Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT

Mục lục

Đánh giá post

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài Luận Văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông, tỉnh Quảng Ninh dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

Đại hội lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1986 đã mở ra một giai đoạn mới trong lịch sử của Đất nước, kể từ đó đến nay Việt Nam đã tiến hành công cuộc đổi mới và đẩy mạnh hội nhập với quốc tế trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là lĩnh vực kinh tế. Trong xu thế đó, bên cạnh những thời cơ, thuận lợi, chúng ta cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, nhất là mối quan hệ lao động giữa người lao động và người sử dụng lao động đang diễn ra phức tạp với tình trạng đối xử bất công, bóc lột sức lao động tại nhiều doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp liên doanh, doanh nghiệp có vốn đầu tư ở nước ngoài… Chính vì vậy, hơn lúc nào hết tổ chức Công đoàn cần thực hiện tốt chức năng quan trọng nhất của mình là bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, người lao động.

Trải qua 90 năm lịch sử (28/7/1929 – 28/7/2026) tổ chức Công đoàn luôn thể hiện vai trò của mình trong thời kỳ đất nước có chiến tranh và cả thời kỳ hòa bình, xây dựng chủ nghĩa xã hội. Công đoàn đã luôn tranh thủ sự lãnh đạo của Đảng, cùng với Nhà nước thực hiện các nhiệm vụ chính trị, xây dựng đất nước, chăm lo đời sống người lao động. Công đoàn là cầu nối giữa Đảng với giai cấp công nhân và người lao động, tích cực triển khai chủ trương, nghị quyết của Đảng thành chương trình công tác của mình, đồng thời tổ chức cho đoàn viên, người lao động tham gia đóng góp ý kiến trong công tác xây dựng Đảng, lựa chọn, giới thiệu đoàn viên ưu tú cho Đảng xem xét kết nạp. Bên cạnh sự lãnh đạo của Đảng, Công đoàn còn có mối quan hệ chặt chẽ với Nhà nước, đây là mối quan hệ bình đẳng, cùng phối hợp vì mục tiêu chung của Đất nước. Công đoàn đã phát huy vai trò tuyên truyền chính sách, pháp luật của Nhà nước, động viên đoàn viên, lao động hăng say sản xuất, sáng tạo… góp phần ổn định các mối quan hệ lao động được hài hòa và hiệu quả.

Trên cơ sở chỉ đạo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và được sự giúp đỡ tận tình của Lãnh đạo Bộ Giáo dục, Công đoàn Giáo dục Việt Nam từ khi thành lập đến nay (được thành lập tháng 9 năm 1950) liên tục phát triển hệ thống công đoàn trong các trường học nói chung và công đoàn trong các trường Trung học phổ thông nói riêng cả về quy mô, chất lượng và tương ứng với sự phát triển của các nhà trường. Khẳng định vai trò của tổ chức công đoàn và các tổ chức khác trong nhà trường, tại Điều 59, Luật Giáo dục 2026 quy định: “Đoàn thể, tổ chúc xã hội trong nhà trường có trách nhiệm góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục và hoạt động theo quy định của pháp luật”. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Trong quá trình hoạt động, công đoàn trường Trung học phổ thông luôn có nhiều giải pháp, phối hợp với chuyên môn tuyên truyền, động viên đội ngũ CB, NG, LĐ (mà phần lớn cũng chính là đoàn viên công đoàn) nâng cao tinh thần trách nhiệm, tích cực học tập nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm để giáo dục học sinh. Những đóng góp đó của đội ngũ CB, NG, LĐ đã góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực cho xã hội, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế. Vai trò đó đã được thể hiện ở khoản 2, điều 66 Luật Giáo dục năm 2026 “Nhà giáo có vai trò quyết định trong việc bảo đảm chất lượng giáo dục, có vị thế quan trọng trong xã hội, được xã hội tôn vinh”.

Ý thức được vai trò, chức năng nhiệm vụ của tổ chức công đoàn, trong những năm qua hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông tại Quảng Ninh luôn gặt hái được những thành công nhất định, là một trong những hệ thống Công đoàn cơ sở hoạt động hiệu quả nhất so với các ngành nghề khác trong tỉnh. Điều đó được thể hiện ở việc chăm lo đời sống vật chất và tinh thần, chia sẻ, động viên CB, NG, LĐ gặp hoàn cảnh khó khăn; tổ chức tốt các phong trào thi đua yêu nước và phong trào thi đua, cuộc vận động do ngành GD&ĐT phát động, như: phong trào thi đua “Dạy tốt, học tốt”, “Đổi mới, sáng tạo trong dạy và học”, cuộc vận động “Mỗi thầy, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo”, “hỗ trợ giáo dục miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn”…; phối hợp tổ chức tốt các phong trào VHVN-TDTT và các ngày kỷ niệm của Đất nước, của ngành GD&ĐT.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tích đạt được, hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông tại Quảng Ninh vẫn còn những tồn tại, hạn chế: hoạt động tại một số đơn vị mang tính hình thức; tập trung quá nhiều vào hoạt động bề nổi để phục vụ tuyên truyền, quảng bá mà chưa chú trọng tới những nhiệm vụ theo chiều sâu, phục vụ thiết thực nhất cho đội ngũ CB, NG, LĐ trong giai đoạn trường học có nhiều đổi mới và cũng tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp trong quan hệ lao động (đặc biệt tại các trường Trung học phổ thông ngoài công lập). Do đó, đề tài nghiên cứu “Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông, tỉnh Quảng Ninh” nhằm góp phần không chỉ nâng cao chất lượng hoạt động tại các công đoàn trường Trung học phổ thông, mà còn tích cực góp phần hoàn thành các nhiệm vụ chính trị của các nhà trường Trung học phổ thông, đáp ứng được yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo trong giai đoạn hiện nay.

2. Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lí luận và thực tiễn về hoạt động công đoàn và quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông nhằm đề xuất các biện pháp quản lý phù hợp, hiệu quả để nâng cao chất lượng quản lý của Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh, tiến tới nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn trong nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn Quảng Ninh, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo trong nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1. Khách thể nghiên cứu

Hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông.

3.2. Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông, tỉnh Quảng Ninh.

4. Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu lý luận về hoạt động công đoàn và quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông.
Khảo sát, đánh giá thực trạng hoạt động công đoàn và quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông, tỉnh Quảng Ninh.
Đề xuất các biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông tỉnh Quảng Ninh, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tại mỗi nhà trường.

5. Câu hỏi nghiên cứu

Việc quản lí hoạt động công đoàn trong trường Trung học phổ thông hiện nay còn những hạn chế, bất cập gì? Nguyên nhân của những hạn chế, bất cập đó? Làm thế nào quản lý tốt hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông, để công đoàn phát huy hết chức năng nhiệm vụ, góp phần vào thành tích chung của các nhà trường?

6. Giả thuyết nghiên cứu

Công đoàn trong trường Trung học phổ thông đã và đang thể hiện được vai trò cùng tham gia quản lý, kiểm tra, giám sát hoạt động của nhà trường; hoạt động có hiệu quả trong việc đảm bảo chế độ chính sách cho CB, NG, LĐ. Tuy nhiên, việc thực hiện các phong trào thi đua, các cuộc vận động của Ngành còn chưa thực sự hiệu quả. Nếu thực hiện các biện pháp quản lý phù hợp với yêu cầu đổi mới và thực tiễn của địa phương thì sẽ ngày càng phát huy được vai trò của công đoàn trong việc đảm bảo quyền lợi vật chất, tinh thần cho CB,NG,LĐ; góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo tại các trường Trung học phổ thông, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN và hội nhập quốc tế.

7. Phạm vi nghiên cứu Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Về nội dung: Hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông và quản lý hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông.
Về đối tượng: Hoạt động quản lý của Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh; Chi (Đảng) bộ và BCH công đoàn các trường Trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.
Về thời gian, đối tượng khảo sát:
Xử lí các số liệu từ năm 2021 đến hết năm 2025 và kết quả khảo sát trong năm học 2025-2026.

Đối tượng khảo sát gồm: Ủy viên BCH và Ủy ban kiểm tra Công đoàn Giáo dục tỉnh Quảng Ninh, Cán bộ công đoàn chuyên trách tại Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh; Chủ tịch Công đoàn trường Trung học phổ thông, đại diện Chi (Đảng) bộ trường, BGH, Cán bộ công đoàn các trường Trung học phổ thông, CBNGNLĐ (bao gồm các trường Trung học phổ thông công lập và các trường Trung học phổ thông ngoài công lập), để nghiên cứu thực trạng hoạt động công đoàn các trường Trung học phổ thông tỉnh Quảng Ninh, thực trạng quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông tỉnh Quảng Ninh và về tính cấp thiết và khả thi của biện pháp.

8. Phương pháp nghiên cứu

8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu các đề tài, các văn bản, chỉ thị, nghị quyết của Đảng và Nhà nước về nội dung quản lý hoạt động công đoàn nói chung và hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông nói riêng.
Phân tích, tổng hợp những tư liệu, tài liệu lý luận về quản lý, quản lý nhà trường, quản lý các tổ chức trong nhà trường, quản lý hoạt động công đoàn. Thông qua những kết quả khảo sát, đánh giá công tác quản lý hoạt động công đoàn để xây dựng các khái niệm công cụ và khung lý thuyết cho vấn đề nghiên cứu.

8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Phương pháp quan sát: quan sát phát hiện những vấn đề nảy sinh trong quản lý hoạt động công đoàn của Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh và của Chi (Đảng) bộ các nhà trường; quan sát các hoạt động của công đoàn các trường Trung học phổ thông, tỉnh Quảng Ninh để thu thập số liệu.

Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn nhằm tập hợp những thông tin sâu về một số vấn đề quan trọng của đề tài. Đối tượng phỏng vấn tập trung ở CB, NG, LĐ tại các trường Trung học phổ thông.

Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Phiếu hỏi dùng để điều tra các đối tượng cần thiết liên quan đến nội dung quản lý Hoạt động công đoàn. Đối tượng khảo sát của phiếu hỏi sẽ là CB, NG, LĐ; Cán bộ công đoàn tại các trường Trung học phổ thông, Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh và BGH các nhà trường Trung học phổ thông.

Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Tổ chức, trao đổi với những công đoàn trường Trung học phổ thông có nhiều giải pháp hiệu quả trong hoạt động để rút ra bài học, phổ biến trong phạm vi toàn tỉnh Quảng Ninh.

Ngoài ra sử dụng phương pháp thống kê toán học trong đánh giá thực trạng, đánh giá tính cần thiết, khả thi của các biện pháp đề xuất.

9. Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, luận văn gồm 3 chương là:

Chương 1. Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông
Chương 2. Thực trạng quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT tỉnh Quảng Ninh.
Chương 3. Biện pháp quản lý hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông tỉnh Quảng Ninh.

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CÔNG ĐOÀN TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề

1.1.1. Trên thế giới Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Với sự ra đời của chế độ tư bản, sự ra đời của giai cấp công nhân, phong trào công đoàn thoạt đầu phát sinh ở nước Anh, đi theo sự lớn mạnh của chủ nghĩa tư bản và phong trào công đoàn Anh đã từ nước Anh tỏa đi các nơi trên thế giới. Ngày nay, rất nhiều quốc gia trên thế giới có tổ chức Công đoàn. Về quy mô, cách thức tổ chức và hoạt động của công đoàn các nước trên thế giới có nhiều điểm khác nhau nhưng bản chất của tổ chức công đoàn không có gì thay đổi so với thời kỳ đầu – Đó là vì quyền lợi của người lao động.

Năm 1977, V.I.Lê-nin, Toàn tập, đã khẳng định vai trò của tổ chức công đoàn: “Vai trò của Công đoàn là hết súc quan trọng trong toàn bộ quá trình thực hiện chuyên chính vô sản. Nhưng vai trò đó như thế nào? Khi xem xét vấn đề đó, một trong những vấn đề lý luận cơ bản nhất, tôi đi đến kết luận rằng vai trò ấy là hết súc đặc biệt. Một mặt, Công đoàn tập hợp, bao gồm trong hàng ngũ tổ chúc của mình toàn thể công nhân công nghiệp, nó là một tổ chúc của giai cấp đang cầm quyền, đang thống trị, đang chấp chính, là tổ chúc của giai cấp đang thực hiện chuyên chính, giai cấp đang thực hành sự cưỡng bức nhà nước. Nhưng công đoàn không phải là tổ chúc nhà nước, không phải là tổ chúc cưỡng bức, nó là một tổ chúc giáo dục, thu hút, huấn luyện, nó là một trường học chủ nghĩa cộng sản” [Trích theo 27].

Năm 1980, E. Ca – na – ép và A.S P rô – Tô – Pô – Pốp, sổ tay “Các công đoàn trên thế giới” đã có nghiên cứu một cách hệ thống và giới thiệu tổng thể các công đoàn trên thế giới như: các công đoàn Liên Xô, các nước châu Âu, các nước Châu Á, các nước Châu Phi, các nước Châu Mỹ, các nước Châu Úc, Châu Đại Dương và các tổ chức công đoàn quốc tế [Trích theo 27].

Năm 1978, Ta-ma-na Chi-mô-si-na (do Nguyễn Văn Tự biên soạn lại) đã nghiên và đã đưa ra kinh nghiệm của một tổ trưởng công đoàn trong quá trình công tác từ nỗi băn khoăn buổi đầu khi vào nghề, được bầu làm tổ trưởng Công đoàn của Chi – mô – si – na tại nhà máy chế tạo xe hơi Sta – lin, Mát – scơ – va, Liên xô. Tại đây, trong quá trình hoạt động đã đưa ra nhiều kinh nghiệm trong động viên, vận động người lao động hoàn thành những nhiệm vụ, góp phần đưa đơn vị phát triển mạnh mẽ [23].

Trong giai đoạn hiện nay, các tổ chức công đoàn quốc tế như Tổng Công đoàn quốc tế (ITUC), Liên hiệp Công đoàn thế giới (WFTU) và các công đoàn ngành toàn cầu (GUFs) đang có xu hướng tập hợp lực lượng để đấu tranh về các vấn đề mang tính toàn cầu: bảo vệ việc làm; bảo vệ quyền và phúc lợi xã hội trước những tác động tiêu cực của tư nhân hóa, đặc biệt là tư nhân hóa khu vực dịch vụ công; bảo vệ quyền và điều kiện làm việc của người lao động trong chuỗi cung ứng toàn cầu với trọng tâm là liên kết mạng lưới công đoàn trong chuỗi cung ứng của các công ty đa quốc gia; bảo vệ lao động di cư, lao động khu vực phi chính thức… Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Trong các ngày từ 5-8/10 tại thành phố Durban, CH Nam Phi, Đại hội Công đoàn thế giới lần thứ 17 đã diễn ra. Đại hội đã thông qua Nghị quyết và Chương trình hành động nhiệm kỳ 2023-2027: tiếp tục duy trì và phát huy tính chiến đấu, giữ vững bản sắc là công đoàn mang tính giai cấp, đẩy mạnh việc nâng cao nhận thức và giác ngộ của giai cấp công nhân trên thế giới, phản đối chiến tranh và can thiệp quân sự. Trong nhiệm kỳ sẽ tập trung vào các nhiệm vụ chính: phát triển tổ chức cả về số lượng (mục tiêu 100 triệu đoàn viên vào năm 2027) và chất lượng (đẩy mạnh công tác đào tạo cán bộ); đấu tranh bảo vệ và nâng cao quyền, lợi ích của đoàn viên và công nhân lao động (thông qua thương lượng tập thể ở cả cấp quốc gia và cơ sở, nâng cao các tiêu chuẩn về an sinh xã hội) kết hợp với đấu tranh về lý luận và hệ tư tưởng, hướng tới xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội; cải thiện năng lực quản lý tổ chức và chú ý bồi dưỡng, tạo cơ hội cho cán bộ công đoàn trẻ…

Như vậy, có thể thấy hoạt động công đoàn trên thế giới từ khi xuất hiện cho đến nay vẫn luôn hoạt động hiệu quả, góp phần làm cân bằng trong mối quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao động. Để bảo vệ quyền lợi cho đội ngũ nhà giáo, trên thế giới hiện nay có tổ chức Quốc tế giáo dục, viết tắt El (Education International) là Liên đoàn toàn cầu của các giáo viên, đại diện cho hơn 30 triệu cán bộ giáo dục từ mầm non đến đại học. Tuy nhiên, quan hệ gần gũi nhất trong việc trao đổi đến hoạt động công đoàn trong giáo dục, chúng ta thường tham gia Hội đồng giáo giới ASEAN+1 thông qua hoạt động của Công đoàn Giáo dục Việt Nam.

1.1.2. Ở Việt Nam

Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2020 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về “đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” đã khẳng định vai trò của tổ chức đoàn thể nói chung và tổ chức công đoàn trong nhà trường: “Coi trọng công tác phát triển đảng, công tác chính trị, tư tưởng trong các trường học, trước hết là trong đội ngũ giáo viên. Bảo đảm các trường học có chi bộ; các trường đại học có đảng bộ. Cấp ủy trong các cơ sở giáo dục – đào tạo phải thực sự đi đầu đổi mới, gương mẩu thực hiện và chịu trách nhiệm trước Đảng, trước nhân dân về việc tổ chúc thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ giáo dục, đào tạo. Lãnh đạo nhà trường phát huy dân chủ, dựa vào đội ngũ giáo viên, viên chúc và học sinh, phát huy vai trò của các tổ chúc đoàn thể và nhân dân địa phương để xây dựng nhà trường” [1].

Năm 2023, tác giả Quý Long và Kim Thư trong tài liệu “Hướng dẩn mới về công tác tổ chúc Đảng, Công đoàn, Lao động, Đoàn Thanh niên, Phụ nữ và hoạt động của Hội chữ thập đỏ trong trường học” đã dành phần II của tài liệu để trình bày những quy định mới nhất về tổ chức và hoạt động trong trường học. Phần II gồm 3 mục: Mục A – Những vấn đề cơ bản trong công tác tổ chức hoạt động công đoàn; Mục B – Tìm hiểu vai trò của tổ chức công đoàn cơ sở đối với quan hệ lao động; Mục C – Cơ sở pháp lý trong hoạt động công đoàn [10]. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Năm 2012, Diệp Thành Nguyên trong nghiên cứu “Vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động” đã trình bày đầy đủ về khái niệm, tính chất, chức năng của công đoàn; nguyên tắc tổ chức và hệ thống tổ chức của Công đoàn Việt Nam; vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động; những kiến nghị nhằm phát huy vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động. Ở phần kiến nghị, tác giả đã đưa ra kiến nghị đầu tiên có liên quan tới công tác quản lý hoạt động công đoàn “Công đoàn cấp trên, công đoàn cơ sở cần phải xác định nhiệm vṇ của cấp mình; công đoàn cấp trên phải biết rõ số lượng doanh nghiệp mới thành lập để chỉ định Ban Chấp hành lâm thời kịp lúc; xây dựng kế hoạch tuyên truyền vận động người lao động vào tổ chúc công đoàn; xây dựng tốt mối quan hệ với cơ quan chúc năng để phối hợp thực hiện” [12, tr. 208].

Năm 2017, tác giả Trần Mộng Hoài nghiên cứu “Biện pháp phối hợp quản lý hoạt động bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên Trung học phổ thông của Ban Chấp hành Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh” đã đưa ra 7 biện pháp: Nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của việc phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo trong quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Đề xuất cơ chế phối hợp với Sở quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Tham gia xây dựng kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên; Tham gia tổ chức triển khai kế hoạch bồi dưỡng giáo viên; Tham gia xây dựng tiêu chí đánh giá giáo viên và đánh giá quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Bồi dưỡng cán bộ đông đoàn các trường Trung học phổ thông nâng cao năng lực tham gia cùng với hiệu trưởng quản lý hoạt động bồi dưỡng chuyên môn; Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng giáo viên và kết quả phối hợp quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên [6]. Từ những lý luận trên cho thấy, hoạt động công đoàn trong ngành giáo dục và đào tạo mang yếu tố ngành nghề rõ nét, công đoàn không chỉ tuyên truyền, vận động CB, NG, LĐ học tập nâng cao trình độ chuyên môn mà còn tham gia phối hợp với chuyên môn đồng cấp trong những hoạt động cụ thể để bồi dưỡng cho đội ngũ giáo viên.

