư 1,5 tỉ đồng để xây dựng bãi biển Vinh Thanh trở thành một điểm đến ấn tượng. Dãy nhà hàng được sắp xếp một cách có hệ thống, sạch sẽ. Để ngăn chặn tình trạng “chặt chém”, xã có những chính sách phù hợp với người buôn bán như hạ giá mặt bằng, thuế… yêu cầu các hàng quán rút kinh nghiệm các bãi tắm khác để xây dựng một thương hiệu bãi tắm an toàn, văn minh và giá cả hợp lý. Nhưng, tình trạng tăng giá cao vào mùa đông khách vẫn xảy ra. Ngoài ra, vùng tắm được của bãi biển Vinh Thanh chỉ độ 200m và cách bờ khoảng 50m. Tắm trong vùng này được gọi là an toàn và ban quản lý bãi biển đã cắm cờ, chạy lưới để khuyến cáo những người tắm biển không được vượt ra khỏi vùng này. Thế nhưng, người tắm biển vẫn bơi ra ngoài vùng an toàn. Hai bên vùng biển tắm được này là những khu vực nguy hiểm có độ nông sâu đột ngột mà người tắm biển không lường trước được.Tuy nhiên, chỉ có một biển báo cấm tắm đặt khá xa bãi tắm và dĩ nhiên không phải ai cũng đọc được những lời khuyến cáo này. Dọc bãi biển, không hề thấy các phương tiện ứng cứu nào.

Đi về hướng Nam cách thị trấn Thuận An 14 km là đến xã Phú Diên, huyện Phú Vang.Bãi biển Phú Diên có vẻ hấp dẫn của một bãi biển mới. Sự kết hợp du lịch Tháp Chăm Pa- Phú Diên tạo nét độc đáo cho bãi biển. Không có “chặt chém” khách như một số bãi tắm khác, bãi biển Phú Diên làm hài lòng du khách với giá cả dịch vụ phải chăng  Chính quyền địa phương chú trọng kiểm tra việc niêm yết giá và vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm. Tuy nhiên, tình trạng người ăn xin, bán hàng rong đeo bám khách vẫn còn tồn tại. Vấn đề an toàn vui chơi tắm biển của người dân và du khách được chính quyền xã quan tâm. Bên cạnh những người cứu hộ, đội biên phòng luôn sẵn sàng túc trực ở chòi canh và kịp thời ứng cứu nếu có tình trạng không may xảy ra. Là một bãi biển mới có tiềm năng du lịch nhưng chưa được nhiều du khách trong tỉnh biết đến, người dân Phú Diên vì vậy cũng chưa được hưởng lợi nhiều từ du lịch biển. Mặc dù chính quyền địa phương đã thực hiện nhiều biện pháp để phát triển bãi biển Phú Diên với nguyện vọng nâng cao đời sống cho người dân nhưng đến nay đó vẫn chỉ là biển tự phát, chưa có quy hoạch cụ thể. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Bãi biển Thuận An nằm bên cạnh cửa biển Thuận An, nơi dòng sông Hương đổ ra phá Tam Giang rồi thông ra biển. Biển Thuận An nằm cách thành phố Huế 15 km về phía Đông, từ lâu nổi tiếng là một điểm du lịch lý tưởng. Thuận An nổi tiếng từ lâu với bãi biển đẹp, gần trung tâm thành phố Huế, song việc phát huy tiềm năng và lợi thế vẫn chưa được như mong muốn khi lượng khách về đây chưa nhiều, nguồn thu mang lại còn khiêm tốn. Con đường chính từ trung tâm thành phố Huế về Thuận An chừng hơn 12km còn nhỏ hẹp, có đoạn chưa bằng phẳng, lồi lõm, trong khi mật độ đi lại trên tuyến đường này quá đông làm cản trở giao thông, dễ gây tai nạn. Việc đầu tư cho các dịch vụ ăn uống, tắm biển Thuận An vẫn còn hạn chế. Dọc bãi biển, mọc lên san sát những hàng ăn uống nhưng giá cả không đồng đều, thống nhất, nơi đắt nơi rẻ làm phát sinh tâm lý bất an của du khách khi ăn uống ở đây. Một số chủ quán khai thác tối đa không gian kinh doanh của mình, đã bố trí các chòi để phục vụ ăn uống, nghỉ ngơi sát ngay bên bãi biển vừa làm mất đi diện tích bãi tắm, ảnh hưởng đến tầm nhìn cảnh quan. Các dịch vụ phục vụ tắm biển cũng không có gì ngoài một số ít chiếc phao, áo quần tắm,… Người tắm cũng không thoải mái khi đội quân bán hàng rong thường xuyên đeo bám. Hiện nay, Thuận An có nhiều resort, khách sạn mọc lên để phục vụ du khách gần xa. Huyện Phú Vang hàng năm cũng tích cực tổ chức chương trình “Thuận An biển gọi” nhằm quảng bá, thu hút du khách. Tuy nhiên, du lịch biển không chỉ tập trung đầu tư vào khách sạn, resort,… mà còn phải đầu tư vào các loại hình giải trí, các dịch vụ tắm biển. Du khách đến biển không chỉ tập trung trong các resort cao cấp, khách sạn hạng sao… mà được tắm biển trên một bãi biển có nhiều dịch vụ hấp dẫn, mang tính chuyên nghiệp cao; tham gia vào một vài loại hình thể thao biển hấp dẫn như đi thuyền buồm, mô tô trượt nước, ca nô kéo phao, ca nô kéo phao chuối; ca nô kéo dù…. Tuy nhiên đối với các loại hình dịch vụ này, Thuận An vẫn chưa đáp ứng được. Từ đó có thể thấy bãi tắm Thuận An vẫn còn những tồn tại như: Các hoạt động dịch vụ hạn chế, chủ yếu là dịch vụ ăn uống, giải khát, tắm biển còn các dịch vụ vui chơi, giải trí, nghỉ dưỡng chưa được chú trọng. Bên cạnh đó, chưa tổ chức các quầy bán hàng lưu niệm, sản phẩm truyền thống ở địa phương nhằm thu hút khách du lịch đến tắm biển. Tình trạng bán hàng rong đeo bám, tranh giành khách vẫn tiếp tục xảy ra mà chưa có biện pháp giải quyết triệt để. Một số quầy dịch vụ vẫn chưa thực hiện việc niêm yết giá công khai, vẫn còn xảy ra tình trạng tự động nâng giá gây bức xúc cho du khách.

Vị trí của biển Lăng Cô cũng khá đặc biệt, nằm xa trung tâm Huế đến 70km và cách Đà Nẵng khoảng 30km. Khoảng cách này, làm cho du khách cảm thấy sự không thuận tiện về địa lý, di chuyển nếu như muốn thăm Lăng Cô với điểm xuất phát từ Huế. Bãi biển Lăng Cô là một danh lam thắng cảnh thiên nhiên của tỉnh Thừa Thiên Huế. Bãi biển Lăng Cô từ lâu đã nổi tiếng là một bãi biển có các điều kiện tự nhiên và phong cảnh vào loại đẹp nhất ở Việt Nam – với bãi cát dài tới hơn 10 km, nước biển trong xanh, bên cạnh đó là những cánh rừng nhiệt đới rộng lớn trên những dãy núi, nằm giữa núi rừng và biển là đầm Lập An rộng lớn (800 ha). Bãi tắm Lăng Cô dài khoảng 8km, nằm dọc Quốc lộ 1A, cạnh đèo Hải Vân và cách Vườn Quốc gia Bạch Mã 24km. Ðây là một bãi tắm có bờ biển thoải, cát trắng, sóng vừa và lớn, rất thích hợp cho loại hình du lịch tắm biển, nghỉ dưỡng, lặn biển, và đã được xác định là một khu nghỉ mát lý tưởng. Biển Lăng Cô có dải san hô, tôm hùm và nhiều loại hải sản có giá trị cao. Trong khu vực đó còn có hòn Sơn Chà (nhiều người gọi là đảo ngọc), tại đây còn bảo tồn nhiều loại động, thực vật hoang dã. Phía sau bãi tắm là đầm Lập An và dãy núi Bạch Mã. Tất cả những yếu tố đó mang lại cho Lăng Cô tiềm năng to lớn về phát triển nhiều loại hình du lịch Huế: nghỉ mát, lặn biển, tìm hiểu hệ động – thực vật hoang dã. Vịnh biển này là thành viên thứ 30 của Câu lạc bộ “Các vịnh biển đẹp nhất thế giới” vào năm 2009. Phần đông du khách đến với Lăng Cô đều yêu thích các thú vui như câu cá, lặn biển và leo núi, xuyên rừng. Cảm giác hòa mình vào thiên nhiên và cuộc sống dân chài, kết hợp các hoạt động  tay chân, leo núi, bơi, khám phá núi rừng hùng vĩ…Thị trấn nhỏ mang lại cho du khách thời gian thư giãn tuyệt vời và nhiều trò chơi gắn liền với biển. Ngoài ra, du khách có thể tận hưởng những món ăn hải sản quý và đến thăm một số cảnh đẹp như Chân Mây, làng chài Lăng Cô gần bãi biển. Lăng Cô vốn là một làng chài do vậy dân cư đầm phá này sinh sống chủ yếu bằng nghề bắt cá, nuôi trồng hải sản và dịch vụ du lịch. Với đặc thù đầm phá giữa nước lợ và nước mặn dễ nuôi các loài hải sản như tôm hùm, tôm sú, tôm bạc, tôm he, tôm vằn, tôm đất, cua, sò huyết, hàu…Để phát huy hết tiềm năng của nơi đây, định hướng và nhiều dự án, kế hoạch phát triển toàn diện khu vực biển Lăng Cô gồm cả dịch vụ du lịch, kinh tế và quy hoạch dân cư được tỉnh Thừa Thiên Huế rất chú trọng. Trong những năm gần đây có nhiều dự án đã và đang được triển khai như dự án hệ thống đường của khu du lịch Lăng Cô, đường phía tây đầm Lập An, dự án đường nối cảng Chân Mây đến cửa Tư Hiền và đường xuống Bãi Cả, dự án phát triển khu du lịch Sơn Chà-Hải Vân…Ban quản lý thường xuyên tiến hành kiểm tra, rà soát tất cả các nhà hàng, cơ sở dịch vụ ăn uống, dịch vụ lưu trú khách về các hoạt động niêm yết giá, cam kết chế biến thức đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, tránh hiện tượng nâng giá, thiếu buồng phòng xảy ra. Ngoài ra, công tác vệ sinh môi trường tương đối bảo đảm. Ban quản lý bãi biển đã cắm cờ, chạy lưới để khuyến cáo những người tắm biển không được vượt ra khỏi vùng an toàn. Tuy nhiên, khu vực này chưa có các biển cảnh báo dòng nước xoáy, nguy hiểm.

