Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị hay nhất năm 2023 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài: Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

Hoạt động giáo dục lý luận chính trị, tư tưởng luôn là nhiệm vụ quan trọng của Đảng và Nhà nước ta. V.L. Lênin đã nêu: “Không có lý luận cách mạng thì không có phong trào cách mạng”; Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã khẳng định: “Thực tiễn mà không có lý luận hướng dẫn thì thành thực tiễn mù quáng, lý luận mà không có liên hệ thực tiễn là lý luận suông”. Có thể thấy, chưa bao giờ công tác lý luận chính trị lại cần thiết và có tầm đặc biệt quan trọng như giai đoạn hiện nay. Là vì từ thực tiễn cách mạng, sự phát triển của xã hội nước ta cũng như các quá trình phát triển của thế giới đã và đang đặt ra cho công tác lý luận hàng loạt vấn đề phức tạp cần phải xem xét, nghiên cứu và giải quyết. Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã nhấn mạnh việc quan trọng trước hết là phải đổi mới tư duy, nâng cao trí tuệ của Đảng lên một bước phát triển mới: Đảng ta phải nâng cao trình độ hiểu biết và năng lực tổ chức thực tiễn, từ việc nắm vững quy luật vận động của đời sống xã hội, quy luật vận động của Đảng cho đến hiểu biết về thế giới, về thời đại; Đảng làm giàu trí tuệ của mình bằng cách không ngừng nâng cao trình độ lý luận, nắm vững, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh đồng thời không ngừng tổng kết kinh nghiệm thực tiễn sinh động.

Quản lý hoạt động dạy học, thực chất là những tác động của chủ thể quản lý vào quá trình dạy học (được tiến hành bởi tập thể giảng viên và học viên với sự hỗ trợ của các lực lượng xã hội) nhằm góp phần hình thành và phát triển toàn diện nhân cách người học theo mục tiêu đào tạo của mỗi cơ sở giáo dục đào tạo. Đây là hoạt động cơ bản và quan trọng nhất của nhà trường, quản lý nhà trường chủ yếu là quản lý hoạt động dạy và học vì hoạt động này có ý nghĩa quyết định đến chất lượng đào tạo của nhà trường. Quản lý hoạt động dạy học là nền tảng, là cơ sở để xác định các mục tiêu nhiệm vụ quản lý khác trong hoạt động của nhà trường và càng có ý nghĩa hơn khi trong giai đoạn hiện nay, yêu cầu đổi mới được đặt ra đối với các trường chính trị và đã trở thành vấn đề then chốt có ý nghĩa quyết định việc nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cơ sở, đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Hơn 60 năm xây dựng và trưởng thành, Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh luôn thực hiện hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và Tỉnh uỷ, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh giao cho. Trong nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị, nhà trường đã có những đóng góp quan trọng vào việc xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt và cán bộ nguồn cấp cơ sở cho tỉnh Bắc Ninh. Tuy nhiên, để giúp cho người học những ý thức đầy đủ về việc học tập lý luận chính trị không phải chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là nhu cầu thực sự nhằm trang bị tri thức toàn diện cho người cán bộ lãnh đạo, quản lý thì phải xây dựng một đội ngũ cán bộ giảng viên thực sự có năng lực, trình độ và tâm huyết với nghề là yêu cầu quan trọng, có ý nghĩa quyết định đến chất lượng đào tạo cán bộ của nhà trường.

Với những lý do nêu trên, tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh” làm đề tài luận văn tốt nghiệp thạc sĩ của mình.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ

===>>> Dịch Vụ Viết Thuê Luận Văn Thạc Sĩ Quản Lý Giáo Dục

2. Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị cấp tỉnh

3.2. Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

4. Câu hỏi nghiên cứu

• Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính có đặc trưng gì?
• Những giải pháp nào cần thực hiện để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị cấp tỉnh? Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

5. Giả thuyết khoa học

Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính ở Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh trong những năm qua có những bước chuyển biến tích cực và đạt được những kết quả nhất định, tuy nhiên vẫn còn những hạn chế, bất cập. Nếu đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học phù hợp sẽ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

6. Nhiệm vụ nghiên cứu

6.1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về hoạt động và quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại các trường chính trị cấp tỉnh.