Nguyễn Thị Tuyến (Chủ nhiệm) và các cộng sự (2026) trong đề tài khoa học cấp thành phố – TP. Hà Nội “Nghiên cứu, đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động Công đoàn Thủ đô trong đại diện bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động” được thực hiện với mục tiêu tổng quát đặt ra: “trên cơ sở đánh giá đúng thực trạng chất lượng hoạt động công đoàn thời gian qua; đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động của Công đoàn Thủ đô trong đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động trong giai đoạn hiện nay”, đã đề ra 6 mục tiêu cụ thể là: (1) Làm rõ những vấn đề lý luận liên quan đến vai trò, chức năng đại diện bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động của tổ chức công đoàn Việt Nam; (2) Đánh giá thức trạng hoạt động và chất lượng hoạt động của các cấp công đoàn Thủ đô trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động; (3) Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng hoạt động của các cấp công đoàn Thủ đô trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động; (4) Xây dựng bộ tài liệu bồi dưỡng cho cán bộ làm công tác công đoàn trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động; (5) Đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn Thủ đô trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động trong giai đoạn hiện nay; (6) Đề xuất kiến nghị với các cơ quan có liên quan trong việc nâng cao chất lượng hoạt động đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho người lao động của các cấp Công đoàn Thủ đô. [22] Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Ngoài ra còn có nhiều nghiên cứu về các vấn đề liên quan như: Đề tài “Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả vận động đoàn viên Công đoàn Trường Trung học phổ thông Hậu Lộc I trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Nguyễn Thị Hải Yến (2020) với mục tiêu tìm ra những giải pháp hiệu quả để phát huy hơn nữa vai trò, vị trí của Công đoàn trong hệ thống chính trị của nhà trường, nâng cao chất lượng hoạt động của Công đoàn Trường Trung học phổ thông Hậu Lộc I đã nghiên cứu lý luận về công tác công đoàn, liên hệ thực tế, từ đó đề ra một số giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn cơ sở, nhằm nâng cao nhận thức lý luận chính trị của Cán bộ công đoàn, phục vụ thiết thực trong công tác Công đoàn tại cơ sở. [30]; Nguyễn Chơn Trung (2018) với đề tài “Vai trò của công tác tuyển dụng nhân lực trong tổ chúc” [26]; luận văn thạc sĩ của Nguyễn Hạnh Hường (2022) với đề tài “Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công đoàn khối các cơ quan hành chính sự nghiệp tại Quảng Ninh” [9]; Trần Hữu Hảo (2023) với luận văn thạc sĩ “Tuyển dụng nhân lực tại công ty cổ phần in Hồng Hà” [5]; luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thị Hồng Thắm (2025) với đề tài “Vai trò của công đoàn trong giải quyết tranh chấp lao động theo pháp luật Việt Nam, qua thực tiễn tại Tỉnh Quảng Bình” [24]…

Qua nội dung và kết quả nghiên cứu của các tác giả, có thể thấy rằng vấn đề công đoàn được nghiên cứu tương đối đầy đủ tại Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề về quản lý toàn diện hoạt động công đoàn tại các trường học nói chung và trường Trung học phổ thông nói riêng còn ít tác giả nghiên cứu; đối với quản lý hoạt động công đoàn tại các trường học, do Cán bộ công đoàn hầu hết là kiêm nghiệm nên không có nhiều thời gian và điều kiện để nghiên cứu về quản lý hoạt động công đoàn trường học, do đó, đa phần mới dừng lại ở tham luận theo từng chuyên đề hoặc sáng kiến kinh nghiệm. Vì vậy, đề tài nghiên cứu của tác giả nhằm góp phần giải quyết những vấn đề cần thiết và cấp bách trong quản lí hoạt động công đoàn giáo dục tại các trường Trung học phổ thông đáp ứng yêu cầu đổi mới trong giai đoạn hiện nay.

1.2. Các khái niệm cơ bản Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

1.2.1. Quản lý, quản lý giáo dục và quản lý trường học

Quản lý

Quản lý có vai trò đặc biệt quan trọng, thậm chí là vai trò quyết định đến sự thành công. Chính vì vậy, quản lý được nghiên cứu rất sớm, xuất phát từ nhu cầu của mọi tổ chức, quốc gia và của mọi thời đại lịch sử. Có nhiều cách hiểu khác nhau nên cũng có nhiều định nghĩa về quản lý, nguyên nhân là do cách tiếp cận (cách tiếp cận theo lý thuyết hệ thống; cách tiếp cận theo thực tiễn; cách tiếp cận theo thuyết hành vi).

F.W.Taylo (1856-1915), người đề xuất thuyết “Quản lý khoa học” cho rằng: Quản lý là biết được điều bạn muốn người khác làm, và sau đó thấy được họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất. Hoạt động quản lý ở bất kỳ tổ chức nào cũng đều có các hoạt động cơ bản liên quan đến các chức năng kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra trên cơ sở thu thập và xử lý thông tin.

Tại Việt Nam, có nhiều tác giả nghiên cứu sâu về quản lý như Đặng Quốc Bảo, Trần Hồng Quân, Nguyễn Thị Mỹ Lộc; Nguyễn Quốc Chí… Năm 2021, Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc trong giáo trình “Đại cương khoa học quản lý” đã định nghĩa quản lý một cách kinh điển nhất là: tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chúc nhằm làm cho tổ chúc vận hành và đạt được mục đích của tổ chúc.

Như vậy, Quản lý là tác động của chủ thể quản lý có định hướng có chủ định đến khách thể quản lý nhằm làm cho nó vận hành tiến lên một trạng thái mới về chất và đưa hệ thống đạt đến mục tiêu đã định. [11, tr. 9]

Quản lý có 4 chức năng cơ bản: Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Chức năng kế hoạch hóa: Soạn thảo thông qua những quy định về chủ chương quản lý quan trọng trên cơ sở những yêu cầu cơ bản kết hợp với thực tiễn đề ra phương hướng, kế hoạch cho phù hợp và có tính khả thi cao.
Chức năng tổ chức thực hiện: Thực hiện bằng cách xây dựng cấu trúc tổ chức, tuyển chọn, sắp xếp, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm mục tiêu trở lên có ý nghĩa tang tính hiệu quả về mặt tổ chức.
Chức năng chỉ đạo: Chỉ đạo, điều chỉnh, vận động, và phối hợp với các lực lượng theo sự phân công như kế hoạch đã định.
Chức năng kiểm tra, đánh giá: Chức năng này có tác dụng thực hiện việc xem xét tình hình thực hiện công việc đối chiếu với yêu cầu để có đánh giá đúng đắn.

Quản lý giáo dục:

Quản lý giáo dục là hoạt động có ý thức của con người nhằm theo đuổi những mục đích của mình. Giống như khái niệm “quản lý” đã trình bày ở trên, khái niệm về quản lý giáo dục cũng có nhiều quan điểm khác nhau:

Năm 2021, Phạm Minh Hạc khi “Luận bàn về giáo dục – Quản lý giáo dục – Khoa học giáo dục” nhấn mạnh “Quản lý giáo dục là hệ thống tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp qui luật của chủ thể quản lý (hệ giáo dục) nhằm làm cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm hội tụ là quá trình dạy học- giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ thống giáo dục tới mục tiêu dự kiến lên trạng thái mới về chất” [Trích theo 20, tr. 61]

Tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc cho rằng: “Quản lý giáo dục là quá trình tác động có kế hoạch và có tổ chúc của các cơ quan QLGD các cấp tới các thành tố của quá trình dạy học và giáo dục nhằm làm cho hệ giáo dục vận hành, có hiệu quả và đạt tới mục tiêu giáo dṇc nhà nước đề ra.” [11, tr. 9]

Dựa trên cơ sở quản lý nhà trường, QLGD là một phương hướng cải tiến theo nguyên tắc tăng cường phân cấp quản lý nhà trường nhằm phát huy tối đa trách nhiệm và quyền hạn, năng lực của các chủ thể quản lý trực tiếp. Như vậy, quản lý giáo dục chính là quá trình tác động của nhà quản lý giáo dục có định hướng trong việc vận hành nhằm đạt được những mục tiêu đã đề ra. Đó là những tác động có tính khoa học đến nhà trường và sẽ làm cho nhà trường có kế hoạch để xây dựng quá trình dạy và học theo mục tiêu giáo dục đào tạo. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Quản lý giáo dục mang tính xã hội cao vì vậy cần tập trung giải quyết tốt các vấn đề về xã hội để phục vụ tốt cho công tác giáo dục. Bên cạnh đó, quản lý giáo dục còn được xem như quản lý một hệ thống giáo dục bao gồm tập hợp các cơ sở giáo dục như các trung tâm kĩ thuật – hướng nghiệp dạy nghề, các trường học, các trung tâm học tập cộng đồng.

Quản lý nhà trường

Quản lý nhà trường là tác động có kế hoạch, có định hướng của hiệu trưởng lên tất cả các nguồn lực nhằm đẩy mạnh hoạt động của nhà trường theo nguyên lý giáo dục của Đảng mà trọng tâm là đưa hoạt động tiến lên trạng thái mới về chất. Ban giám hiệu nhà trường là cơ quan quản lý trực tiếp các hoạt động giáo dục trong nhà trường là.

Quản lý nhà trường bao gồm các thành tố:

Thành tố về mặt tinh thần: Mục đích giáo dục, nội dung giáo dục, các kế hoạch, biện pháp giáo dục.
Thành tố con người: CB, NG, LĐ và học
Thành tố vật chất: Cơ sở vật chất và các trang thiết bị dạy học.

Thực chất của quản lý nhà trường là quản lý các hoạt động giáo dục diễn ra ở trong nhà trường và các mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội cụ thể là:

Quản lý hoạt động dạy học.
Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
Quản lý hoạt động học tập ngoài giờ lên lớp.
Quản lý hoạt động giáo dục đạo đức.
Quản lý hoạt động xã hội của nhà trường, hoạt động của đoàn thể.
Quản lý và sử dụng cơ sở vật chất, kĩ thật tài chính.

Công đoàn là tổ chức chính trị – xã hội với lực lượng đoàn viên là CB,NG,LĐ; Hoạt động công đoàn cũng được coi là hoạt động đoàn thể trong nhà trường. Như vậy, quản lý hoạt động công đoàn là một trong những thành tố nêu ở trên của quản lý nhà trường.