2.2.2. Tài nguyên du lịch của các bãi biển Thuận An và Lăng Cô Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Bản đồ quy hoạch du lịch các bãi biển Thuận An và Lăng Cô Bản đồ các bãi tắm của Thừa Thiên Huế – (Nguồn: Quyết định số 628/QĐ-UBND ngày 03 tháng 4 năm 2013 về việc phê duyệt Quy hoạch phân vùng sử dụng đất bãi tắm, điểm vui chơi giải trí cộng đồng bền vững vùng ven biển tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2025)

  • Bãi biển Thuận An

Bản đồ quy hoạch Thị trấn Thuận An – Huế – (Nguồn: Quyết định số 628/QĐ-UBND ngày 03 tháng 4 năm 2013 về việc phê duyệt Quy hoạch phân vùng sử dụng đất bãi tắm, điểm vui chơi giải trí cộng đồng bền vững vùng ven biển tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2025)

Bãi biển Thuận An thuộc Thị trấn Thuận An Huyện Phú Vang – Tỉnh Thừa Thiên Huế. Là nơi có 10km đường bờ biển. Thị trấn Thuận An nằm trên dãi cát ven biển, phía trước giáp biển Đông, phía sau giáp phá Tam Giang. Là nơi có 2 cửa biển: cửa Thuận An và cửa Hòa Duân. Cửa Hòa Xuân xuất hiện sau đợt lũ lụt năm 1999. Thuận An nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, nóng ẩm của vùng. Có 2 mùa mưa và nắng rõ rệt, là vùng chuyển tiếp giữa khí hậu miền Bắc và khí hậu miền Nam, vừa chịu ảnh hưởng chi phối của gió mùa Đông bắc vừa chịu ảnh hưởng có gió mùa Tây Nam.

Mùa mưa chịu ảnh hưởng của không khí lạnh cực đới biến tính và không khí biển Thái Bình Dương do gió mùa Đông Bắc và Tín phong Đông Bắc mang lại. Mùa mưa kéo dài từ tháng 8 năm trước đến tháng giêng năm sau, lượng mưa hàng năm bình quân khoảng 3.000mm. Chế độ mưa phân bố không đều trong năm, tập trung chủ yếu vào các tháng 9,10,11 và 12 chiếm 75-80% lượng mưa cả năm. [45]

Chế độ thủy triều: có hai chế độ, từ bán nhật triều đều đến bán nhật triều không đều. Biên độ thủy triều dưới 0,5 – 2m. Tại Thuận An, độ cao thủy triều trung bình khoảng 0,4-0,5m. Vùng Bắc Thuận An có độ cao thủy triều trung bình là 0,6 – 1,2m. Độ cao trong đầm phá thường nhỏ hơn vùng biển. Với chế độ thủy triều này rất thích cho hoạt động nuôi trồng và đánh bắt thủy sản[45]

  • Bãi biển Lăng Cô

Bản đồ quy hoạch Huyện Phú Lộc – Huế – (Nguồn: Quyết định số 628/QĐ-UBND ngày 03 tháng 4 năm 2013 về việc phê duyệt Quy hoạch phân vùng sử dụng đất bãi tắm, điểm vui chơi giải trí cộng đồng bền vững vùng ven biển tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2025)

Bãi biển Lăng Cô thuộc khu vực Vịnh Lăng Cô – đảo Sơn Chà nơi tập trung các yếu tố gồm: núi, sông, biển, đảo, đầm phá, đặc điểm của vùng vịnh này vừa nước mặn vừa có vùng nước lợ  đã trở thành ngôi nhà chung của nhiều loài động, thực vật biển quý hiếm, có giá trị kinh tế cao và là vùng đa dạng sinh học, đang được đề nghị vào danh sách khu bảo tồn biển của Việt Nam.

Lăng Cô về  mặt địa lý là tâm điểm trong một vùng có bán kính 150km đã hội tụ 4 di sản thế giới cũng như các danh thắng nổi tiếng nhất khu vực miền Trung. Lăng Cô là một phần trong chuỗi con đường di sản miền Trung từ Phong Nha – Kẻ Bàng, cố đô Huế đến Hội An, Mỹ Sơn. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Với những điều kiện trên đây Lăng Cô có khả năng kết nối chuỗi đô thị từ Huế – Chân Mây – Lăng Cô  – Ðà Nẵng – Hội An trên hành trình “Con đường di sản miền Trung”. Đồng thời Huế – Chân Mây- Lăng Cô nằm trên trục hành lang kinh tế Đông -Tây đang từng bước phát huy tiềm năng và lợi thế của vùng.

Vịnh Lăng Cô là một loại vịnh gần kín, có độ sâu tương đối đồng đều và chiếm diện tích 150km2nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, tương đối ôn hòa. Nằm liền kề bãi biển Lăng Cô là núi Hải Vân – Hải Vân Quan một thắng cảnh nổi tiếng vừa là di tích quốc gia Việt Nam. Dọc theo chân núi Hải Vân, biển Lăng Cô có rạn san hô và nhiều loại hải sản có giá trị cao. Phía sau bãi biển là đầm Lập An và dãy núi Trường Sơn với những khe suối, vùng núi đá. Tất cả những yếu tố đó mang lại cho Lăng Cô tiềm năng to lớn về phát triển nhiều loại hình du lịch: nghỉ mát, lặn biển, tìm hiểu hệ động – thực vật hoang dã, nuôi trồng thủy sản…

Lăng Cô có hệ sinh thái đa dạng, phong phú  Vịnh Lăng Cô được đưa vào danh sách 15 khu bảo tồn biển Việt Nam với năm hệ sinh thái là: hệ sinh thái rạn san hô, hệ sinh thái cỏ biển, hệ sinh thái vùng triều đá, hệ sinh thái vùng triều cát và hệ sinh thái rừng ngập mặn [30].

Bãi biển Lăng Cô đang là điểm dừng chân của du khách, với chiến lược và quy mô lớn, tỉnh Thừa Thiên – Huế đang tạo dựng thương hiệu “Lăng Cô – Huyền thoại biển” bắt đầu từ năm 2005. Tháng 3/2006, Ủy ban nhân dân Tỉnh Thừa Thiên Huế đã tiến hành lập hồ sơ xin gia nhập CLB các vịnh đẹp thế giới, tháng 10/2006 tại phiên họp thường kỳ của CLB tại Paris đã có những khuyến cáo và đề nghị bổ sung chỉnh lý hồ sơ theo các tiêu chí của VỊNH ĐẸP là : Thiên nhiên, Văn hoá và Phát triển du lịch bền vững; sau khi chỉnh lý và bổ sung, các thành viên của CLB các Vịnh đẹp Thế giới đã xem xét, khảo sát thực địa và chính thức công nhận Lăng Cô là thành viên của CLB vào ngày 16/5/2009.

Với vị trí địa lý, cảnh sắc thiên nhiên và nét văn hoá độc đáo, Lăng Cô được coi là một trong ba vùng du lịch lớn nhất Việt Nam trong kế hoạch tổng thể phát triển du lịch Việt Nam giai đoạn 2001 – 2010 [46], nó đã được khẳng định là một vùng đất đầy tiềm năng để phát triển thành một khu du lịch có quy mô và tiêu chuẩn đạt tầm cỡ quốc tế. Nơi đây hội đủ các điều kiện để phát triển đa dạng nhiều loại hình du lịch: nghỉ dưỡng biển, du lịch sinh thái vùng đầm phá, thể thao leo núi, sân golf, lặn biển, thám hiểm rừng nhiệt đới v.v…

Qua năm kỳ Festival Huế, từ năm 2002 đến 2014, cùng các sự kiện: Festival Lăng Cô – huyền thoại biển, Thuận An biển gọi, v.v. đã cho thấy hiệu quả công tác xúc tiến quảng bá giới thiệu các chương trình, sự kiện, những sản phẩm dịch vụ du lịch chất lượng cao, trong sự khai thác và phát triển hài hòa giữa tự nhiên và văn hóa, góp phần làm gia tăng mạnh lượt khách đến Huế. Du lịch địa phương thời gian qua đã có những bước phát triển mạnh mẽ. Các chỉ tiêu kinh doanh cơ bản: Doanh thu, lượt khách hằng năm đều đạt mức tăng trưởng cao và ổn định, đóng góp không nhỏ vào ngân sách nhà nước, trực tiếp giải quyết việc làm cho hàng nghìn người lao động và hàng chục nghìn việc làm thông qua việc cung cấp các dịch vụ, sản phẩm cho ngành du lịch, thúc đẩy tốc độ tăng trưởng hằng năm và sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh và khu vực.

Cụ thể: Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Bảng 2.0. Doanh thu và số lượng khách đến Huế từ năm 2009 đến 2013

2.2.3. Cơ sở hạ tầng du lịch tại các bãi biển Thuận An và Lăng Cô – Thuận An:

Huyện Phú Vang tiến hành quy hoạch phân lô và tổ chức đấu thầu công khai các hoạt động dịch vụ du lịch với thời gian giao thầu là 5 năm, mang lại nguồn thu cho ngân sách trên 3,5 tỷ đồng, (trong đó: thu mặt bằng 3,2 tỷ đồng; thu thuế trên 500 triệu đồng). Nhờ vậy, nguồn vốn đầu tư cơ sở hạ tầng bãi tắm được tăng cường, được sự quan tâm hỗ trợ của Huyện cùng với ngân sách đầu tư hơn 1 tỷ đồng thị trấn Thuận An đã tiến hành san ủi mặt bằng, nâng cấp mở rộng tuyến đường giao thông, bãi đỗ xe ô tô, mô tô, nhà vệ sinh, tắm nước ngọt, hệ thống điện chiếu sáng, đưa thêm một số dịch vụ giải trí như mô tô nước phục vụ du khách. Các khu du lịch nghỉ dưỡng khác như: khu nghỉ dưỡng Anamandara, khu nghỉ dưỡng Tam giang cũng đã đi vào hoạt động có hiệu quả góp phần tăng thêm lượng du khách đến lưu trú trên địa bàn. Hoạt động của các chợ và siêu thị Thuận An tiếp tục được ổn định phục vụ tốt nhu cầu mua bán của người dân.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, phương hướng phát triển dịch vụ du lịch, thương mại, Ủy ban nhân dân Thị Trấn Thuận An xác đinh mục tiêu sau: Tập trung phát triển mạnh các ngành dịch vụ, du lịch, đa dạng hóa và nâng cao chất lượng các sản phẩm dịch vụ, du lịch góp phần giải quyết việc làm cho lao động và nâng cao đời sống nhân dân. Tỉnh và Huyện phối hợp tập trung đầu tư hạ tầng theo quy hoạch khu du lịch bãi tắm gắn và tổ chức các kỳ Festival Thuận An Biển gọi; Hội chợ làng nghề truyền thống. Huyện Phú Vang tích cực tranh thủ các dự án, các nguồn vốn hỗ trợ của Trung Ương, của Tỉnh, các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để đầu tư cơ sở hạ tầng đồng bộ khu du lịch bãi tắm Thuận An. Đa dạng hóa các ngành dịch vụ, nâng cao chất lượng hoạt động của các chợ, Siêu thị Thuận An, khuyến khích mở rộng và nâng cao chất lượng các dịch vụ vận tải hành khách, hàng hóa, hậu cần nghề cá, dịch vụ ngân hàng, Bưu chính, viễn thông, lao động việc làm, văn hóa, y tế, v.v.. Phối hợp các đơn vị Ana Mandara, Thiên Cát, Mạc Lê, Tam Giang đẩy nhanh tiến độ xây dựng các khu nghỉ dưỡng cao cấp sớm đưa vào hoạt động.[23]

  • Lăng Cô:

Bãi biển Lăng Cô nằm trên tuyến đường Quốc lộ 1A thuộc thị trấn Lăng Cô. Hệ thống đường giao thông trong khu du lịch mới được đầu tư trải dọc theo bờ biển, đã tạo cho diện mạo thị trấn Lăng Cô hình  ảnh của một khu đô thị hiện đại. Bên cạnh đó Hầm đường bộ Hải Vân được đưa vào hoạt động đã rút ngắn khoảng cách và thời gian đi lại trên tuyến quốc lộ đã mở ra những điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế của các địa phương nói chung và Thị trấn Lăng Cô nói riêng.