6.2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

6.3. Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

7. Giới hạn phạm vi nghiên cứu

7.1. Phạm vi không gian

Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

7.2. Phạm vi thời gian

Giai đoạn từ năm 2016 đến năm 2019

8. Phương pháp nghiên cứu

8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Dựa trên phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng, tác giả vận dụng phương pháp tư duy logic, phân tích tổng hợp, phân tích dự báo… để phân tích, khái quát hóa các tri thức lý luận, những quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nâng cao chất lượng quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị tỉnh.

8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Các phương pháp được tác giả sử dụng nhằm nghiên cứu, khảo sát, đánh giá thực chất, khách quan, toàn diện thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

8.2.1. Phương pháp quan sát

Sử dụng phương pháp này, tác giả quan sát trực tiếp để nhìn nhận, xem xét, kiểm chứng thực tiễn công tác điều hành, quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính của Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh. Trên cơ sở đó, đánh giá đúng bản chất, khách quan đối với công tác quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính để có những nhận định sát thực tiễn, khách quan.

8.2.2. Phương pháp điều tra xã hội học

Tác giả xây dựng hệ thống câu hỏi điều tra xã hội học theo nguyên tắc, nội dung nhất định phục vụ mục đích nghiên cứu của luận văn đối với những đối tượng liên quan đến đề tài nghiên cứu. Mục đích là thông qua số liệu điều tra, khảo sát, phân tích, dự đoán, nhận xét có căn cứ, thuyết phục.

8.2.3. Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia

Tác giả sử dụng phương pháp này dựa trên một dữ liệu câu hỏi, lựa chọn một số đối tượng (lãnh đạo quản lý, cán bộ làm công tác quản lý đào tạo, người học…) có chọn lọc về thực trạng, tính hợp lý và khả thi của giải pháp đưa ra nhằm nâng cáo chất lượng quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính.

8.2.4. Phương pháp phỏng vấn Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Để tăng thêm độ tin cậy của kết quả nghiên cứu, tác giả sử dụng phương pháp phỏng vấn trực tiếp, trao đổi ý kiến đối với đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý giáo dục lâu năm, có kinh nghiệm, uy tín về những vấn đề mà đề tài đặt ra nhằm nâng cao chất lượng quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị tỉnh.

8.3. Phương pháp thống kê toán học

Tác giả sử dụng số liệu đã được tổng kết, công bố chính thức của cơ quan, của Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh qua các năm để phân tích, tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau phục vụ mục đích nghiên cứu. Phân tích số liệu thống kê có độ tin cậy giúp việc phân tích, lý giải, nhận định, đánh giá một cách khách quan hơn nhứng vấn đề đặt ra trong quá trình nghiên cứu.

9. Những đóng góp của đề tài

9.1. Đóng góp về mặt lý luận

Góp phần bổ sung một số vấn đề lý luận cơ bản về quản lý hoạt động dạy học chương trình lý luận chính trị – hành chính tại các trường chính trị cấp tỉnh.

9.2. Đóng góp về mặt thực tiễn

Đề xuất một số biện pháp nâng cao hiệu quả về công tác quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính ở Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

10. Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 3 chương:

• Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị tỉnh.
• Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.
• Chương 3: Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh.

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHƯƠNG TRÌNH TRUNG CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ – HÀNH CHÍNH TẠI TRƯỜNG CHÍNH TRỊ TỈNH

1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề

1.1.1. Những nghiên cứu về hoạt động dạy học và dạy học các môn chính trị

Hoạt động dạy học giữ vị trí trung tâm trong nhà trường, bởi dạy học là hoạt động chiếm hầu hết thời gian, khối lượng công việc của thầy và trò; là nền tảng cơ bản và quan trọng để thực hiện thành công mục tiêu chương trình giáo dục toàn diện; đồng thời, nó quyết định kết quả đào tạo của nhà trường. HĐDH (hoạt động dạy học) còn là hoạt động mang tính đặc thù, nó được quy định bởi lao động sư phạm đặc thù của người thầy (giáo viên) trong nhà trường. Trong phạm vi cho phép có thể đề cập đến một số nghiên cứu như sau: Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Trong cuốn “Phương pháp giảng dạy triết học chính trị”, nhóm tác giả Trường Đại học Mátxcơva đã nhấn mạnh quan điểm của Lênin về con đường nhận thức biện chứng, đồng thời khẳng định tính cụ thể của chân lí phải thông qua hoạt động thực tiễn của con người. Từ đó, đặt ra yêu cầu trong thực tiễn dạy học, người dạy phải xác định toàn diện về mục đích, nội dung, phương pháp sử dụng trong bài giảng phù hợp với người học [Dẫn theo 16, tr.107].