1.2.2. Công đoàn, hoạt động công đoàn Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Công đoàn

Trải qua 300 năm lịch sử, có nhiều định nghĩa đưa ra về tổ chức công đoàn Sidney và Beatrice Webb trong cuốn Lịch sử Chủ nghĩa Công đoàn (History of Trade Unionism) (1984) cho rằng công đoàn là “một hiệp hội của những người làm công ăn lương có mục đích duy trì hay cải thiện các điều kiện thuê mướn họ” thắng thế.

Cục Thống kê Úc Đại Lợi đưa ra định nghĩa hiện đại khác rằng công đoàn là “…một tổ chúc hợp thành chủ yếu bởi những người làm thuê, hoạt động cơ bản là thương lượng về lương bổng và điều kiện thuê mướn cho các thành viên của nó”.

A Leeson, trong cuốn United We Stand (Tạm dịch: Chúng ta hãy đoàn kết đứng lên) (1971) có viết: “Hai quan điểm mâu thuẩn nhau của phong trào công đoàn đấu tranh với nhau để giành ưu thế trong thế kỷ mười chín: một đằng là truyền thống phường hội nghiêm ngặt có tính phòng thủ truyền lại qua các câu lạc bộ thợ thuyền và các hội bạn thợ,… đằng khác là xu thế bành trướng có tính tấn công nhằm thống nhất toàn thể ‘người lao động nam cũng như nữ’ để thiết lập một ‘trật tự mới’…”

Trade or Mystery (2001), Tiến sĩ Bob James trình bày rằng công đoàn là một phần của một phong trào rộng lớn hơn của các cộng đồng chung lợi ích, nó bao gồm cả các phường hội trung cổ, các hội Tam điểm, hội ái hữu Oddfellow, các hiệp hội bạn thợ và các hội kín khác.

Tại Việt Nam, tổ chức Công đoàn được quy định rõ tại Điều 1, Luật Công đoàn Việt Nam 2020: “Công đoàn là tổ chúc chính trị – xã hội rộng lớn của giai cấp công nhân và của người lao động, được thành lập trên cơ sở tự nguyện, là thành viên trong hệ thống chính trị của xã hội Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam; đại diện cho cán bộ, công chúc, viên chúc, công nhân và những người lao động khác, cùng với cơ quan nhà nước, tổ chúc kinh tế, tổ chúc xã hội chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế – xã hội, tham gia thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chúc, đơn vị, doanh nghiệp; tuyên truyền, vận động người lao động học tập nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa”.

Hoạt động công đoàn Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Trong mỗi nhà trường, cùng với Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức công đoàn đóng vai trò quan trọng góp phần hoàn thành nhiệm vụ chính trị của đơn vị. Để hoạt công đoàn thực hiện được đầy đủ chức năng, nhiệm vụ theo quy định tại Luật Công đoàn 2020 và Điều lệ Công đoàn Việt Nam cần phải chú trọng nguyên tắc và phương pháp hoạt động.

Nguyên tắc Hoạt động công đoàn

Nguyên tắc là những tập hợp quy định, quy tắc chỉ đạo hành động. Nguyên tắc Hoạt động công đoàn là những quy định cơ bản, ổn định; là chuẩn mực để hướng dẫn nội dung, phương pháp, hình thức hoạt động, thực hiện chức năng của công đoàn và được thiết lập ngay từ ngày đầu xuất hiện tổ chức.

Đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng

Trong hệ thống chính trị, Đảng Cộng sản Việt Nam giữ vai trò lãnh đạo. Công đoàn cơ sở bên cạnh chịu sự quản lý của công đoàn cấp trên thì vẫn phải hoạt động đồng thời dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng tại cơ sở. Như vậy, Hoạt động công đoàn thực chất cũng là thực hiện những chủ trương, đường lối của Đảng, chính vì vậy, những hoạt động trọng tâm, tình hình hoạt động luôn cần sự quan tâm chỉ đạo của cấp ủy Đảng.

Quan hệ mật thiết với Nhà nước:

Công đoàn và Nhà nước cho chung mục tiêu, có mối quan hệ bình đẳng, hợp tác. Vì vậy, để thực hiện mục tiêu chung thì trong quá trình hoạt động giữa Công đoàn và Nhà nước cần thường xuyên trao đổi, hợp tác với nhau, hoạt động công đoàn (đặc biệt tại Công đoàn cơ sở) rất cần sự tạo điều kiện của chuyên môn đồng cấp về cơ sở vật chất, bố trí thời gian hợp lý cho các hoạt động công đoàn.

Gắn bó với đoàn viên công đoàn

Đối với mỗi Công đoàn cơ sở hay với Cán bộ công đoàn phải luôn nhận thức được vai trò quyết định của Đoàn viên công đoàn đối với thành công hay thất bại của hoạt động, từ đó tăng cường mối quan hệ, hoà mình với Đoàn viên công đoàn, hiểu rõ tâm tư nguyện vọng của Đoàn viên công đoàn. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Đảm bảo tính tự nguyện của đoàn viên công đoàn

Nguyên tắc này đã được thể hiện rõ nét trong Điều lệ công đoàn Việt Nam và cũng là một trong những nguyên tắc chung của đoàn viên khi tham gia vào các tổ chức chính trị, chính trị – xã hội. Cụ thể: trước hết là người lao động được tuyên truyền, vận động, nghiên cứu, tìm hiểu và tự nguyệt viết đơn tham gia vào tổ chức công đoàn. Khi đã là đoàn viên cũng tự nguyện (đồng thời cũng là trách nhiệm) tham gia các hoạt động, thực hiện các nhiệm vụ của người đoàn viên công đoàn. Để thực hiện được nguyên tắc này đòi hỏi công tác tuyên truyền, vận động phải thực sự linh hoạt và thuyết phục.

Tập trung dân chủ

Công đoàn có nhiệm vụ tham gia và giám sát việc thực hiện quy chế dân chủ tại các cơ quan, đơn vị. Vì vậy trong hoạt động cũng cần phải thực hiện nguyên tắc cơ bản này, nó phát huy trí tuệ tập thể và thống nhất trong hành động.

Nội dung được thể hiện như sau:

Bầu ra cơ quan lãnh đạo, Cán bộ công đoàn chủ chốt.
Đại hội công đoàn có quyền quyết định cao nhất.
BCH là cơ quan lãnh đạo cao nhất giữa 2 kỳ đại hội.
Hoạt động của BCH phải được thực hiện theo nguyên tắc: cùng trao đổi, đóng góp ý kiến; thống nhất theo đa số; tập thể lãnh đạo và cá nhân phụ trách…

Phương pháp Hoạt động công đoàn:

Phương pháp là cách thức, là con đường, phương tiện để đạt tới mục đích. Phương pháp hoạt Hoạt động công đoàn là cách thức làm việc của Cán bộ công đoàn và đoàn viên trên cơ sở mục đích, nội dung và nguyên tắc đã xác định.

Phương pháp thuyết phục Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Đó là quá trình hoạt động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, bằng lý lẽ và việc làm mẫu mực để người được thuyết phục hiểu được mục đích của vấn đề tin theo và làm theo. Có nhiều dạng thuyết phục: thuyết phục bằng tình cảm, bằng lý trí, bằng khuyến khích lợi ích hoặc đề cao nghĩa cử để thực hiện trách nhiệm, nghĩa vụ mà tham gia hoạt động.

Để thực hiện được phương pháp này đòi hỏi người Cán bộ công đoàn phải luôn gần gũi với Đoàn viên công đoàn, người lao động; thường xuyên nắm bắt tâm tư, nguyện vọng chính đáng để đề xuất giải quyết. Có như vậy mới tạo được “thiện cảm” của Đoàn viên công đoàn với tổ chức công đoàn và với Cán bộ công đoàn. Bên cạnh đó, Cán bộ công đoàn phải xây dựng được một “kịch bản” nhỏ trong mỗi hoạt động tuyên truyền, trong đó lường trước được những khó khăn, thuận lợi, những phản ứng của Đoàn viên công đoàn và hướng giải quyết.

Phương pháp này cũng đòi hỏi sự thống nhất giữa lời nói và hành động của Cán bộ công đoàn; phải luôn gương mẫu, là tấm gương sáng trước Đoàn viên công đoàn và người lao động.

Tổ chức cho Đoàn viên công đoàn hoạt động

Đây là một phương pháp, đồng thời cũng là yêu cầu đặt ra cho tổ chức công đoàn, Hoạt động công đoàn sẽ không có ý nghĩa nếu tách khỏi Đoàn viên công đoàn, người lao động.

Chính vì vậy nhiệm vụ của Cán bộ công đoàn và Công đoàn cơ sở phải nghiên cứu, tìm tòi cách thức linh hoạt cho mỗi hoạt động làm sao thu hút được đông đảo Đoàn viên công đoàn và người lao động tham gia. Từ những hoạt động mang tính chất phong trào, VHVN – TDTT đến các hoạt động liên quan tới quyền lợi của Đoàn viên công đoàn và liên quan tới sự phát triển của đơn vị.

Thông qua các hoạt động với sự tham gia tích cực của Đoàn viên công đoàn và người lao động sẽ góp phần nâng cao uy tín của tổ chức công đoàn đồng thời sẽ giúp cho tổ chức công đoàn hoàn thành chức năng nhiệm vụ của mình. Tổ chức cho Đoàn viên công đoàn hoạt động cũng đồng thời góp phần tạo mối quan hệ lao động hài hòa, ổn định.

Để phương pháp này có hiệu quả cần thường xuyên tiếp xúc, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của Đoàn viên công đoàn để từ đó đưa ra những hình thức hoạt động phù hợp; đồng thời chủ động xây dựng kế hoạch, xin ý kiến chỉ đạo của cấp ủy Đảng, sự tạo điều kiện và phối hợp của lãnh đạo đơn vị. Phân công hợp lý đội ngũ Cán bộ công đoàn trong triển khai, điều chỉnh kịp thời hoạt động để phù hợp với đông đảo Đoàn viên công đoàn, người lao động; sau mỗi hoạt động cần sơ kết, tổng kết để rút kinh nghiệm.