Hệ thống đường nội thị gồm các tuyến ngắn trong các khu quy hoạch dân cư đã hình thành, mặt đường được rải nhựa với tổng chiều dài khoảng 4km theo tiêu chuẩn đường  đô thị. Thị trấn mới chỉ đầu tư nâng cấp đường liên thôn và đưa vào danh mục quản lý 4 tuyến với tổng chiều dài 3070m, trong đó có 1270m đường bê-tông xi măng, còn lại là đường đất đạt chuẩn cấp 5 đồng bằng. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Hiện tại, ngoài các điểm đỗ xe của các khu du lịch, khách sạn, thị trấn vẫn chưa có bến bãi đỗ xe chuyên dùng.  Giao thông thủy trong khu vực đầm Lập An và các kênh lạch nhỏ chủ yếu là bằng các phương tiện thô sơ phục vụ cho việc nuôi trồng, đánh bắt thủy sản và việc đi lại của cư dân vùng Hói Dừa, Hói Mít. Chưa phân định luồng tuyến cố định và chưa có hệ thống biển báo hiệu. Chưa có bến thuyền khách cụ thể, việc đậu đỗ còn tùy tiện mặc dù lượng khách lưu thông khá lớn. Tuyến đường sắt Bắc Nam đi ven chân núi phía Tây đầm Lập An vào đến ga Lăng Cô là một trong những đoạn đường sắt nguy hiểm, hiện đang được định hướng quy hoạch lại do không thể nắn chỉnh tuyến.

Thị trấn Lăng Cô hiện đã có các tuyến điện cao thế đi qua: tuyến 110KV lộ kép Đà Nẵng, Huế đã được đầu tư và nay đã dời về phía Tây đầm Lập An. Tuyến 500KV xuyên Việt. Tuyến 15KV dọc QL1A cung cấp điện cho các trạm Lộc Hải1,2,3,4 với công suất 550KVA. Việc xây dựng thị trấn và khu du lịch không gặp khó khăn về cấp điện.

Nhà ở khu dân cư đang được xây dựng kiên cố dần nhưng còn mang tính tự phát, ảnh hưởng xấu đến môi trường du lịch và cảnh quan chung. Các công trình công cộng hiện có 2 trường học, 3 nhà thờ, trụ sở Ủy ban nhân dân, trạm y tế, doanh trại quân đội, chợ thị trấn. Ngoài ra có các nhà hàng dịch vụ tư nhân phục vụ khách vãng lai quá cảnh trên Quốc lộ 1A.

2.2.4. Các loại hình du lịch tại các bãi biểnThuận An và Lăng Cô

 Festival “Thuận An biển gọi 2014” được tổ chức trong 2 ngày 10-11/5, bao gồm những hoạt động tiêu biểu như: Chương trình nghệ thuật tổng hợp đêm Khai mạc với chủ đề “Về với biển quê hương” với sự tham gia của lực lượng nghệ sĩ, diễn viên không chuyên các đơn vị, trường học trên địa bàn huyện. Hội chợ làng nghề truyền thống với 40 gian hàng giới thiệu hàng thủ công mỹ nghệ và đặc sản địa phương; các hoạt động vui chơi, thể thao cộng đồng như bóng đá bãi biển, đua thuyền trên biển, bóng chuyền bãi biển.

Với bãi biển dài hơn 10km, cát trắng, nước trong, vịnh Lăng Cô hội tụ đầy đủ các điều kiện thuận lợi để phát triển nhiều loại hình du lịch như: nghỉ dưỡng biển, du lịch sinh thái vùng đầm phá, thể thao biển… Nhưng thực tế, các loại hình du lịch này chỉ thực sự hoạt động vào các kỳ lễ hội. Ngành du lịch cũng đang có những định hướng để phát triển sản phẩm, dịch vụ, nhằm phát huy tiềm năng lợi thế của các vùng biển Thừa Thiên Huế. Dựa trên đề án phát triển du lịch biển, đảo và vùng ven biển Việt Nam đến năm 2020, du lịch Thừa Thiên Huế đang tích cực thực hiện phát triển sản phẩm du lịch biển. Tỉnh có chính sách thu hút đầu tư trong và ngoài nước các dự án du lịch ven biển, đầm phá. Một số sản phẩm du lịch thể thao, tour du lịch sinh thái biển, đầm phá được các doanh nghiệp đưa vào phục vụ khách; trong đó Laguna Lăng Cô đã có những hoạt động thể thao lớn trên biển, đầm phá.

2.3. Hiện trạng Môi trường Du lịch tại các bãi biển Lăng Cô và Thuận An Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

2.3.1.  Dịch vụ du lịch bãi biển của Thừa Thiên Huế

Du lịch dịch vụ chiếm khoảng 50% GDP của tỉnh Thừa Thiên – Huế nên việc nâng cao chất lượng dịch vụ nói chung và du lịch biển nói riêng, tạo sức hấp dẫn từ sản phẩm mới có vai trò quan trọng duy trì phát triển kinh tế của tỉnh. Thừa Thiên – Huế đã cùng làm việc với các hãng tàu biển để lượng khách đến bằng đường biển nhiều hơn.

Trong những năm qua, sự ra đời của chương trình du lịch “Con đường di sản miền Trung”không chỉ hội tụ các doanh nghiệp du lịch, các địa phương có di sản thế giới ở miền trung trong phát triển du lịch mà còn tác động tới quá trình đầu tư du lịch, phát triển cơ sở hạ tầng ở các vùng biển miền trung như: Khu kinh tế Chân Mây – Lăng Cô, Thuận An,…

Trung tâm Thông tin Xúc tiến du lịch (thuộc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã triển khai một số chương trình xúc tiến, quảng bá du lịch tập trung cho điểm đến Thuận An. Theo đó, trung tâm đã phối hợp giới thiệu về Thuận An và một số doanh nghiệp du lịch trên địa bàn, như: Ana Mandara, Tam Giang SpaResort, Khu du lịch Mỹ An…qua kênh truyền hình, báo chí. Đặc biệt, từ năm 2011, Trung tâm tập trung triển khai chiến dịch quảng bá về Thuận An bằng cách gửi thư tiếp thị qua Internet (e-maketing) đến 50 triệu địa chỉ email trên toàn cầu. Trung tâm đã cùng các doanh nghiệp du lịch tại Thuận An tổ chức các chương trình hỗ trợ cho các công ty lữ hành để thúc đẩy khuyến khích việc đưa khách du lịch về tham quan, sử dụng các dịch vụ và tắm biển tại Thuận An. [27]

Hạ tầng du lịch, dịch vụ đã được quan tâm đầu tư. Hiện nay, Thuận An đã hình thành một số khách sạn cao cấp, như Tam Giang Resort, khu du lịch 4 sao cách bãi biển 200m. Khách sạn biển 5 sao Ana Mandara đã đi vào hoạt động với quy mô gồm các biệt thự biển, câu lạc bộ đêm, bể bơi ngoài trời, câu lạc bộ trẻ em, cửa hàng, phòng tập thể dục… thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế.

Hai năm một lần “Festival Thuận An biển gọi” lại được tổ chức vào dịp đầu hè, mở đầu cho mùa du lịch biển của tỉnh Thừa Thiên Huế và huyện Phú vang nói riêng.Ngoài ra, để tạo điều kiện thuận lợi cho du khách gần, xa có thêm địa điểm lựa chọn trong mùa hè cho chuyến du lịch biển của mình, huyện Phú Vang đã mở thêm các tour du lịch sinh thái ven biển, đầm phá từ Thuận An về Vinh An và đến các bãi biển khác trong vùng như Vinh Thanh, Vinh Hiền. Ngoài ra Lễ hội cầu ngư Thuận An được tổ chức đều đặn ba năm một lần với quy mô lớn. Lễ hội cầu ngư làng Thái Dương được các nhà nghiên cứu văn hóa đánh giá là một trong những lễ hội quy mô, độc đáo và hấp dẫn của tỉnh Thừa Thiên – Huế. Tour tham quan di sản Trấn Hải Thành (một trong những di tích trong Quần thể di tích Cố đô Huế); miếu Thái Dương gắn với sự tích nữ thần Thái Dương, miếu Âm Linh thờ thần cá voi… hàng năm cũng thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước đến tham quan và tìm hiểu.

Huyện Phú Vang đã chỉ đạo tiến hành quy hoạch phân lô và tổ chức đấu thầu công khai các hoạt động dịch vụ du lịch với thời gian giao thầu là 5 năm, mang lại nguồn thu cho ngân sách trên 3,5 tỷ đồng, (trong đó: thu mặt bằng 3,2 tỷ đồng; thu thuế trên 500 triệu đồng). Nhờ vậy, lưu lượng khách du lịch tăng lên, mặc dù là vốn đầu tư bỏ ra lớn, tuy nhiên đến hết vụ hầu hết các tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ, du lịch tại bãi tắm đều ổn định. Hoạt động của các chợ và siêu thị Thuận An tiếp tục phục vụ tốt nhu cầu mua bán của người dân. Giá trị sản xuất của ngành dịch vụ du lịch, thương mại đạt trên 130 tỷ đồng.

Từ những điều kiện đầy đủ, thiết yếu, đáp ứng cho việc thúc đẩy phát triển du lịch biển, Thuận An luôn thu hút được một lượng du khách đến tham quan, nghỉ dưỡng, tắm biển tương đối lớn và ổn định.

Trước đây, người ta biết đến Lăng Cô như một điểm dừng chân của khách trước khi qua đèo, với vài dãy hàng cơm, một vài điểm bán hàng hải sản khô. Từ khi hầm đường bộ Hải Vân được khởi công xây dựng, thị trấn Lăng Cô mới trở nên nhộn nhịp hơn. Các lợi thế của vùng đất giàu tiềm năng này bắt đầu được khai thác. Sau khi hầm đường bộ Hải Vân được đưa vào sử dụng, các đơn vị làm du lịch ở đây còn kết hợp mở thêm tour du lịch Huế tham quan hầm đường bộ Hải Vân, vào Đà Nẵng mua sắm và ngược ra nghỉ đêm tại Lăng Cô trước khi về lại Huế. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Sau 5 năm Vịnh Lăng Cô được Câu lạc bộ vịnh biển đẹp nhất thế giới (Wordbays Club) bầu chọn và vinh danh là một trong những vịnh biển đẹp nhất thế giới, thị trấn Lăng Cô, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế đã có sự phát triển mạnh về kinh tế xã hội. Đến nay, thị trấn Lăng Cô hiện có 53 cơ sở lưu trú bao gồm các resort, khách sạn, nhà nghỉ với hơn 1.200 phòng; các dịch vụ ăn uống, vui chơi, giải trí phục vụ tốt hơn nhu cầu nghỉ dưỡng của du khách trong nước và quốc tế.

Kể từ khi được công nhận là Vịnh đẹp Thế giới, Lăng Cô đã được đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng khá tốt, từ giao thông, các dự án thoát nước, vệ sinh môi trường, thu hút du khách khắp nơi đến tham quan nghỉ dưỡng ở các khu du lịch Cảnh Dương – Bạch Mã – Lăng Cô – Hải Vân, góp phần đưa kinh tế – xã hội Thừa Thiên Huế phát triển.