Trong cuốn sách của tác giả Vương Tất Đạt về “Phương pháp giảng dạy chính trị – hành chính cho lớp bồi dưỡng trung cấp lý luận chính trị” đã khẳng định những nguyên tắc dạy học môn học chỉ đạo toàn bộ hoạt động của người học và dạy; trên cơ sở đó xác định nội dung, lựa chọn phương pháp đến hình thức tổ chức dạy và học môn học. Tác giả đã chỉ rõ nguyên tắc tính thực tiễn trong dạy học được phân tích cụ thể trên cơ sở lí luận và ý nghĩa của nó, yêu cầu trong bài giảng cần thể hiện thực tiễn gắn với tri thức lí luận môn học; trong đó, sử dụng PPDH truyền thống và các hình thức kiểm tra, đánh giá tiếp cận khả năng vận dụng kiến thức, hiểu biết của người học với thực tiễn đời sống xã hội [16, tr.49-59].

Trong cuốn sách “Một số vấn đề về phương pháp giảng dạy và nghiên cứu triết học”, tác giả Phùng Văn Bộ đã chỉ rõ vận dụng nguyên tắc tính thực tiễn vào giảng dạy phải thực hiện được các yêu cầu cơ bản: Xác định nội dung bài giảng, những kiến thức lí luận nào cần phải sử dụng thực tiễn để chứng minh, sử dụng loại thực tiễn nào là phù hợp; quán triệt và nắm vững đường lối, chính sách của Đảng ta qua các thời kì. Tác giả nhận định, khi sử dụng PPDH, hay hình thức giảng dạy nào, GV cần đáp ứng được yêu cầu nguyên tắc tính thực tiễn trong dạy học [10, tr.31-33].

Cuốn sách “Tổ chức dạy học lý luận chính trị” của Ngô Văn Thạo đề cập cụ thể nguyên lí thống nhất giữa lí luận và thực tiễn. Theo tác giả, trong quá trình dạy học cần làm rõ nội dung: Người học phải hiểu được nội dung các lí luận và mối quan hệ giữa những lí luận này với đời sống thực tiễn xã hội; nhu cầu nhận thức của người học và mỗi mảng kiến thức cần định hướng người học liên hệ, vận dụng lí luận vào thực tiễn [45].

Tác giả X.G.Lu-Cô-Nhin và V.V.Xê-Rê-Bri-An-Ni-Cốp trình bày trong cuốn sách “Phương pháp giảng dạy các môn khoa học xã hội” việc giảng dạy cần tuân thủ sự thống nhất giữa lí luận và thực tiễn; thể hiện, GV biết sử dụng những ví dụ trong đời sống và hoạt động của các nhà kinh điển để minh họa, giúp người học dễ hiểu hơn tri thức lí luận. Đồng thời, cần tăng cường áp dụng bài tập toán kinh tế về năng suất lao động, hành chính, văn hóa… cần phải sử dụng số liệu thực tế của các công ty, xí nghiệp trong các dạng bài tập đó để tính toán, làm cho người học hứng thú, xét về thực chất chính là tăng cường gắn kết lí luận chứng minh qua thực tiễn sản xuất. Các tác giả đã đi sâu trình bày việc tổ chức dạy học dưới hình thức thâm nhập thực tế rất phong phú, như tìm hiểu về quá trình sản xuất, nói chuyện với công nhân, kĩ sư, kĩ thuật viên hay nghiên cứu tài liệu kinh tế, tăng cường mối liên hệ giữa nhà trường với các xí nghiệp để buổi học đạt hiệu quả gắn kết môn học với thực tiễn. Qua nghiên cứu, tác giả chỉ rõ để nâng cao hiệu quả giảng dạy kinh tế chính trị, cần phải đảm bảo thống nhất giữa lí luận và thực tiễn, mối liên hệ của khoa học với đời sống [Dẫn theo 16]. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Trong cuốn Dạy học hiện đại – Lý luận, biện pháp, kỹ thuật của Đặng Thành Hưng đã đưa ra quan điểm giáo dục, dạy học của Platon (427 – 347 trước công nguyên) khẳng định được vai trò tất yếu của giáo dục trong xã hội, tính quyết định của chính trị đối với giáo dục, phần nào nói lên tầm quan trọng của thể chế xã hội đối với giáo dục nói chung và hoạt động dạy học nói riêng, tuy rằng các quan điểm này của ông còn hạn chế về mặt bình đẳng trong giáo dục [18, tr.56].