Hoạt động gắn liền với quy chế Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Quy chế có vai trò quan trọng quyết định tới thành công trong Hoạt động công đoàn, việc có đầy đủ các loại quy chế giúp cho hoạt động rõ ràng, khoa học, tránh chồng chéo nhiệm vụ. Quy chế xác định rõ vị trí, vai trò, mối quan hệ giữa công đoàn với các đơn vị khác và gắn trách nhiệm của Cán bộ công đoàn với nhiệm vụ công đoàn. Tuy nhiên, việc xây dựng được hệ thống quy chế chỉ đóng vai trò tiền đề, đề hoạt động hiệu quả cần bám sát quy chế (đối với cả tập thể công đoàn hay đối với mỗi Cán bộ công đoàn), phải phổ biến quy chế rộng rãi để Đoàn viên công đoàn, người lao động biết, liên hệ đúng Cán bộ công đoàn để giải quyết quyền lợi, trách nhiệm hoặc khi cần tư vấn, giúp đỡ…

Quy chế hoạt động công đoàn thường mang tính ổn định lâu dài (theo nhiệm kỳ 5 năm), tuy nhiên Cán bộ công đoàn (đặc biệt là cán bộ chủ chốt) phải thường xuyên cập nhật những quy định mới của tổ chức công đoàn, của ngành nghề để kịp thời bổ sung, điều chỉnh quy chế cho phù hợp.

Trong hoạt động, công đoàn cần xây dựng các quy chế:

Quy chế hoạt động gắn với phân công nhiệm vụ của các ủy viên: BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC: Đây là hệ thống mang tính chất quyết định tới hiệu quả hoạt động. BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC đều phải có quy chế hoạt động. Ngoài ra còn có quy chế chi tiêu nội bộ; quy chế thi đua, khen thưởng…

Quy chế phối hợp hoạt động giữa BCH với Thủ trưởng cơ quan, đơn vị cùng cấp: Đây là quy chế xác định nhiệm vụ của hai bên trong việc phát triển cơ quan, đơn vị. Vì vậy, cần quy định rõ nhiệm vụ của hai bên và càng chi tiết, càng cụ thể sẽ càng hiệu quả.

Quản lý hoạt động công đoàn

Báo cáo chính trị tại Đại hội XII Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2025 – 2023, đưa ra nhiều giải pháp, nhiệm vụ. Trong đó, đổi mới công tác chỉ đạo và phương thức hoạt động của công đoàn các cấp cũng được đặt ra như là một yêu cầu cấp thiết trong hoạt động. Cụ thể:

Tình hình, nhiệm vụ mới đòi hỏi Công đoàn Việt Nam phải đổi mới toàn diện, trong đó đổi mới mạnh mẽ công tác chỉ đạo và phương thức hoạt động công đoàn là một trong những ưu tiên hàng đầu.

Đổi mới công tác chỉ đạo Hoạt động công đoàn theo hướng cấp trên phục vụ, hỗ trợ cấp dưới; tổ chức công đoàn phục vụ đoàn viên, người lao động; đồng thời phát huy dân chủ đi đôi với tăng cường kỷ luật, kỷ cương.

Chủ động đẩy mạnh công tác phối hợp để tạo được sức mạnh tổng hợp trong hoàn thành chức năng, nhiệm vụ. Xây dựng cơ chế để các cấp công đoàn phát huy tính chủ động, sáng tạo, gắn với trách nhiệm trong hoạt động, phù hợp với thực tiễn ngành, địa phương, cơ sở và quy định của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.

Phân định rõ mối quan hệ phối hợp, quyền hạn, trách nhiệm giữa công đoàn ngành và Liên đoàn Lao động địa phương trong việc hướng dẫn Công đoàn cơ sở hoạt động và xây dựng Công đoàn cơ sở vững mạnh; giải quyết tranh chấp lao động tập thể. Tăng cường cán bộ theo dõi, bám sát địa bàn, cơ sở.

Chú trọng tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận, tham gia phản biện xã hội. Thực hiện cải cách hành chính trong tổ chức công đoàn; hướng các Hoạt động công đoàn về cơ sở, vì cơ sở. Ứng dụng mạnh mẽ các thành tựu, khoa học công nghệ trong triển khai các Hoạt động công đoàn.

1.3. Hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Hoạt động công đoàn trong ngành Giáo dục nói chung và hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông mang tính chất ngành nghề rõ nét. Trong quá trình hoạt động vừa phải bám sát chương trình, mục tiêu của ngành GD&ĐT đồng thời bám sát chỉ đạo của tổ chức công đoàn.

1.3.1. Mục tiêu hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông

Điều 59, Luật Giáo dục 2026 quy định rõ về đoàn thể, tổ chức xã hội trong nhà trường: “Đoàn thể, tổ chúc xã hội trong nhà trường có trách nhiệm góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục và hoạt động theo quy định của pháp luật”.

Mục 2 – Điều 22, Điều lệ trường Trung học cơ sở, trường Trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học (Ban hành kèm theo Thông tư số: 12/2018/TT-BGDĐT ngày 28/3/2018 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo) quy định: “Công đoàn, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh và các tổ chúc xã hội khác trong nhà trường hoạt động theo quy định của pháp luật nhằm giúp nhà trường thực hiện mục tiêu, nguyên lý giáo dục”.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đặc biệt quan tâm tới giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn. Người nhấn mạnh “Mục đích công đoàn là phải cải thiện đời sống công nhân, nâng cao đời sống vật chất, văn hóa của giai cấp công nhân nói riêng và nhân dân nói riêng” (Hồ Chí Minh, Toàn tập, t.7, tr.567).

Như vậy, mục tiêu Hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông là thực hiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ theo quy định, với phương châm “vì quyền và lợi ích của đoàn viên công đoàn”, góp phần thực hiện mục tiêu, nguyên lý giáo dục.

1.3.2. Nội dung, chương trình hoạt động công đoàn

Điều 10, Hiến pháp 2020 quy định “Công đoàn Việt Nam là tổ chúc chính trị – xã hội của giai cấp công nhân và của người lao động được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện cho người lao động, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế – xã hội; tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chúc, đơn vị, doanh nghiệp về những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của người lao động; tuyên truyền, vận động người lao động học tập, nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”.

Hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông không nằm ngoài các quy định trên tại Hiến pháp năm 2020. Nội dung hoạt động gồm: Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Đại diện cho CB, NG, LĐ, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của CB, NG, LĐ: Đây được coi là nội dung trọng tâm, mang tính bản chất nhất của công đoàn nói chung và công đoàn trường học nói riêng. Cụ thể: công đoàn tham gia nghiên cứu, phản ánh và đề xuất các chính sách, pháp luật có liên quan đến CB, NG, LĐ; nắm bắt tình hình đời sống, tâm tư nguyện vọng của CB, NG, LĐ; hướng dẫn giao kết hoặc chấm dứt hợp đồng lao động…

Tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế – xã hội: được thể hiện ở việc tham gia thực hiện quy chế dân chủ trường học; tham gia xây dựng hệ thống nội quy, quy chế; tham gia đóng góp cho chiến lược và các chương trình, kế hoạch của nhà trường; phối hợp tổ chức tốt các phong trào thi đua, các cuộc vận động mang tính chất ngành nghề.

Tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát hoạt động của nhà trường về những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của CB, NG, LĐ: được thể hiện ở việc chỉ đạo hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân trường học; giám sát việc thực hiện quy chế dân chủ; giám sát việc thực hiện chế độ chính sách; giám sát việc phân công nhiệm vụ và việc đảm bảo điều kiện lao động cho đội ngũ CB, NG, LĐ.

Tuyên truyền, vận động CB, NG, LĐ học tập, nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc: được thể hiện ở việc tuyên truyền thực hiện nghiêm chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, những chủ trương của ngành GD&ĐT, của tổ chức công đoàn; tuyên truyền lịch sử những ngày lễ lớn của Đất nước; vận động CB, NG, LĐ tích cực học tập nâng cao trình độ về chuyên môn, nghiệp vụ, về trình độ chính trị.

1.3.3 Hình thức hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Hình thức hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông được thể hiện qua hoạt động của Ban Thường vụ (BTV); Ban Chấp hành (BCH); Ủy ban kiểm tra; BNC; hoạt động của tổ công đoàn; hoạt động của CB, NG, LĐ. Tuy nhiên, trong trường học số lượng CB, NG, LĐ, đoàn viên công đoàn không nhiều nên trong cơ cấu không bầu BTV mà chỉ bầu BCH; Ủy ban kiểm tra, vì vậy tác giả không đề cập tới hoạt động của BTV, chỉ tập trung trình bày về hoạt động của BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC, tổ công đoàn và hoạt động của CB, NG, LĐ.

Hoạt động của BCH

Ban Chấp hành là cơ quan Lãnh đạo giữa hai kỳ Đại hội của mỗi cấp công đoàn, do Đại hội công đoàn cấp đó bầu ra. BCH công đoàn trường Trung học phổ thông (cấp dưới) phải được BCH Công đoàn Giáo dục (cấp trên trực tiếp) công nhận. Trong trường hợp cần thiết, Công đoàn Giáo dục được quyền chỉ định bổ sung Ủy viên BCH và các chức danh trong BCH của Công đoàn cơ sở.

Nhiệm vụ của BCH:

Bầu các chức danh trong BCH, Ủy ban kiểm tra và Chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra tra công đoàn.
Tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội công đoàn cấp mình.
Thực hiện Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng, Công đoàn cấp trên.
Chỉ đạo, kiểm tra, hướng dẫn hoạt động đối với các tổ công đoàn.
Tập huấn, bồi dưỡng và tạo điều kiện cho Cán bộ công đoàn hoạt động; hướng dẫn, giúp đỡ, can thiệp và bảo vệ Cán bộ công đoàn khi bị xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng; đề nghị BCH Công đoàn Giáo dục hỗ trợ, giúp đỡ thực hiện quyền tổ chức và Lãnh đạo đình công theo đúng quy định của pháp luật.
Định kỳ báo cáo tình hình tổ chức hoạt động công đoàn với cấp ủy đảng đồng cấp, Công đoàn Giáo dục và thông báo cho các tổ công đoàn.
Quản lý tài chính, tài sản công đoàn theo quy định của Nhà nước và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.