Lượng khách du lịch đến Lăng Cô tăng bình quân hàng năm trên 25%. Số lượng khách đến Lăng Cô chiếm 16% tổng lượt khách đến TT Huế. Đội ngũ nhân viên ngành du lịch ở Lăng Cô tăng nhanh và ngày càng chuyên nghiệp hơn. Lăng Cô còn có 20 dự án du lịch đã được cấp phép với vốn đăng ký hơn 10 ngàn tỷ đồng đang tiếp tục triển khai đầu tư. [40]

Lăng Cô tiềm năng to lớn về phát triển nhiều loại hình du lịch Huế: nghỉ mát, lặn biển, tìm hiểu hệ động – thực vật hoang. Ngoài các khu du lịch nghỉ dưỡng cao cấp đang hoạt động lâu nay có hiệu quả như Lăng Cô Resort, Nirvana Spa & Resort, Cố Đô, Hương Giang, Thanh Tâm thì còn rất nhiều dự án du lịch lớn khác đang trong quá trình xây dựng như Khu du lịch Laguna Huế, Khu du lịch Bãi Chuối, Khu du lịch sinh thái đầm Lập An, Khu phức hợp văn phòng, khách sạn Thủ Đức Lăng Cô, Khu du lịch nghỉ dưỡng Dream Palace… Với cảng nước sâu Chân Mây trong vùng kinh tế Chân Mây Lăng Cô, mặc dù chưa có bến chuyên dụng đón tàu du lịch nhưng những năm qua Chân Mây đã đón nhiều chuyến tàu biển quốc tế lớn đến với miền Trung – TT Huế, góp phần tăng trưởng du lịch địa phương. Từ năm 2010 đến nay, khách du lịch tàu biển qua cảng Chân Mây tăng mạnh. Năm 2012, Thừa Thiên-Huế đón tổng cộng khoảng 25 chuyến tàu du lịch cập cảng Chân Mây, với gần 40.000 lượt khách từ đường biển đến Huế…[33].

Thị trấn Lăng Cô còn có vùng đầm phá, có đầm Lập An trải rộng trên địa bàn, với hệ động thực vật phong phú. Người dân nhanh nắm bắt trong việc du nhập các nghề mới trên đầm phá để tăng giá trị thu nhập trên cùng một đơn vị diện tích, như nuôi ốc hương, vẹm xanh, nuôi cá giò, nuôi các loại cá đặc sản có giá trị kinh tế cao như các dìa, cá mú, cá hồng. Đây là cơ sở dịch vụ cho du lịch phát triển.

2.3.2.Hiện trạng môi trường du lịch tự nhiên Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Các nguy hiểm thiên nhiên và hiện trạng tổ chức ứng phó:

Thừa Thiên – Huế có đường bờ biển dài 127km, trong đó có hơn 30km thường xuyên bị sạt lở, tập trung ở các xã: Phong Hải (huyện Phong Điền), Quảng Công, Quảng Ngạn (huyện Quảng Điền), Hải Dương (huyện Hương Trà), thị trấn Thuận An, Phú Thuận, Phú Hải, Phú Diên (huyện Phú Vang), Vinh Hải, Vinh Hiền (huyện Phú Lộc). Đặc biệt, vùng quanh hai cửa biển Thuận An và Tư Hiền xói lở mạnh nhất, làm thay đổi môi trường tự nhiên khu vực đầm phá Tam Giang – Cầu Hai, ảnh hưởng đến đời sống và điều kiện phát triển kinh tế, xã hội của địa phương.

Do chịu tác động của biến đổi khí hậu toàn cầu, ảnh hưởng của nước biển dâng, tình hình bão và áp thấp nhiệt đới diễn biến bất thường đã làm bờ biển Thừa Thiên Huế thường xuyên bị sạt lở.

Vùng biển Hải Dương – Thuận An – Hòa Duân (thuộc hai huyện Hương Trà và Phú Vang) trong mấy năm gần đây bị xâm thực và sạt lở nặng nề. Bình quân hàng năm biển lấn sâu vào đất liền khoảng 5m đến 10m, có nơi sâu vào đất liền 30m. Đặc biệt tại khu vực Hải Dương – Hòa Duân, sạt lở diễn ra nghiêm trọng, biển xâm thực sâu hơn 100m, trên tổng chiều dài 4 km, làm hư hại các công trình hạ tầng cơ sở nhà nước và nhân dân, làm sập đổ cột đèn hải đăng.

Nhiều nhà nghỉ bãi tắm Thuận An, nhà ở của dân bị cuốn trôi ra biển, đe dọa đến tính mạng và tài sản của người dân trong khu vực. Quanh cửa Tư Hiền (huyện Phú Lộc) bị biến động bởi những bồi xói cục bộ diễn ra mạnh mẽ. Tại thôn Phú An, xã Vinh Hiền, xói lở diễn ra trên chiều dài 440m, diện tích sạt lở 0,76ha và tốc độ xói trung bình khoảng 17m/năm. Đoạn bờ đối diện với đoạn bờ thôn Phú An qua lạch cửa Tư Hiền cũng bị sạt lở, diện tích 0,5ha, chiều dài 200m, tốc độ xói trung bình là 25m/năm. Trên sông Hương, sông Bồ, các đoạn sạt lở bờ sông cũ chưa khắc phục được, đã phát sinh thêm các điểm mới sau mỗi mùa mưa bão, với tổng cộng khoảng 1,5 km, làm mất khoảng 3,5ha đất ở, đất nông nghiệp; gây hư hỏng các tuyến đường giao thông, các công trình cơ sở hạ tầng dọc bờ sông.[41]

Theo điều tra thực địa, cồn cát Thuận An ở cửa sông Hương bị xói lở đến trên 3000m chiều rộng mặt hướng biển, phá Tam giang mở rộng đến 30% diện tích, luồng cửa sông Hương  bị khoét sâu khoảng 10m.

Do ảnh hưởng của cơn bão số 10 năm 2013, Thừa Thiên  – Huế bị sạt lở nặng hơn 5,0km bờ biển. Trong đó tại xã Phú Thuận và thị trấn Thuận An (huyện Phú Vang) bị sạt lở 3,0km; xã Hải Dương (thị xã Hương Trà) bị sạt lở 1,0km; xã Vinh Hải (huyện Phú Lộc) bị sạt lở 1,0km sâu vào 5-10m.[14]

Trong các năm trở lại nay, tỉnh Thừa Thiên Huế thực hiện khá nhiều dự án chống sạt lở, xói mòn với vốn đầu tư lên đến hàng chục tỷ đồng. Tuy nhiên, hiệu quả hầu như không có. Dự án “Đầu tư xây dựng công trình xử lý khẩn cấp chống sạt lở bờ biển khu vực xã Phú Thuận – tỉnh TT- Huế” được phê duyệt theo ngày 13/12/2006. Kinh phí xây dựng là 29,585 tỷ đồng, do Chi cục Thủy lợi và Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Phòng chống lụt bão tỉnh TT-Huế làm chủ đầu tư. Phòng chống lụt bão tỉnh TT- Huế làm chủ đầu tư. [15]

Công ty Espace Pur (Pháp) phối hợp với Chi cục Phòng chống lụt bão và Quản lý đê điều tỉnh Thừa Thiên – Huế đầu tư 481.900 euro sử dụng công nghệ Stabiplage (giải pháp kè mềm) để thử nghiệm chống sạt lở bờ biển. Đây là giải pháp kè mềm lần đầu tiên được sử dụng để chống sạt lở tại vùng biển của tỉnh Thừa Thiên – Huế. Nếu phát huy hiệu quả, tỉnh sẽ áp dụng giải pháp kè mềm đầu tư đối với đoạn sạt lở bờ biển xã Hải Dương và những đoạn sạt lở tiếp theo dọc bờ biển của tỉnh Thừa Thiên – Huế.[42]

Công trình Stabiplage có kết cấu thuộc dạng địa- vật liệu tổng hợp (géocomposite). Nôm na là một cái túi đựng cát, (khi lắp đặt xong còn gọi là con lươn địa chất) mặt cắt hình trứng, đường kính rộng nhất là 3m, hẹp nhất (chiều cao) từ 1,2-1,5m. Vỏ túi gồm 2 lớp: lớp ngoài bảo vệ làm bằng polyester, lớp bọc bên trong làm bằng polypropylen. Phía dưới túi là các tấm phẳng làm  bằng vật liệu đặc biệt để chống lún và chống xói công trình. Bên trong túi được bơm đầy cát bằng bơm chân không đặc dụng. Khi cần, túi có lắp đặt neo để chống xê dịch. Chiều dài túi- dài, ngắn tuỳ theo yêu cầu thiết kế theo địa hình cần chống xói lở, xâm thực. Kết cấu và lắp đặt theo kiểu chìm trong nước, hay lộ thiên. Lắp đặt vuông góc hay song song với bờ biển cũng theo yêu cầu kỹ thuật xử lý nơi bị xâm thực. [35]

Nguyên lý cơ bản của công nghệ  Stabiplage là thu giữ, tích tụ và duy trì trầm tích tại chỗ. Sau khi lắp đặt, do tác động của sóng, thuỷ triều, gió hay dòng chảy mà  trầm tích (cát, đất, các chất rắn hoà lẫn…) sẽ tự bồi tụ, tạo thành bãi cát

chống xói lở, xâm thực. Ưu điểm của công nghệ mới này là giữ được cảnh quan môi trường tự nhiên, bảo vệ bờ biển, bờ sông, tàu bè neo đậu, sinh hoạt của dân ven bờ vẫn bình thường, không làm thay đổi, xáo trộn.Công nghệ  Stabiplage được công ty Espace Pur (Pháp) giới thiệu tại ViệtNam vào năm 2003.

Ở Thuận An, thủy triều có hai chế độ, từ bán nhật triều đều đến bán nhật triều không đều, biên độ thủy triều dưới 0,5-2 m. Tại Thuận An, độ cao thủy triều trung bình khoảng  0,4-0,5m. Vùng Bắc Thuận An có độ cao thủy triều trung bình 0,6-1,2m. Độ cao triều trong đầm phá thường nhỏ hơn ở vùng biển.

Chế độ thủy triều tại vùng Lăng Cô là chế độ bán nhật triều. Mực nước triều bình quân là 0 cm, cực đại là 126 cm, cực tiểu là -72 cm. Thủy triều cao nhất ứng với tần suất 1% là 143 cm.

Dòng rút là một hiện tượng tự nhiên xảy ra rất phổ biến tại hầu hết các bãi biển Việt Nam và trên thế giới. Dòng rút được hình thành là do ảnh hưởng của nhiều nguyên nhân. Tuy nhiên các dòng chảy sát đáy sinh ra do sóng rút sau khi vỗ bờ nhiều khi có tốc độ nguy hiểm, đặc biệt ở những rãnh thấp cắt ngang cồn cát ngầm theo hướng vuông góc với bờ. Ở vùng cửa sông, còn có loại dòng chảy do nước sông tạo ra. Loại dòng này rất biến đổi tuỳ thuộc vào lượng nước sông và tình trạng thuỷ triều. [5]

Dòng rút được định nghĩa theo nghĩa rộng, đó là một luồng nước mạnh chảy theo hướng vuông từ bờ ra biển, tuy với kích thước rất nhỏ, nhưng tốc độ có thể đạt cực đại tới 2 m/s. Với vận tốc này, trong khoảng thời gian 1 phút, dòng rút có thể cuốn trôi người tắm biền ra ra khoảng 120 m. Khi đó, hầu như không ai có khả năng bơi ngược nó để vào bờ. Do có kích thước của dạng hoàn lưu “tế bào”, nên dòng rút rất nhạy cảm với sự biến đổi của thời tiết. Dòng rút có bề rộng dọc bờ từ 3-30m và chiều dài ra biển từ 100-150m. Dòng rút có cấu trúc thẳng đứng rất phức tạp, nó được hình thành do sự kết hợp của các thành phần dòng nằm ngang và thành phần dòng thẳng đứng, do đó bản chất của dòng rút chính là một dạng dòng xoáy cục bộ địa phương. Với sự tồn tại của dòng rút chảy xoáy ở các bãi tắm, người tắm biển nếu chủ quan, không hiểu biết và không nắm được cách phòng tránh thì rất nguy hiểm và dễ bị chết đuối khi bị rơi vào dòng rút. [43]

Ở Thuận An và Lăng Cô cũng đã xuất hiện hiện tượng dòng rút, đã lấy đi không ít sinh mạng của người dân và khách du lịch. Theo số liệu thu thập được từ các Ban quản lý của hai bãi tắm Lăng Cô và Thuận An. Năm 2011, có 6 vụ đuối nước ở hai bãi biển, trong đó có 2 trường hợp là do dòng rút. Năm 2012, có 7 vụ đuối nước và có 3 trường hợp cũng do dòng rút. Như vậy, mặc dù tần số xuất hiện của dòng rút ở hai bãi biển này ít nhưng đây cũng là một mối nguy hiểm, đe dọa đến mạng sống con người.

Ô nhiễm bãi biển và hiện trạng quản lý: Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Sự phát triển của hoạt động du lịch của bãi biển Thuận An trong những năm qua đã thúc đẩy việc gia tăng về mặt số lượng các cơ sở kinh doanh nhằm đáp ứng nhu cầu du lịch của du khách đến tham quan, nghỉ dưỡng hàng năm.

Bên cạnh sự phát triển của các cơ sở kinh doanh dịch vụ ở bãi biển Thuận An hàng năm còn có sự tồn tại và phát triển của đội ngũ bán hành rong trên bãi biển. Sự phát triển này đã đặt ra một thách thức lớn đối với chính quyền địa phương trong công tác bảo vệ môi trường. Nếu không có sự đầu tư đồng bộ về cơ sở hạ tầng, giao thông, phương tiện kỹ thuật, nhân lực ở các mặt Kinh tế – xã hội và môi trường thì sẽ tạo nên sự phát triển không đồng thuận, xuất hiện tình trạng đối lập nhau trong quá trình phát triển. Việc phát triển nhanh chóng của hoạt động kinh tế không tính đến yếu tố môi trường sẽ làm cho hoạt động kinh tế không bền vững, sẽ để lại những rủi ro và hậu quả lâu dài cho môi trường trong tương lai gần. Hậu quả của việc môi trường bị xuống cấp khó có thể khắc phục trở lại trạng thái ban đầu.

Thực tế môi trường bãi biển Thuận An trong những năm gần đây có nhiều dấu hiệu bị thay đổi đó là tình trạng rác thải bừa bãi xuất hiện nhiều trên các bãi biển. Theo thống kê của đội thu gom và xử lý rác thải trước đây (khi đội thu gom còn hoạt động thường xuyên) thì trung bình mùa nắng, rác thải thu gom trên toàn bộ địa bàn từ 20-25m3 /ngày, mùa mưa từ 16-20 m3/ngày trong đó bãi biển chiếm khoảng 10% lượng rác thải đã thu gom. Tuy nhiên đến nay hoạt động thu gom trên bãi biển chỉ tiến hành mang tính chất cầm chừng do thiếu kinh phí đã ảnh hưởng rất lớn đến việc bảo vệ môi trường. Quá trình thực địa cho thấy hiện nay có quá nhiều rác thải không được thu gom dọc trên 2km bãi biển thuộc TT Thuận An và Xã Phú Thuận. Tình trạng xuất hiện nhiều rác thải này xuất phát từ nhiều nguyên nhân: từ việc xả thải không đúng nơi quy định của du khách, người dân và quá trình thu gom, xử lý của cơ sở kinh doanh và đội ngũ lao công trên bãi biển của Ủy ban nhân dân Thị trấn Thuận An không hợp lý và kịp thời.

Vì vậy, bãi biển Thuận An vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề còn bất cập. Chẳng hạn như công tác thu gom rác thải của tổ thu gom rác không đúng thời gian theo quy định. Việc chôn lấp rác ngay tại bãi biển là không hợp lý không đảm bảo quy trình xử lý rác thải. Nguy cơ ô nhiễm hữu cơ của việc chôn lấp này là rất cao. Việc chôn lấp rác thải ngay trên bãi biển là nguyên nhân dẫn đến suy thoái đất và phá vỡ cấu trúc đồng đều của đất gây nguy hiểm đến sự an toàn và xói mòn bờ biển hàng năm. Bên cạnh đó là việc xả thải chất thải rác không đúng nơi quy định của các cơ sở kinh doanh trên bãi biển sẽ ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị của vùng biển. Sự xuất hiện của hàng loạt bãi rác tự phát lớn và nhỏ trên, trước bãi biển. Theo quan sát thực địa có trên 3 bãi rác lớn ở khu vực rừng dương phòng hộ và gần 10 điểm chứa rác thải nhỏ quanh khu vực rừng dương và sát mép bờ biển. Quan sát và ghi nhận tại 3 bãi rác lớn xuất hiện ở khu vực rừng dương phòng hộ cho thấy có sự bốc mùi hôi thối do quá trình phân huỷ các loại thuỷ hải sản dư thừa và các chất hữu cơ khác. Ngoài ra còn tồn tại các loại rác thải sinh hoạt và các bao bì nilong khó phân huỷ. Tất cả các bãi lớn nhỏ này đều là những bãi rác tự phát của cơ sở kinh doanh và các hộ dân sống gần khu vực bãi biển. Quá trình phân hủy và tạo mùi của các loại rác thải hữu cơ gây ô nhiễm không khí và sẽ gây nguy hiểm cho sức khoẻ của mọi người sống ở khu vực gần bãi biển và khách du lịch ở hiện tại. Bên cạnh đó về lâu dài tình trạng phát tán của các loại rác khác và việc khó phân huỷ của rác thải nilong sẽ ảnh hưởng đến mỹ quan và tính chất bền vững của cấu trúc đất, sự sống còn của rừng dương phòng hộ. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Lăng Cô có đầm Lập An rộng 1.600 ha kéo dài ra tận biển, đây là điểm du lịch bổ sung của bãi biển Lăng Cô. Đầm Lập An là nơi giúp cho nhiều người dân trong vùng ổn định cuộc sống bằng nghề nuôi trồng thủy sản, trong đó có nghề nuôi hàu. Ban đầu, người dân nơi đây chỉ cắm cọc tre, cọc gỗ xuống đầm để hàu đeo bám, sinh sôi. Có gia đình cắm 500 cọc tre ở đầm là thu được bình quân khoảng 4 tấn hàu/năm, mang lại nguồn lợi nhuận từ 40-50 triệu đồng trong khi chi phí bỏ ra không đáng kể. Từ hiệu quả đó, người dân trong vùng đều chiếm dụng mặt nước trên đầm Lập An để nuôi hàu song tất cả đều không có quy hoạch rõ ràng và quản lý từ chính quyền địa phương.

Trong vài năm trở lại đây, người dân tự nghĩ ra cách sử dụng lốp xe cao su phế thải để nuôi hàu. Cao su hàu không ăn được, lại ít hư hỏng hoặc bị bào mòn trong môi trường nước nên nhiều người đều dùng lốp xe cũ để nuôi hàu (thay cho cọc tre, cọc gỗ vì khi cắm xuống nước mau hư, không giữ được lâu).

Đến thời điểm này, trên đầm Lập An có 244 hộ sử dụng hơn 1.007.150 lốp xe cũ để nuôi hàu lốp; trong khi nuôi theo kiểu truyền thống (ít ảnh hưởng đến môi trường) chiếm tỉ lệ rất nhỏ, chỉ còn 142.440 cọc tre, gỗ. Chính việc sử dụng lốp xe cũ tràn lan là tác nhân gây ô nhiễm môi trường, làm cho hàu nuôi có lúc chết hàng loạt, sản lượng hàu nuôi trên đầm Lập An vì thế đã giảm hơn 50% so với trước…[20]

Nếu từ Đà Nẵng ra, ngay đầu cầu Lăng Cô đã bắt gặp những đống rác đổ xuống cửa đầm Lập An. Còn từ phía bắc vào, xuống hết đèo Phú Gia là cảnh đốt lò nung vôi hàu vốn tồn tại lâu nay mà chính quyền địa phương đang đau đầu giải quyết.

Rác thải đang là vấn đề nóng ở Lăng Cô. Rác sinh hoạt vốn lâu nay chưa xử lý được, hiện tại có thêm nạn rác thải công nghiệp từ các dự án xây dựng khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn.Các khách sạn lớn thì hợp đồng với Công ty môi trường đô thị ở Huế, hoặc ở Ðà Nẵng định kỳ đến chở rác, xa từ 30 đến 70 km. Còn lại các khách sạn, nhà nghỉ, các cơ sở chế biến hải sản, nhà hàng và cư dân… đều dồn rác thải xuống đầm. Lăng Cô là khu du lịch lớn, nhưng vẫn chưa có hệ thống xử lý nước thải, vì thế mưa xuống là ngập phố, nước thải tràn lên các con đường chính.

Hiện tại rác thải vẫn xuất hiện trên bãi biển Lăng Cô. Việc thu gom và xử lý rác này đúng ra sẽ phải thuộc vai trò quản lý nhà nước của địa phương tuy nhiên từ rất nhiều năm nay, cả đường ven biển và bãi biển tại những khu vực này cũng chịu sự quản lý của các Khu nghĩ dưỡng. Vấn đề ở đây là liệu công tác này có đảm bảo được yêu cầu đề ra cho tiêu chí giữ gìn vệ sinh môi trường tại vịnh đẹp Lăng Cô hay không bởi cách thức thu gom và xử lý của từng doanh nghiệp khác nhau.

2.3.3. Hiện trạng môi trường du lịch xã hội nhân văn

Ở nội dung này, tác giả tập trung nghiên cứu các chính sách, quản lý môi trường du lịch của địa phương, của các cơ sở kinh doanh dịch vụ: các vấn đề về hệ thống xử lý môi trường, đội ngũ lao động du lịch về cứu hộ cứu nạn, tình trạng giá cả.

2.3.3.1. Phân tích hiện trạng các cơ sở kinh doanh dịch vụ

Kiểm kê thực trạng cơ sở kinh doanh dịch vụ Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Vấn đề giá cả hay còn gọi là nạn ”chặt chém” là một vấn nạn xảy ra ở nhiều điểm du lịch của Việt Nam. Việt Nam nói chung và Thừa Thiên Huế nói riêng đã mất rất nhiều công sức và tiền để quảng bá du lịch nhưng khi đến Việt Nam, đến Huế, du khách đối diện với những lối ứng xử thiếu văn hóa hay trở thành nạn nhân của những vụ “chặt chém” thì họ sẽ không còn muốn đến đây nữa. Đây là một vấn đề nan giải của ngành du lịch nói chung.

Các bãi biển của Thừa Thiên Huế cũng có tình trạng này xảy ra, nhất là vào mùa hè, khoảng từ tháng 4 đến tháng 8 hằng năm. Trước tình trạng kinh doanh chặt chém làm ảnh hưởng đến  lượng khách về với bãi biển Thuận An và Lăng Cô, Ủy ban nhân dân Phú Vang và Phú Lộc đã tăng cường  lực lượng kiểm tra yêu cầu các cơ sở kinh doanh phải niêm yết giá công khai và bán giá theo giá niêm yết. Nếu kiểm tra, phát hiện hàng quán nào bán không đúng giá niêm yết và “chặt chém” du khách, họ sẽ thu giấy phép kinh doanh. Thế nhưng trên thực tế tình trạng này vẫn diễn ra, nhất là vào các dịp lễ và mùa nắng nóng, là mùa có nhiều khách du lịch nhất. Vào các dịp lễ như 30/4, 1/5, lượng khách tăng, các loại giá cả dịch vụ đều tăng so với trước, giá các mặt hàng thủy sản tăng so với ngày thường từ 10 – 15%, giá phòng của các nhà nghỉ, khách sạn cũng tăng lên từ xấp xỉ gấp đôi giá trước đó.