Hội nghị định kỳ của BCH:

Ban Chấp hành công đoàn trường Trung học phổ thông ba tháng họp ít nhất một lần.
Ngoài ra, Công đoàn cơ sở có thể triệu tập Hội nghị BCH để bàn các nội dung khác theo quy định.

Hoạt động của Ủy ban kiểm tra công đoàn Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

UBKT là cơ quan kiểm tra của công đoàn được thành lập ở công đoàn trường Trung học phổ thông, do BCH công đoàn bầu ra và phải được công đoàn cấp trên trực tiếp công nhận; Ủy ban kiểm tra công đoàn trường Trung học phổ thông chịu sự lãnh đạo của BCH công đoàn trường Trung học phổ thông và sự chỉ đạo của Ủy ban kiểm tra công đoàn cấp trên.

UBKT công đoàn trường Trung học phổ thông có nhiệm vụ:

Giúp BCH công đoàn trường Trung học phổ thông thực hiện kiểm tra việc chấp hành Điều lệ Công đoàn đối với công đoàn nhà trường và tổ công đoàn.
Kiểm tra công đoàn nhà trường và tổ công đoàn khi tổ chức, cán bộ và đoàn viên có dấu hiệu vi phạm Điều lệ, Nghị quyết, Chỉ thị và các quy định của công đoàn.
Kiểm tra việc thu, phân phối, sử dụng, quản lý tài chính, tài sản, hoạt động kinh tế của công đoàn nhà trường theo quy định của pháp luật và của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
Giúp BCH: giải quyết các khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết của công đoàn; tham gia với nhà trường giải quyết khiếu nại, tố cáo của CB, NG, LĐ, đoàn viên theo quy định của pháp luật.
Tổ chức bồi dưỡng, hướng dẫn nghiệp vụ công tác kiểm tra đối với ủy viên Ủy ban kiểm tra.

Hoạt động của BNC công đoàn

Công tác nữ công là nhiệm vụ của BCH công đoàn trường Trung học phổ thông, nhằm phát huy vai trò và đảm bảo nghĩa vụ, quyền lợi hợp pháp, chính đáng của nữ CB, NG, LĐ theo quy định của pháp luật.

BNC công đoàn có nhiệm vụ tham mưu giúp BCH công đoàn trường Trung học phổ thông về công tác xây dựng và thực hiện chính sách, pháp luật liên quan đến nữ CB,NG,LĐ, về giới, bình đẳng giới, vì sự phát triển của phụ nữ, công tác cán bộ nữ, dân số, sức khỏe sinh sản, gia đình, trẻ em; đại diện tham gia giải quyết các vấn đề có liên quan trực tiếp đến nữ CB, NG, LĐ và trẻ em.

Hoạt động của tổ công đoàn

Nhiệm vụ của tổ công đoàn:

Thường xuyên nhắc nhở CB, NG, LĐ, đoàn viên, trong tổ thực hiện tốt nội quy lao động, quy định về an toàn lao động trong khi làm việc. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.
Nắm bắt và giải thích kịp thời những thắc mắc của CB, NG, LĐ, đoàn viên, trong phạm vi hiểu biết của mình và kiến nghị, đề nghị với BCH Công đoàn cơ sở giải quyết những ý kiến ngoài khả năng, phạm vi của mình.
Quan tâm phát hiện những CB, NG, LĐ, đoàn viên trong tổ có hoàn cảnh khó khăn đề nghị BCH Công đoàn cơ sở kịp thời thăm hỏi, động viên.
Tuyên truyền, vận động người lao động gia nhập công đoàn.
Đề nghị khen thưởng CB, NG, LĐ, đoàn viên trong tổ

Dựa vào CB, NG, LĐ, đoàn viên để xây dựng màng lưới với từng thành viên trong tổ, sớm phát hiện được những nguy cơ gây mâu thuẫn phát sinh trong quan hệ lao động tại tổ để cùng với BGH, BCH Công đoàn cơ sở hoặc đề nghị cấp trên kịp thời giải quyết thỏa đáng.

Tổ công đoàn định kỳ họp 1 tháng/1 lần
Hoạt động của CB,NG,LĐ, đoàn viên công đoàn

Đội ngũ CB, NG, LĐ có vai trò quan trọng tới thành công hay thất bại của Hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông, được thể hiện ở nguyên tắc Hoạt động công đoàn. Đó là Công đoàn cơ sở và Cán bộ công đoàn phải liên hệ mật thiết với đoàn viên. Thực tế chứng minh rằng nếu Đoàn viên công đoàn là CB, NG, LĐ tích cực hưởng ứng các hoạt động do công đoàn phát động, đóng góp ý kiến, đề xuất các giải pháp sẽ phát huy được tinh thần và trí tuệ của tập thể, từ đó sẽ làm cho hoạt Hoạt động công đoàn hiệu quả. Ngược lại, nếu CB, NG, LĐ không được tuyên truyền, nâng cao nhận thức về vai trò của mình đối với Hoạt động công đoàn sẽ dẫn tới tình trạng thờ ơ, bàng quang hoặc thực hiện hình thức, “làm cho xong”, khi đó sẽ dẫn tới thất bại trong việc tổ chức. Để phát huy hoạt động của đội ngũ CB, NG, LĐ, đoàn viên công đoàn đòi hỏi công đoàn trường Trung học phổ thông phải có sự chuẩn bị chu đáo trước các hoạt động, tôn trọng vai trò của CB, NG, LĐ đoàn viên. Đồng thời với đó, mỗi Đoàn viên công đoàn cũng cần nâng cao ý thức trách nhiệm, thực hiện tốt nhiệm vụ của người đoàn viên.

1.3.4. Cơ sở vật chất và điều kiện thuận lợi để công đoàn trường Trung học phổ thông hoạt động Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Khoản 1, điều 24, Luật Công đoàn quy định: “Cơ quan, tổ chúc, doanh nghiệp có trách nhiệm bố trí nơi làm việc và tạo điều kiện về phương tiện làm việc cần thiết cho công đoàn cùng cấp hoạt động”.

Khoản 3, điều 44, Điều lệ trường Trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học quy định về các khối công trình của trường: “Gồm phòng làm việc của Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, văn phòng, phòng họp toàn thể cán bộ, giáo viên và nhân viên nhà trường, phòng các tổ chuyên môn, phòng y tế trường học, nhà kho, phòng thường trực, phòng của các tổ chúc Đảng, đoàn thể…”.

Như vậy, để công đoàn trường Trung học phổ thông có thể hoạt động hiệu quả, hoàn thành mục tiêu của mình cần thiết phải được trang bị về Cơ sở vật chất và tạo điều kiện thuận lợi. Cơ sở vật chất và điều kiện thuận lợi cho hoạt động công đoàn gồm:

Phòng làm việc, hoặc không gian nhất định công đoàn hoạt động. Nội dung này phụ thuộc vào điều kiện thực tế của các nhà trường, phụ thuộc vào kết cấu cơ sở vật chất của mỗi nhà trường.
Các thiết bị phục vụ cho hoạt động: bàn ghế làm việc; bàn ghế tiếp CB, NG, LĐ; máy tính, máy in, mạng Internet, tủ để sách, tài liệu…

Về Cơ sở vật chất là hoàn toàn do nhà trường tạo điều kiện trang cấp; đối với những nhà trường còn khó khăn (vùng sâu, vùng xa, vùng hải đảo, trường ngoài công lập…) chưa thể trang bị cho công đoàn thì Công đoàn Giáo dục có trách nhiệm huy động sự đóng góp, ủng hộ để hỗ trợ theo tinh thần của cuộc vận động “Hỗ trợ giáo dục miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn” do Bộ GD&ĐT và Công đoàn Giáo dục Việt Nam phát động từ năm 2014.

Điều kiện thuận lợi cho công đoàn hoạt động được thể hiện ở việc được tham gia các nội dung liên quan tới nhà trường, tới đội ngũ CB, NG, LĐ; được sắp xếp công việc để tham gia các hội nghị, tập huấn của công đoàn cấp trên.

1.4. Quản lý hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Quản lý Hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông là quá trình tác động có định hướng của chủ thể quản lý lên tất cả các thành tố tham gia vào quá trình Hoạt động công đoàn (chủ yếu là BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC) nhằm thực hiện tốt chức năng và nhiệm vụ.

Quản lý Hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông vừa là một bộ phận của quản lý công đoàn, vừa là một bộ phận của quản lý giáo dục, bao gồm: Mục tiêu, nội dung, chương trình, hình thức hoạt động, Cơ sở vật chất.

1.4.1. Quản lý mục tiêu, hoạt động công đoàn

Mục tiêu quản lý Hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông là quản lý toàn diện, từ việc xây dựng chương trình, kế hoạch, cách thức triển khai, công tác phối hợp với BGH và các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường để đạt được hiệu quả cao nhất góp phần thực hiện chức năng, nhiệm vụ của tổ chức công đoàn và góp phần thực hiện mục tiêu, nguyên lý giáo dục.

1.4.2. Quản lý nội dung, chương trình hoạt động công đoàn

Kế hoạch hóa nội dung hoạt động công đoàn

Kế hoạch hoá là một chức năng quản lý. kế hoạch hoá là sự xác định mục tiêu, mục đích, nội dung và giải pháp để đạt được mục tiêu, mục đích đó. Xây dựng kế hoạch là xác định thời gian, nguồn nhân lực, vật lực, tài lực, kết quả tin tưởng đạt được.

Công tác quản lý cần phải bắt đầu từ kế hoạch, không có kế hoạch sẽ rơi vào tình trạng “vừa xây dựng, vừa thiết kế”, không có cái nhìn tổng thể, luôn bị động trước các tình huống, dẫn tới không hoàn thành được mục tiêu đề ra. Ngược lại, khi xây dựng được kế hoạch quản lý khoa học, cụ thể thì công tác chỉ đạo, điều hành sẽ diễn ra thuận lợi, tạo ra sự khách quan, chủ động trong hoạt động quản lý công đoàn các trường Trung học phổ thông.

Xây dựng kế hoạch quản lý Hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông nhất định phải có sự phối hợp với các lực lượng liên quan (Sở GD&ĐT, Chi (Đảng) bộ tại các nhà trường). Xây dựng kế hoạch quản lý phải có mục tiêu, nhiệm vụ, chỉ tiêu đạt được rõ ràng theo nhiệm kỳ (5 năm), theo năm học và mỗi học kỳ năm học.