Theo quy định của huyện Phú Vang, các cơ sở kinh doanh ven biển Thuận An phải niêm yết giá rõ ràng, trực quan. Tuy nhiên, qua tìm hiểu thực tế, hầu hết các hàng quán bình dân tại bãi tắm Thuận An dù có niêm yết giá nhưng rất lập lờ (ví dụ như: giá tính theo mùa, theo kg,…), khách nào không hỏi giá trước sẽ bị lấy giá rất cao lúc thanh toán. Có cơ sở kinh doanh thì bảng giá đặt tít ở khu vệ sinh, cửa sau, xa nhà hàng, nhiều mặt hàng bị bỏ trống giá.

Bảng niêm yết không chỉ nằm khuất một cách có chủ ý, mà danh mục giá cả cũng ghi mập mờ bằng bút lông, rất dễ tẩy xóa, sửa chữa. Nhiều loại hải sản, nước uống tuy ở bãi tắm bình dân nhưng giá gấp đôi, gấp 3 các nhà hàng lớn ở Huế. Du khách đi ô tô biển số nước ngoài, xe ngoại tỉnh là đối tượng thường bị ép trả giá cao tại Thuận An. Nhiều đoàn khách đã không ít lần khiếu nại đến chính quyền địa phương. Một du khách khi được phỏng vấn về vấn đề giá cả đã rất bức xúc: ”Chúng tôi chỉ đi về biển hóng mát, làm dĩa mì xào, xoong Trìa, uống 5 lon bia mà  hóa đơn tính tiền lên đến 400 nghìn”. Một du khách khác:”Khi gọi thức ăn và nước uống chúng tôi quên chưa hỏi giá trước, đến khi tính tiền thì thấy đắt gấp ba so với một bữa liên hoan ở các nhà hàng trong thành phố”. Năm 2013, có hai du khách đến từ Hà Nội, lái xe về biển thưởng thức hải sản Huế, ngoài thưởng thức một số món hải sản như Trìa, ghẹ, cá mú, họ gọi thêm 1kg Tôm Hùm, khi nhận hóa đơn hai vị này mới giật mình khi biết số tiền lên đến gần 30 triệu đồng. Chính vì vậy lượng khách đến Thuận An tắm biển có giảm đi so với lúc trước. Nhiều du khách đã phải mang theo thức ăn, đồ uống để đỡ phải mặc cả.

Theo số liệu điều tra từ các nhà hàng ở hai bãi biển, kết quả ở bảng sau:

Từ kết quả ở số liệu trên ta có thể thấy số nhà hàng có các bảng niêm yết giá chỉ đạt 30%. Do giới hạn của thời gian và nguồn lực nên số mẫu điều tra về cơ sở kinh doanh nhà hàng là 40, với 20 mẫu ở mỗi bãi. Do vậy, nếu tiến hành khảo sát trên quy mô lớn, số cơ sở kinh doanh có niêm yết giá rõ ràng có thể thấp hơn 70%.

Theo số liệu ở Biểu đồ 2.1 ở trên, có thể thấy có 22,5% nhà hàng chỉ đạt một phần về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm. Vấn đề này cũng do xuất phát từ chính các cơ sở kinh doanh. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Hiện nay, an toàn vệ sinh thực phẩm đang là vấn đề lớn trong xã hội, nó không chỉ diễn ra ở các quốc gia đang phát triển, kém phát triển mà còn xảy ra ở cả những nước phát triển. Thừa Thiên Huế là một tỉnh thành ít có nhiều vụ việc liên quan đến các vi phạm an toàn thực phẩm nhưng không phải là không có, bởi hàng hóa, thực phẩm cung cấp đến đây từ rất nhiều nguồn khác nhau. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đối với sức khỏe con người nói chung và của ngành du lịch nói riêng.

Năm 2014, Ban Chỉ đạo liên ngành vệ sinh an toàn thực phẩm các huyện, thị xã và thành phố đã thực hiện tốt công tác thanh, kiểm tra đảm bảo an toàn thực phẩm tại địa phương. Năm qua, toàn tỉnh Thừa Thiên Huế đã tổ chức 412 đoàn kiểm tra với 5.299 cơ sở được thanh, kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm có 4.695 cơ sở đạt tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm (chiếm 88,6%), phát hiện 407 cơ sở vi phạm đã xử lý 212 cơ sở, xử phạt hành chính trên 45 triệu đồng; tiêu hủy 02 tấn thủy sản không rõ nguồn gốc xuất xứ. [48]

Về vấn đề đảm bảo vệ sinh môi trường, theo kết quả ở biểu đồ 2.1, chỉ có 75% cơ sở kinh doanh đạt toàn bộ tiêu chí này. Như vậy, đây cũng là một vấn đề đáng lưu tâm bởi vấn đề vệ sinh môi trường là một vấn đề rất quan trọng để phát triển du lịch cho một điểm đến.

Mối quan hệ giữa các tiêu chí đánh giá cơ sở kinh doanh dịch vụ

Mối quan hệ tương quan giữa các tiêu chí đánh giá cơ sở kinh doanh dịch vụ được trình bày trong bảng sau.

Bảng 2.1. Mối quan hệ tương quan giữa các tiêu chí đánh giá cơ sở kinh doanh

Theo kết quả bảng 2.1, ở mức ý nghĩa thống kê 1%, ta có thể thấy các cơ sở kinh doanh đảm bảo vệ sinh môi trường tốt thì cũng có xu hướng đạt tiêu chuẩn giữ vệ sinh sạch đẹp và đảm bảo tốt về vệ sinh an toàn thực phẩm. Điều này có ý nghĩa trong việc nâng cao nhận thức cho người kinh doanh du lịch.

Vùng biển Thuận An và Lăng Cô là nơi cung cấp thủy hải sản làm thực phẩm tươi như ghẹ, cua biển, ốc, hàu, tôm biển, cá các loại, chế biến chả cá, nước mắm. Ngoài ra, đây còn là nơi chế biến các mặt hàng khô như mực khô, cá khô,…cung cấp cho thị trường nội địa và xuất khẩu. Hoạt động chế biến thủy sản truyền thống đã tăng cả về sản lượng và giá trị, nhưng các cơ sở chế biến cá khô, cách làm còn sơ sài, điều kiện sản xuất chưa phù hợp. Cá, tôm, mực được phơi trên bãi biển, thậm chí ở ngay ven đường, bảo quản và bày bán không hợp vệ sinh. Trong một số nhà hàng, nơi chế biến đồ sống chưa tách hẳn nơi chế biến đồ chín. Dù là thực phẩm tươi hay khô thì vẫn là thực phẩm thiết yếu phục vụ cho con người nên vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm cần được đặt lên hàng đầu. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

2.3.3.2. Phân tích các hành vi của du khách trên bãi biển

Phân tích các hoạt động vi phạm của du khách

Nhìn vào bảng số liệu ta có thể thấy hành động tổ chức chế biến, nấu nướng thức ăn tại khu vực không cho phép nấu nướng lên đến 47%. Nguyên nhân là do giá cả đắt đỏ so với mức chi tiêu của họ.

Biểu đồ 2.2. Thống kê các hoạt động vi phạm của du khách

Từ số liệu trên, có thể thấy mặc dù chiếm một phần rất nhỏ là 13% du khách có tắm biển trên vùng nước của bãi tắm khi thời tiết xấu. Nguyên nhân là do nhóm du khách này thường đi tắm biển nhưng không để ý dự báo thời tiết và khi thời tiết thay đổi xấu, họ cũng không nhận được cảnh báo từ quản lý bãi tắm.

Kết quả cũng cho thấy, có 50% du khách trả lời có tham gia tắm biển, tham gia các hoạt động thể thao trên vùng nước của bãi tắm sau khi uống rượu bia. Khi hỏi về nguyên nhân, nhiều du khách đã trả lời do họ đi đến bãi biển ngoài mục đích tắm biển, thì đây cũng là nơi họ tổ chức các buổi tiệc liên hoan cơ quan, gia đình, bạn bè. Vì vậy, việc uống rượu, bia là khả năng tất yếu xảy ra.

Có 33% du khách đưa các loại xe vào bãi tắm. Một số ít trả lời do đi biển trái mùa, một số nhà hàng kinh doanh đóng cửa nên họ đưa xe luôn vào bãi biển.

Một số khác trả lời vì các bãi giữ xe hết chỗ vào những mùa đông khách.

Kiểm định mức độ vi phạm các hoạt động của du khách

Luận văn sử dụng One-Samle T Test để kiểm định mức độ vi phạm các hoạt động của du khách.

Các giả thiết của One-Samle T Test

  • H0: = 0, nghĩa là giá trị trung bình (mean) mức độ vi phạm của hoạt động bằng 0
  • H1:  0, nghĩa là giá trị trung bình (mean) mức độ vi phạm của hoạt động khác 0

Với giá trị kiểm định (test value): 0 = không vi phạm

Bảng 2.2.Kiểm định các mức độ vi phạm các hoạt động của du khách 

Ghi chú: các mức độ vi phạm được đo lường trên thang đo 0 = không vi phạm, 1 = vi phạm một lần, 2 = hai tới ba lần, 3 = từ bốn lần trở lên. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Sử dụng One-Samle T Test, kết quả kiểm định cho thấy ở mức ý nghĩa thống kê 1%, giá trị trung bình các mức độ vi phạm về tắm biển, tham gia các hoạt động thể thao khi thời tiết xấu, tắm biển, tham gia các hoạt động thể thao sau khi uống rượu bia,  đưa xe vào bãi tắm, và nấu nướng hoặc chế biến thức ăn trong khu vực bãi tắm của du khách trong mẫu điều tra hoàn toàn khác 0 (với giá trị 0 có nghĩa là không vi phạm). Điều này có nghĩa là kết quả kiểm định khẳng định việc các du khách có vi phạm các hoạt động nói trên. Trong đó việc du khách vi phạm tắm biển khi có uống rượu bia diễn ra phổ biến hơn cả (mức độ trung bình vi phạm hơn một lần), tiếp đến là tổ chức chế biến nấu nướng trong khu vực không được phép.

Qua điều tra về ý thức bảo vệ môi trường và các mức độ vi phạm của du khách, ta có kết quả như sau:

Bảng 2.3. Mối quan hệ giữa việc tham gia hoạt động bảo vệ môi trường và mức độ vi phạm các hoạt động

Sử dụng Independent Sample T Test cho hai nhóm “CÓ” tham gia hoạt động BVMT, và “KHÔNG” tham gia hoạt động BVMT, kết quả cho thấy nhóm “CÓ” tham gia hoạt động bảo vệ môi trường nói chung và môi trường du lịch biển nói riêng có mức độ vi phạm thấp hơn về việc tắm khi uống rượu bia, đưa xe vào bãi biển, tổ chức nấu nướng trong khu vực bãi biển, so với nhóm “KHÔNG” tham gia hoạt động bảo vệ môi trường (ở mức ý nghĩa thống kê 5%).

2.3.3.3. Vấn đề tổ chức cứu hộ, cứu nạn

Ở bãi biển Thuận An, công tác cứu hộ cứu nạn mặc dù cũng được sự quan tâm của Ban quản lý ở đây nhưng công tác cứu hộ cũng còn sơ sài, các phao cứu hộ chỉ 1, 2 cái, áo phao cũng chỉ có 4-5 cái, nhân viên cứu hộ chỉ 1 hoặc 2 ngời không đủ đáp ứng việc cứu hộ, cứu nạn, nhất là vào thời điểm đông khách.

Các doanh nghiệp du lịch ở Lăng Cô cũng kiêm luôn cả vấn đề cứu hộ cứu nạn tại khu vực bãi biển. Trang thiết bị cứu hộ, cứu nạn chỉ được bố trí 1 cách hết sức sơ sài tại các chòi canh liệu, nếu có tình huống xấu xảy ra thì đội trực cứu hộ này sẽ không đảm bảo vấn đề an toàn cho khách du lịch.

2.4. Phân tích nguyên nhân của các vấn đề môi trường du lịch tại bãi biển Lăng Cô  và Thuận An TT Huế Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

2.4.1. Nguyên nhân từ quản lý vĩ mô của tỉnh, địa phương

Tồn tại song song với ý thức và trách nhiệm thực thi của người dân trong công tác bảo vệ môi trường là nguồn tài chính sử dụng trong các hoạt động liên quan tới việc xử lý, tuyên truyền bảo vệ môi trường. Quá trình nghiên cứu và điều tra môi trường trên bãi biển Thuận An cho thấy, hiện nay đang có những dấu hiệu gây ô nhiễm rác thải và nó đang trở thành vấn đề quan trọng của Thị trấn hiện nay. Để xử lý vấn nạn ô nhiễm rác thải từ các hoạt động từ kinh doanh, hoạt động du lịch của du khách và sinh hoạt của người dân, theo báo cáo của Ủy ban nhân dân Huyện cần phải có nguồn tài chính đủ ổn định dành cho công tác thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải trên địa bàn. Tuy nhiên trong nhiều năm qua, vấn đề tài chính dành cho hoạt động bảo vệ môi trường gặp rất nhiều khó khăn.

Công tác bảo vệ môi trường thị trấn Thuận An được đảm nhận trực tiếp bởi chính quyền cấp xã và đội ngũ lao động hợp đồng của Ủy ban nhân dân Thị trấn. Về nhân lực quản lý: tổ Địa chính – Giao thông chịu trách nhiệm chính trên toàn địa bàn và Ban quản lý bãi tắm chịu trách nhiệm tại bãi biển Thuận An.

Ban quản lý bãi tắm Thuận An gồm 3 thành viên chịu trách nhiệm về các hoạt động của du khách trên các bãi tắm, đảm bảo vệ sinh môi trường xung quanh bãi biển. Tuy nhiên trách nhiệm của nhóm này về công tác bảo vệ môi trường chủ yếu: nhắc nhở công tác vệ sinh môi trường của các cơ sở kinh doanh trên bãi biển và tuyên truyền các thông điệp môi trường theo yêu cầu của Ủy ban nhân Thị trấn Thuận An và sự an toàn của du khách khi đến du lịch ở đây.

Đội ngũ hợp đồng lao động chuyên xử lý rác thải ở các tuyến đường giao thông, các chợ và trên bãi biển. Trên bãi biển hiện nay, việc thu gom rác thải chỉ do 5 lao động thực hiện và thường diễn ra sau 20 giờ hàng ngày.

Như vậy về mặt nhân sự phục vụ cho công tác bảo vệ môi trường của Ủy ban nhân dân Thị trấn Thuận An vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn. Đội ngũ quản lý về mặt chuyên môn liên quan chưa được đào tạo. Công tác phụ trách kiêm nhiệm vấn đề môi trường nên thời gian xử lý và đầu tư cho công tác bảo vệ môi trường chưa cao. Ngoài ra do sự ảnh hưởng của việc thiếu hụt nguồn tài chính nên việc thực thi công tác thu gom hàng ngày trên bãi biển đang bị trì trệ. Với kết quả thực địa cho thấy việc làm của tổ lao động thu gom trên bãi biển hiện nay diễn ra không thường xuyên, trung bình chỉ 1-2 lần/tuần. Đây cũng chính là nguyên dân dẫn đến tình trạng rác thải bừa bãi trên bãi biển Thuận An hiện nay. Nhận thức được sự ảnh hưởng trong tương lai với tình trạng rác thải trên địa bàn thị trấn nói chung và khu vực bãi tắm Thuận An nói riêng, sự ra đời của tổ VSMT gồm 30 thành viên ở nhiều khu vực khác nhau theo đề án thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải và VSMT giai đoạn 2011 – 2016 trên địa bàn toàn tỉnh bổ sung cho công tác bảo vệ môi trường của toàn thị trấn nói chung và khu vực bãi biển Thuận An phục vụ cho hoạt động du lịch nói riêng. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Trang thiết bị phục vụ việc thu gom và vận chuyển trên địa bàn Thị trấn còn thô sơ, lạc hậu chưa đáp ứng công tác thu gom và xử lý. Trên toàn địa bàn hiện chỉ có 5 xe đẩy tay, 1 xe Honda dùng để kéo và một ô tô trọng tải thấp dùng để thu gom và vận chuyển đến bãi xử lý của Ủy ban nhân dân.

Hệ thống bãi tập kết và xử lý trên toàn địa bàn Thị trấn gồm 2 địa điểm tại Thôn Hải Tiến và thôn Tân Mỹ.  Theo kết quả ghi nhận từ quá trình thực địa tại vùng biển, suốt chiều dài bãi biển Thuận An mặc dù có hơn 30 nhà hàng kinh doanh, và lượng du khách rất đông đặc biệt là mùa cao điểm nhưng hầu như không nhận thấy các hệ thống thùng chứa rác thải trên bãi và ngay tại những tuyến đường vào các bãi tắm. Một số bãi tắm có thùng chứa rác thải thì nhưng không được sử dụng, cụ thể tại bãi tắm số 04 chỉ có 1 thùng rác dung tích 24l nhưng không dùng và tại bãi tắm Phú Thuận 2 có 3 thùng rác nhưng 01 thùng bị hủy hoại do hoạt động đốt rác thải của các cơ sở kinh doanh ở bãi tắm và 2 thùng không dùng.

Đối với bãi biển Lăng Cô, vấn đề vệ sinh môi trường lại do chủ yếu các Cơ sở kinh doanh dịch vụ ở đây tự đảm nhiệm, không đồng bộ và có lúc chưa đúng các quy trình xử lý chất thải. Du khách đến với Lăng Cô cho rằng chính quyền địa phương đang chú tâm quá nhiều vào các dự án đầu tư lớn từ bên ngoài mà chưa thật sự chăm lo, phát huy nội lực vốn có để bảo vệ môi trường nơi đây.

Hai bãi biển này, ngoài sự thiếu hụt và sự lãng phí trong cách sử dụng của các thiết bị môi trường, thì việc đặt các bảng khuyến cáo về môi trường của chính quyền địa phương nhằm khuyến cáo và tác động đến ý thức tham gia của du khách cũng như người dân địa phương bảo vệ môi trường biển chưa phát huy hết vai trò của hệ thống này.

Công tác tuyên truyền là một trong những giải pháp hữu hiệu đối cho hoạt động bảo vệ môi trường. Tuy nhiên do một số khó khăn nhất định như sự thiếu hụt nguồn nhân lực quản lý, đặc biệt là về mặt cơ cấu tổ chức không thuận lợi cho việc thành lập tổ chuyên môn về môi trường nhằm thực hiện các hoạt động chung cho công tác môi trường. Vì vậy công tác kiêm nhiệm của các đơn vị chức năng khác sẽ hạn chế chức năng chính của công tác thực thi bảo vệ môi trường.

Công tác tuyên truyền bảo vệ môi trường chủ yếu diễn ra vào ngày môi trường thế giới (05/06) những đợt còn lại trong năm hầu như không có công tác tuyên truyền nào.

2.4.2. Nguyên nhân từ quản lý yếu kém của các doanh nghiệp Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Theo Ủy ban nhân dân Thị trấn Thuận An, khi đi vào hoạt động, vấn đề bảo vệ môi trường của các nhà hàng lớn nhỏ tại đây thực hiện không tốt và những cam kết bảo vệ môi trường trên bãi biển không diễn ra qua mỗi năm, mà công tác này chỉ thực hiện duy nhất một lần ngay từ khi các hộ trúng thầu và ký cam kết với chính quyền địa phương. Trong bản cam kết này phía chính quyền địa phương yêu cầu các cơ sở kinh doanh nộp phí bảo vệ môi trường một lần và đặc biệt là buộc các cơ sở kinh doanh phải cam kết bảo vệ môi trường trên bãi biển như: Tự mua sắm trang thiết bị, xây dựng hệ thống xử lý nước thải, thùng chứa rác thải, không được thực hiện các hoạt động làm ô nhiễm môi trường và suy thoái cảnh quan ven biển.

Thực tế, qua điều tra có 03 cơ sở kinh doanh không có hệ thống xử lý nước thải (bể phốt) đúng quy định như cam kết và 10 cơ sở không trang bị các thùng đựng rác thải 24 lít mà chính quyền đã yêu cầu từ lúc đầu. Rác thải từ phế phẩm của cơ sở kinh doanh như phế phẩm thức ăn, phế liệu từ bao bì, hộp, lon bia, nilông…đều được đưa ra thải ngay tại gần các bãi tắm tạo thành những bãi rác rất lớn, như bãi rác ở đường vào bãi tắm Thuận An, bãi tắm Phú Thuận…Ngoài ra còn có sự xuất hiện của các bãi chứa rác thải được xây dựng tự phát của các cơ sở sản xuất kinh doanh bằng bê-tông ở khu vực rừng dương phòng hộ để chứa rác.

Theo Ủy ban nhân dân thị trấn Thuận An, từ lúc các cơ sở nhà hàng hoạt động đến nay chỉ có 3-4 cơ sở đã gây ra tình trạng ô nhiễm bị xử lý nhưng ở hình thức xử lý chỉ dừng lại ở mức cảnh cáo, xử phạt hành chính vì vậy tình trạng xả rác thải bừa bãi ở khu vực rừng dương phòng hộ hiện nay vẫn còn đang tiếp diễn và có xu hướng gia tăng. Các bãi rác tự phát vẫn còn tồn tại và được xem như là bãi rác chính của các cơ sở kinh doanh trên bãi biển.

Như đã trình bày ở trên, vấn đề môi trường ở bãi biển Lăng Cô chủ yếu do các cơ sở kinh doanh đảm nhiệm, điều này chưa phù hợp. Việc xử lý rác thải và nước thải không theo quy định mà theo cách thức riêng của mỗi doanh nghiệp.  Hệ thống xử lý nước thải, rác thải sinh hoạt tại các doanh nghiệp này hiện tại rất kém, chưa được quan tâm đúng mức.

Chất thải và nước thải sinh hoạt từ các khu du lịch là nguyên nhân trực tiếp làm ô nhiễm nguồn nước. Hoạt động nuôi trồng thủy sản của một số cơ sở kinh doanh nhà hàng tại đầm Lập An cũng là nguyên nhân gây ô nhiễm. Thức ăn và kháng sinh dư thừa từ quá trình nuôi, cùng với nước thải, chất thải rắn sinh hoạt, sử dụng hóa chất độc hại trong đánh bắt hải sản đã gây ô nhiễm nước vùng ven biển.