Để phát huy tối đa hiệu quả quản lý và hiệu quả Hoạt động công đoàn của các trường Trung học phổ thông điều quan trọng đầu tiên là cần phải xây dựng được phương hướng chỉ đạo chung giữa Công đoàn Giáo dục và Chi (Đảng) bộ nhà trường theo một kế hoạch thống nhất để tạo sự đồng bộ, hướng tới hoàn thành mục tiêu, chỉ tiêu đã đề ra.

Tổ chúc, triển khai các nội dung hoạt động đã xây dựng Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Sau khi kế hoạch đã được xây dựng, ban hành và có hiệu lực thì công tác quản lý Hoạt động công đoàn sẽ được bắt đầu:

Thực thi kế hoạch đồng bộ từ Công đoàn Giáo dục tới các công đoàn trường Trung học phổ thông trên phạm vi toàn tỉnh. Đảm bảo cho các Hoạt động công đoàn được tiến hành thuận lợi, từ vấn đề tài chính, thời gian, đội ngũ…

HĐCĐ không thể tách rời nguồn tài chính, nếu không có tài chính các hoạt động sẽ diễn ra không hiệu quả, thậm chí không thể hoạt động được. Theo quy định về thu, chi tài chính Công đoàn cơ sở (Ban hành kèm theo Quyết định số 1910/QĐ-TLĐ ngày 19 tháng 12 năm 2023 của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam) tại khoản 2, điều 5 quy định: chi lương, phụ cấp Cán bộ công đoàn chuyên trách và phụ cấp cán bộ công đoàn không quá 30%; chi quản lý hành chính 10%; chi hoạt động phong trào 60%. Như vậy, Công đoàn Giáo dục cần phải chú trọng quản lý tài chính của Công đoàn cơ sở để đảm bảo chi đúng, đủ và kịp thời theo quy định.

Sắp xếp thời gian hợp lý, đảm bảo thời gian Hoạt động công đoàn phải phù hợp, không ảnh hưởng tới các hoạt động khác của nhà trường (đặc biệt vào dịp thi học kỳ, thi giáo viên giỏi, thao giảng…). Muốn vậy, Công đoàn Giáo dục có vai trò to lớn trong định hướng thời gian cho công đoàn trường Trung học phổ thông gắn với việc đồng thuận của Chi (Đảng) bộ và BGH các nhà trường.

Chỉ đạo việc thực hiện kế hoạch đã đề ra

Chỉ đạo sát sao việc thực hiện kế hoạch của công đoàn trường Trung học phổ thông, đặc biệt quan tâm tới đội ngũ Cán bộ công đoàn và các lực lượng phối hợp trong công tác quản lý. Đồng thời tăng cường các hoạt động trao đổi, nắm bắt tình hình dưới nhiều hình thức, thông qua đó cập nhật nhanh chóng quá trình triển khai để kịp thời đôn đốc thực hiện.

Kiểm tra đánh giá và điều chỉnh hoạt động

Kiểm tra đánh giá là một quá trình được tiến hành có hệ thống, để xác định mức độ đạt được trong hoạt động của công đoàn trường Trung học phổ thông. Thông qua kiểm tra để xác định được hiệu quả của thực hiện mục tiêu; đánh giá sẽ đảm bảo sự đồng bộ, công bằng và thúc đẩy chất lượng hoạt động.

Nhiệm vụ của Công đoàn Giáo dục là phải xác định được cách kiểm tra; xây dựng được tiêu chí đánh giá cụ thể, quy định thời gian đánh giá. Sau kiểm tra cần tổng kết đánh giá, rút kinh nghiệm trong hoạt động; gắn kiểm tra đánh giá với tuyên dương, khen thưởng, phê bình kịp thời.

Như vậy công tác quản lý cần phải bám sát vào mục tiêu đề ra, sử dụng các hình thức đánh giá phù hợp và tuân theo một quy trình đánh giá khoa học để đánh giá việc thực hiện kế hoạch Hoạt động công đoàn.

Phối hợp các lực lượng trong quản lý

Cần xây dựng được quy chế phối hợp với Sở GD&ĐT, Chi (Đảng) bộ các trường Trung học phổ thông để thống nhất cách thức quản lý Hoạt động công đoàn nhằm đạt được hiệu quả cao nhất và tránh chồng chéo, lãng phí thời gian, công sức của các bên.

Đồng thời với đó cần tăng cường trao đổi, phổ biến những nội dung về Hoạt động công đoàn thông qua nhiều hình thức: trao đổi, tọa đàm, hội nghị giao ban, hội nghị sơ kết, tổng kết…

1.4.3. Quản lý các hình thức hoạt động công đoàn Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Như đã trình bày ở 1.3.3 về hình thức hoạt động công đoàn tại trường Trung học phổ thông bao gồm hoạt động của BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC, hoạt động của tổ công đoàn, hoạt động của CB, NG, LĐ. Tuy nhiên, dưới góc độ phân cấp quản lý, Công đoàn Giáo dục chỉ đạo trực tiếp hoạt động của BCH, Ủy ban kiểm tra, BNC công đoàn trường Trung học phổ thông; đối với hoạt động của tổ công đoàn và hoạt động của CB, NG, LĐ do BCH công đoàn trường Trung học phổ thông chỉ đạo (dưới sự định hướng của Công đoàn Giáo dục).

Vì vậy, quản lý hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông tập trung vào việc chỉ đạo BCH; Ủy ban kiểm tra và BNC thực hiện đầy đủ nhiệm vụ theo quy định:

Đối với BCH công đoàn

Tập trung quản lý các nội dung

Bầu các chức danh trong BCH, Ủy ban kiểm tra và Chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra tra công đoàn.
Tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội công đoàn cấp mình.
Thực hiện Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng, Công đoàn cấp trên.
Chỉ đạo, kiểm tra, hướng dẫn hoạt động đối với các tổ công đoàn.
Tập huấn, bồi dưỡng và tạo điều kiện cho Cán bộ công đoàn hoạt động; hướng dẫn, giúp đỡ, can thiệp và bảo vệ Cán bộ công đoàn khi bị xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng; đề nghị BCH Công đoàn Giáo dục hỗ trợ, giúp đỡ thực hiện quyền tổ chức và Lãnh đạo đình công theo đúng quy định của pháp luật.
Định kỳ báo cáo tình hình tổ chức hoạt động công đoàn với Chi (Đảng) bộ, với Công đoàn Giáo dục và thông báo cho các tổ công đoàn.
Quản lý tài chính, tài sản công đoàn theo quy định của Nhà nước và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
Tổ chức Hội nghị định kỳ của BCH: 3 tháng họp ít nhất một lần; Hội nghị để bàn các nội dung khác theo quy định.

Đối với Ủy ban kiểm tra công đoàn

Tập trung quản lý các nội dung: Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Việc kiểm tra chấp hành Điều lệ Công đoàn đối với công đoàn nhà trường và tổ công đoàn.
Việc kiểm tra khi tổ chức, cán bộ và đoàn viên có dấu hiệu vi phạm Điều lệ, Nghị quyết, Chỉ thị và các quy định của công đoàn.
Việc kiểm tra thu, phân phối, sử dụng, quản lý tài chính, tài sản, hoạt động kinh tế của công đoàn nhà trường theo quy định của pháp luật và của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
Việc giải quyết các khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết của công đoàn; tham gia với nhà trường giải quyết khiếu nại, tố cáo của CB, NG, LĐ, đoàn viên theo quy định của pháp luật.
Việc tổ chức bồi dưỡng, hướng dẫn nghiệp vụ công tác kiểm tra đối với ủy viên Ủy ban kiểm tra.

Đối với BNC công đoàn

Tập trung quản lý các nội dung:

Việc BNC công đoàn tham mưu giúp BCH công đoàn trường Trung học phổ thông về công tác xây dựng và thực hiện chính sách, pháp luật liên quan đến nữ CB, NG, LĐ, về giới, bình đẳng giới, vì sự phát triển của phụ nữ, công tác cán bộ nữ, dân số, sức khỏe sinh sản, gia đình, trẻ em
Việc đại diện tham gia giải quyết các vấn đề có liên quan trực tiếp đến nữ CB, NG, LĐ và trẻ em.

1.4.4. Quản lý nguồn nhân lực cho hoạt động công đoàn

Quản lý đội ngũ Cán bộ công đoàn

Đội ngũ Cán bộ công đoàn có vai trò quan trọng trong thành công của Hoạt động công đoàn, người Cán bộ công đoàn đại diện cho sự kỳ vọng của Đoàn viên công đoàn (vì thông qua bầu cử tại đại hội hoặc hội nghị). Chính vì vậy quản lý tốt đội ngũ Cán bộ công đoàn nhà nhiệm vụ then chốt, thường xuyên; phải nâng cao ý thức trách nhiệm, lập trường tư tưởng, đồng thời với nâng cao trình độ, kỹ năng nghiệp vụ cho đội ngũ Cán bộ công đoàn, nhất là Cán bộ công đoàn tại cơ sở.

Cán bộ công đoàn gồm: Tổ trưởng, tổ phó công đoàn; Ủy viên BCH công đoàn; Ủy viên Ủy ban kiểm tra công đoàn; Ủy viên các ban quần chúng. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

CBCĐ tại trường Trung học phổ thông có nhiệm vụ quan trọng, được thể hiện: liên hệ chặt chẽ với CB, NG, LĐ, đoàn viên; tôn trọng ý kiến của CB, NG, LĐ, đoàn viên; báo cáo, phản ánh và thực hiện thông tin hai chiều giữa các cấp công đoàn, giữa CB, NG, LĐ, đoàn viên và BGH; tổ chức đối thoại giữa CB, NG, LĐ, đoàn viên với BGH; phát triển đoàn viên và xây dựng Công đoàn cơ sở vững mạnh; đấu tranh chống những biểu hiện vị phạm đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nghị quyết của công đoàn các cấp.

CBCĐ cũng có những quyền hạn được quy định cụ thể như sau: được tham gia các lớp tập huấn, đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao kỹ năng, nghiệp vụ hoạt động; được đại diện (khi được ủy quyền) để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của CB, NG, LĐ, đoàn viên; được hỗ trợ, bảo vệ khi gặp khó khăn trong quá trình hoạt động công đoàn, được hưởng các chế độ chính sách theo quy định của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam hoặc theo quy định của ngành nghề; được đảm bảo các điều kiện và được tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình hoạt động; được quyền tổ chức, lãnh đạo đình công theo quy định.