Vấn đề này xảy ra do chính quyền địa phương ở đây chưa ra các quy định cụ thể và chưa hoạt động thực sự mạnh mẽ để phối hợp các đơn vị kinh doanh trong việc bảo vệ môi trường. Bên cạnh đó, tỉnh Thừa Thiên – Huế và các ban ngành chức năng chưa triển khai một kế hoạch với các giải pháp chống ô nhiễm môi trường cho vịnh đẹp Lăng Cô. Trước mắt là phải nhanh chóng có quy hoạch hợp lý việc nuôi hàu của người dân để có thể vừa bảo vệ cảnh quan môi trường vịnh Lăng Cô, vừa giúp người dân ổn định cuộc sống. Như vậy mới tìm kiếm được giải pháp bền vững trong công tác bảo vệ môi trường ở khu vực vịnh đẹp nhất thế giới này. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Kiểm kê những hành động vi phạm của các cơ sở kinh doanh được thể hiện ở bảng sau:

Bảng 2.4. Kiểm kê hành động vi phạm những điều bị cấm thực hiện của cơ sở kinh doanh

Theo kết quả này, có thể thấy vẫn còn trình trạng vi phạm như: khai thác giếng khoan mà chưa được sự đồng ý của cơ quan có thẩm quyền, sử dụng các thiết bị cũ, không đồng bộ, không an toàn cho du khách, lấn chiếm bãi biển, bố trí dù, ghế tại khu vực tắm biển. Những hành động này ảnh hưởng đến môi trường chung và gây mất mỹ quan cho khu vực bãi tắm.

Qua đó cho chúng ta thấy rằng: ý thức bảo vệ môi trường của các cơ sở kinh doanh còn nhiều hạn chế. Vấn đề thiếu ý thức này lại tồn tại song song với công tác quản lý lơ là về môi trường của các nhà quản lý, chưa có các chế tài xử phạt đủ mạnh đang vô tình tạo ra một lỗ hổng lớn trong việc giảm thiểu những tác động đến môi trường trên bãi biển từ các cơ sở kinh doanh này, chính những lý do trên đã vô tình để cho những cơ sở kinh doanh chỉ dừng lại ở mức độ tham gia đóng phí môi trường và bỏ qua những việc cần làm là bảo vệ môi trường chung. Bên cạnh đó quy trình xả nước thải và thu gom rác thải không đúng quy định của chính quyền địa phương.

Qua điều tra về mức độ quan trọng trong việc bảo vệ môi trường bãi biển đối với các cơ sở kinh doanh, ta có kết quả sau:

Bảng 2.5. Mối quan hệ giữa mức độ quan trọng của việc bảo vệ môi trường du lịch biển và các yêu cầu đối với cơ sở kinh doanh

Phân tích cho thấy ở mức ý nghĩa thống kê 5%, các cơ sở kinh doanh đánh giá cao tính quan trọng của việc bảo vệ môi trường du lịch biển thì càng có xu hướng đảm bảo tốt vệ sinh môi trường và an ninh trật tự của cơ sở kinh doanh của chính mình.

2.4.3.Nguyên nhân từ  ý thức của du khách

Du lịch dần trở thành một nhu cầu thiết yếu của cuộc sống. Tuy nhiên, cách thức đi du lịch của mỗi người lại khác nhau, đặc biệt là giữa những người ở các nước phát triển và các nước đang phát triển. Đối với các nước phát triển, người dân có nhiều kinh nghiệm đi du lịch hơn do đó ý thức của họ cũng cao hơn đặc biệt là trong việc giữ gìn giá trị tài nguyên và bảo vệ môi trường tự nhiên của điểm đến.

Cùng với sự gia tăng khách du lịch, áp lực về thải lượng từ hoạt động du lịch ngày một tăng nhanh, đặc biệt các vùng ven biển như Thuận An, Lăng Cô. Áp lực này càng lớn, đặc biệt vào mùa du lịch, hoặc thời điểm tổ chức lễ hội, hay các sự kiện chính trị kinh tế – văn hóa – xã hội. Điều quan trọng cần nhấn mạnh ở đây là ngay tại các trọng điểm phát triển du lịch, các chất thải sinh hoạt nói chung, chất thải từ hoạt động du lịch nói riêng phần lớn chưa được xử lý, hoặc xử lý bằng phương pháp chôn lấp, không triệt để, vì vậy ảnh hưởng rất lớn đến cảnh quan, môi trường tự nhiên, chất lượng các nguồn nước, kể cây nước biển ven bờ. Cùng với việc tăng số lượng khách, nhu cầu nước cho sinh hoạt của khách du lịch tăng nhanh. Điều này sẽ góp phần làm suy giảm trữ lượng và tăng khả năng ô nhiễm các nguồn nước ngầm, đặc biệt ở khu vực ven biển do phải tăng công suất khai thác để đáp ứng nhu cầu khách du lịch. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

Thuận An và Lăng Cô là những bãi biển đẹp và hấp dẫn. Mỗi năm số lượng du khách đến tắm biển, vui chơi giải trí, nghỉ dưỡng không ngừng tăng lên. Và có thể nói số lượng du khách tăng lên nhanh chóng cũng đồng nghĩa với việc gia tăng nguy cơ tác động đến môi trường của các bãi biển này. Hoạt động du lịch ở hai bãi biển này là loại hình du lịch chịu ảnh hưởng sâu sắc bởi tính thời vụ, do đó hoạt động du lịch tại hai bãi biển có thể diễn ra quanh năm nhưng chủ yếu tập trung cao điểm vào thời gian mùa hè từ cuối tháng 3 đến khoảng tháng 9 trong năm và tất yếu lượng rác thải từ những từ việc sử dụng sản phẩm của du khách sẽ gia tăng vào khoảng thời gian này.

Khi đến với các bãi biển, mỗi du khách đều có điểm chung là mong muốn cho bản thân qua chuyến đi đó sẽ được thỏa mãn nhu cầu từ nguồn tài nguyên này mang lại như tắm biển, vui chơi giải trí hay nghỉ dưỡng một cách tốt nhất. Đối với vấn đề môi trường, bản thân du khách có những suy nghĩ và hành động khác nhau. Chính từ những nhận thức, hành động, suy nghĩ trái lập đang tồn tại giữa bản thân du khách sẽ có thể dẫn tới những nguy cơ ô nhiễm môi trường trên bãi biển.

Thống kê mức độ vi phạm theo các nhóm tuổi của du khách, ta có bảng sau:

Bảng 2.6. Mối quan hệ giữa các hoạt động vi phạm và các nhóm tuổi của du khách

Ta có thể thấy du khách ở nhóm tuổi 18-28 và nhóm 28-39 có xu hướng vi phạm nhiều hơn so với du khách ở nhóm tuổi còn lại. Điều này có thể giải thích bởi lý do như tuổi trẻ thường có xu hướng chưa hoàn thiện trong suy nghĩ về nhiều mặt, và hành động còn mang tính ngẫu hứng, chưa trưởng thành dẫn tới mức độ vi phạm thường nhiều và thường xuyên hơn nhóm tuổi lớn hơn.

Vào mùa đông khách, các bãi biển này rơi vào tình trạng báo động về ô nhiễm môi trường bởi rác thải tràn ngập. Ngoài tác nhân là người dân địa phương thì khách du lịch đến tắm biển, ăn uống xả rác ngay trên bãi biển, chôn lấp rác thải trên cát bị sóng biển đánh trôi dạt vào bờ.

Tuy nhiên hành động đã từng vứt rác bừa bãi trên bãi biển cũng chưa thể quy hoàn toàn trách nhiệm cho du khách và vì sao lại có hành động thiếu ý thức đối với vấn đề bảo vệ môi trường bãi biển. Theo điều tra về hành động và ý thức bảo vệ môi trường của du khách, ta có kết quả sau:

Bảng 2.7. Thống kê các hoạt động bảo vệ môi trường  của du khách

Khi được phỏng vấn có tới trên 43% du khách nhận định họ vứt rác trên bãi biển là do không có thùng rác, điểm bỏ rác. Như vậy nguy cơ ô nhiễm môi trường từ nhóm du khách khi đến tham gia du lịch ngoài việc tồn tại sự mẫu thuẫn trong ý thức và hành động của du khách thì còn có sự tác động của việc thiếu sót trong công tác quản lý môi trường đặc biệt là công tác tuyên truyền và bố trị hợp lý các trang thiết bị thu gom và chứa rác thải trên bãi biển.

2.4.4. Nguyên nhân từ sông

Một nguyên nhân chủ yếu là ô nhiễm do các dòng sông từ đất liền. Tất cả các con sông ở Huế đều đổ ra biển, kéo theo đó là nguồn ô nhiễm từ đất liền mang ra như chất thải công nghiệp, nông nghiệp, làng nghề, nước thải chưa xử lý, hóa chất, thuốc trừ sâu, rác, phế thải vật liệu xây dựng…Những loại rác không phân hủy được thì trôi nổi ven biển, lắng xuống đáy biển, rác phân hủy được thì sẽ hòa tan và lan truyền trong nước biển. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

2.5. Nhận xét chung về hiện trạng môi trường tại hai bãi biển nghiên cứu

Môi trường du lịch tại các bãi biển của Thừa Thiên Huế, cụ thể là ở hai bãi biển Thuận An và Lăng Cô còn tồn tại nhiều bất cập:

  • Đối với môi trường du lịch tự nhiên: tồn tại các nguy hiểm do dòng rút, ô nhiễm môi trường bãi biển.
  • Đối với môi trường du lịch xã hội: vấn đề cứu hộ cứu nạn, vệ sinh an toàn thực phẩm, vấn đề giá cả.

Nguyên nhân của các vấn đề môi trường du lịch tại hai bãi biển Lăng Cô và Thuận An:

  • Sự quản lý vĩ mô của tỉnh và địa phương chưa đáp ứng yêu cầu: chưa phát huy nội lực vốn để bảo vệ môi trường cho các bãi biển, chưa có cơ cấu tổ chức chuyên môn cho các công tác môi trường.
  • Sự quản lý yếu kém của các doanh nghiệp, các cơ sở kinh doanh du lịch ở các bãi biển, ý thức bảo vệ môi trường của các cơ sở kinh doanh còn hạn chế.
  • Ý thức của du khách cũng là một trong những nguyên nhân gây nên hiện trạng ô nhiễm môi trường tại các bãi biển

Tiểu kết chương 2

Thừa Thiên Huế giàu có về tài nguyên thiên nhiên, từ vị trí địa lý, đến đất đai, từ khoáng sản đến nước mặt và nước ngầm, từ đa dạng sinh học đến cảnh quan thiên nhiên. Nguồn thu từ du lịch biển cũng đóng góp một phần đáng kể vào sự phát triển kinh tế – xã hội của Thừa Thiên Huế.

Tuy nhiên bên cạnh đó, vẫn còn nhiều tồn tại nhiều vấn đề về ảnh hưởng tiêu cực của hoạt động du lịch đến môi trường của các bãi biển. Nguyên nhân chủ yếu vẫn là do sự quản lý, quy hoạch của địa phương và ý thức của du khách, của người kinh doanh dịch vụ du lịch. Chính những nguyên nhân này làm cho môi trường nhanh chóng bị suy thoái và ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của ngành du lịch. Giữ gìn một môi trường trong lành, sạch đẹp ở các vùng du lịch là một biện pháp tốt nhất để thu hút du khách và duy trì lợi thế, phát triển du lịch của vùng một cách lâu dài, bền vững. Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:

===>>> Luận văn: Giải pháp quản lý môi trường du lịch tại Huế

0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
1 Comment
Cũ nhất
Mới nhất Được bỏ phiếu nhiều nhất
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận
trackback

[…] ===>>> Luận văn: Hiện trạng môi trường du lịch tại các bãi biển ở Huế […]

1
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luận.x
()
x
Contact Me on Zalo
0972114537