Từ những nhiệm vụ và quyền hạn trên có thể thấy rằng nếu quản lý tốt Cán bộ công đoàn, phát huy tinh thần trách nhiệm gắn với bồi dưỡng, tập huấn thường xuyên thì Cán bộ công đoàn sẽ là nhân tố quyết định tới hiệu quả hoạt động của công đoàn trường Trung học phổ thông. Muốn vậy, ngay từ đầu (khâu chọn Cán bộ công đoàn) phải có sự phân tích và thống nhất giữa công đoàn với cấp ủy Đảng, chuyên môn, Chủ đầu tư (đối với đơn vị ngoài công lập) trong việc lựa chọn nhân tố để giới thiệu tham gia vào Hoạt động công đoàn. Đồng thời với đó là phải tiến hành miễn nhiệm đối với Cán bộ công đoàn không đủ tư cách, thiếu tinh thần trách nhiệm.

Quản lý đội ngũ đoàn viên công đoàn

Điều 1, Điều lệ Công đoàn Việt Nam khóa XI quy định “Người lao động Việt Nam làm việc trong Cơ quan Nhà nước, tổ chúc chính trị, tổ chúc chính trị – xã hội, tổ chúc chính trị xã hội – nghề nghiệp, tổ chúc xã hội – nghề nghiệp, đơn vị, doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ chúc khác có sử dụng lao động theo quy định của pháp luật về lao động, Cơ quan, tổ chúc nước ngoài, tổ chúc quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; người Việt Nam lao động tự do hợp pháp không phân biệt nghề nghiệp, giới tính, tín ngưỡng, tán thành Điều lệ Công đoàn Việt Nam, tự nguyện sinh hoạt trong một tổ chúc cơ sở của Công đoàn, đóng đoàn phí theo quy định thì được gia nhập Công đoàn”. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Khi đã tự nguyện tham gia vào tổ chức công đoàn thì người Đoàn viên công đoàn cần thực hiện nhiệm vụ của mình theo đúng quy định. Cụ thể: Ngoài việc chấp hành Điều lệ, người Đoàn viên công đoàn phải tích cực tham gia vào các hoạt động công đoàn và chủ động đóng góp ý kiến xây dựng tổ chức công đoàn vững mạnh; thực hiện tốt nghĩa vụ của người công dân là thực hiện nghiêm đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực tham gia học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, trình độ chính trị của bản thân; phát huy quyền dân chủ trong đóng góp ý kiến xây dựng cơ quan, đơn vị, đồng thời nêu cao tinh thần đoàn kết, giúp, đỡ, tương trợ với đồng nghiệp, đồng chí tại cơ quan, đơn vị, góp phần xây dựng, củng cố mối quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ.

Tại công đoàn trường Trung học phổ thông tỷ lệ CB, NG, LĐ là đoàn viên công đoàn luôn đạt ở mức cao, các cá nhân đủ điều kiện đều tham gia vào tổ chức công đoàn. Như vậy, có thể thấy rằng đội ngũ CB, NG, LĐ, đoàn viên có vai trò quan trọng góp phần vào thành công của nhà trường nói chung và của của công đoàn nói riêng.

1.4.5. Kiểm tra đánh giá hoạt động công đoàn

Muốn đánh giá chất lượng Hoạt động công đoàn thì khâu kiểm tra đánh giá được coi là rất quan trọng. Bởi vì thông qua việc kiểm tra, đánh giá sẽ giúp các Hoạt động công đoàn đi vào nền nếp và thường xuyên trong trạng thái hoạt động. Để việc đánh giá đạt mục tiêu đề ra Công đoàn Giáo dục cần xây dựng quy chế đánh giá, xếp loại cụ thể, chi tiết, rõ ràng; đánh giá toàn diện và theo nhiều kênh thông tin khác nhau.

1.4.6. Quản lý Cơ sở vật chất, điều kiện thuận lợi cho hoạt động công đoàn

Về Cơ sở vật chất, tài chính

Để HĐCSS có hiệu quả thì cần có Cơ sở vật chất, phương tiện, tài chính. Đây là những điều kiện quan trọng và được hỗ trợ từ BGH nhà trường và được quy định tại Luật Công đoàn năm 2020. Ngoài ra công đoàn trường Trung học phổ thông trên địa bàn khó khăn cũng cần tranh thủ thêm sự hỗ trợ từ Công đoàn Giáo dục hoặc từ các đơn vị có điều kiện thuận lợi hoặc từ các tổ chức xã hội, các doanh nghiệp đóng trên địa bàn, hỗ trợ cho hoạt động.

Ngoài ra cũng cần chú trọng tới nguồn tài liệu cho Hoạt động công đoàn như: Luật Công đoàn; Điều lệ Công đoàn Việt Nam; Nghị quyết Đại hội công đoàn các cấp; các chương trình, nghị quyết của công đoàn cấp trên; hệ thống các đầu sách pháp luật; các quy định về chế độ chính sách ngành nghề cho CB, NG, LĐ và cho Cán bộ công đoàn…

Về điều kiện thuận lợi Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Nhiệm vụ trong công tác quản lý về Cơ sở vật chất, tài chính và điều kiện thuận lợi cho công đoàn hoạt động là Công đoàn Giáo dục phải thường xuyên rà soát, nắm chắc tình hình, lập sổ theo dõi, để từ đó có ý kiến với chuyên môn đồng cấp tạo điều kiện thuận lợi cho Công đoàn cơ sở hoạt động.

1.5 Những yếu tố ảnh hưởng tới hoạt động quản lý Công đoàn

1.5.1 Yếu tố chủ quan

Nhận thức của chính Cán bộ công đoàn: Nhận thức về tầm quan trọng và chức năng nhiệm vụ của tổ chức Công đoàn.

Năng lực quản lý, bản lĩnh của Cán bộ công đoàn: Cần đáp ứng được yêu cầu đổi mới trong bối cảnh hiện nay; có năng lực tổ chức, sắp xếp để Hoạt động công đoàn được khoa học, triệt để từ khâu ban hành kế hoạch cho tới kết quả đạt được.

Nội dung, hình thức tổ chức hoạt động phong trào: Cần tránh việc chú trọng thành tích dẫn tới khâu đánh giá, xếp loại chưa thực sự sát với thực tế

1.5.2 Yếu tố khách quan

Nguồn kinh phí cho hoạt động quản lý công đoàn: Kinh phí cần được đảm bảo, cần đặc biệt chú trọng giải quyết những khó khăn với công đoàn cấp trên cơ sở trong việc tổ chức hoạt động, nắm bắt tình hình tại các Công đoàn cơ sở, nhất là tại nơi có địa bàn rộng, trải dài hàng trăm cây số như ở tỉnh Quảng Ninh.

Công tác lãnh đạo của Chi (Đảng) bộ với tổ chức Công đoàn: Cần được duy trì thường xuyên, chặt chẽ; việc cung cấp thông tin về hoạt động của Công đoàn cơ sở cho Công đoàn cấp trên cơ sở cần đúng thực tế.

Tiểu kết chương 1 Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

Đại hội lần thứ XIV Công đoàn Giáo dục Việt Nam (năm 2020) với khẩu hiệu hành động: “Vì nhà giáo và người lao động, vì sự nghiệp đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục, vì sự phát triển bền vững của đất nước, tiếp tục đổi mới nội dung và phương thúc hoạt động công đoàn”. Để hoàn thành mục tiêu đó, việc nắm chắc cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu là kim chỉ nam cho việc tìm tòi, sáng tạo đi đúng hướng và mang lại những giá trị thiết thực.

Hiện nay trong các trường Trung học phổ thông hoạt động công đoàn chưa đồng đều, với nhiều cách thức khác nhau dẫn tới hiệu quả cũng khác biệt. Muốn nâng cao chất lượng hoạt động công đoàn trường Trung học phổ thông thì Công đoàn Giáo dục phải quản lý tốt, gần gũi, gắn với mục tiêu: đổi mới công tác chỉ đạo, điều hành, chuyển hoàn toàn từ cơ chế chỉ đạo hành chính sang cơ chế phục vụ hỗ trợ; thực hiện cải cách hành chính trong Hoạt động công đoàn, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong chỉ đạo, quản lý và tổ chức hoạt động. Nâng cao nhận thức cho CB, NG, LĐ nói chung và đội ngũ Cán bộ công đoàn nói riêng về vai trò của tổ chức công đoàn, đặc biệt là vai trò của công đoàn trong trường học; xây dựng và triển khai thực hiện kế hoạch, làm tốt công tác kiểm tra đánh giá; thực hiện tốt công tác phối kết hợp giữa các lực lượng trong quản lý Hoạt động công đoàn.

Trong chương 1 của luận văn đã được tác giả sơ lược nghiên cứu, đưa ra các khái niệm cơ bản làm cơ sở cho việc nghiên cứu: quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trường, công đoàn và Hoạt động công đoàn, quản lý Hoạt động công đoàn; tác giả đã đưa ra những nguyên tắc, nội dung và phương pháp trong hoạt động của công đoàn trường Trung học phổ thông; đưa ra những nội dung của quản lý Hoạt động công đoàn.

Các biện pháp quản lý Hoạt động công đoàn các trường Trung học phổ thông trong quá trình thực hiện cần bám sát những quy định của tổ chức công đoàn và của ngành GD&ĐT. Chương trình, nội dung hoạt động công đoàn phải cụ thể, có mục tiêu, kế hoạch rõ ràng và phù hợp với từng loại hình trường học phù hợp với điều kiện thực hiện nhằm bảo đảm sự thành công của Hoạt động công đoàn và thành công của mỗi nhà trường, ngành GD&ĐT.

Trên cơ sở đó, những vấn đề được xây dựng trong cơ sở lý luận chương 1 góp phần định hướng cho việc điều tra, phân tích, đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp quản lý Hoạt động công đoàn tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh ở chương 2 và chương 3. Luận văn: Quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:

===>>> Luận văn: Thực trạng hoạt động công đoàn tại các trường THPT

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website: https://dichvuvietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: lamluanvan24h@gmail.com

Post Views: 66