Tác giả Phan Huy Ngọ đã nêu quan điểm HĐDH của Không Tử (551 – 479 trước công nguyên) trong cuốn Dạy học và phương pháp dạy học trong nhà trường, với quan điểm là: “dùng cách gợi mở, đi từ gần tới xa, từ đơn giản đến phức tạp, nhưng vẫn đòi hỏi người học phải tích cực suy nghĩ…, đòi hỏi học trò phải tập luyện, phải hình thành nề nếp, thói quen học tập” và “học không biết chán, dạy không biết mỏi”. Quan điểm của Khổng Tử là muốn mang lại hiệu quả HĐDH phải đề cao đến các quy định về nề nếp HĐDH, nâng cao trình độ của người dạy để lựa chọn được những PPDH (phương pháp dạy học) theo hướng đề cao năng lực tự học, phát huy tinh thần độc lập suy nghĩ và sáng tạo của người học [34, tr.45].

Từ cuối thế kỷ XIV, vấn đề HĐDH được nhiều nhà giáo dục quan tâm, nổi bật nhất trong thời kỳ đó là J.A.Cômenxki (1592-1670) đã đưa ra những quan điểm về HĐDH mà chúng ta có thể vận dụng trong HĐDH chương trình trung cấp LLCT-HC (lý luận chính trị – hành chính). Theo ông thì quá trình dạy học để truyền thụ và tiếp nhận tri thức là phải dựa vào sự vật hiện tượng do người học tự quan sát, tự suy nghĩ mà hiểu biết, không nên áp đặt, gò ép người ta chấp nhận bất kỳ một điều gì. Cùng với đó, ông đã nêu ra một số nguyên tắc dạy học có giá trị rất lớn, đó là: nguyên tắc trực quan; nguyên tắc phát huy tính tự giác, tích cực của người học; nguyên tắc hệ thống và liên tục; nguyên tắc củng cố kiến thức; nguyên tắc dạy học theo khả năng tiếp thu của người học (tính vừa sức); dạy học phải thiết thực và dạy học theo nguyên tắc cá biệt [34, tr.45].

Trong cuốn Lý luận dạy học ở trường Trung học cơ sở đã bàn về phương thức thực hiện nguyên tắc tính thực tiễn được nhắc đến trong cuốn “Nguyên lí về phương pháp giảng dạy” tác giả Đu-Kốp trình bày lí luận giảng dạy trong nhà trường Xô Viết, vận dụng nguyên tắc dạy học vào giảng dạy chú ý tới kiến thức, kĩ năng, kĩ xảo gây hứng thú cho người học, khắc phục lí luận tách rời với thực tiễn. Dưới góc độ LLDH (lý luận dạy học), việc tổ chức dạy học với kiến thức mới, làm việc nhóm, sử dụng PPDH tình huống để đạt hiệu quả dạy học cao. Cùng với đó, người dạy đảm bảo yếu tố thực tiễn, cung cấp thêm bài tập gắn với hoạt động thực tiễn để người học thấy được ý nghĩa của nội dung kiến thức được lĩnh hội trong thực tiễn cuộc sống, tạo hứng thú trong học tập [8, tr.45]. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Đối với các tác giả Việt Nam, nghiên cứu của các nhà giáo dục học, trong cuốn sách “Lý luận dạy học đại học”, tác giả Đặng Vũ Hoạt trong sách chỉ rõ: “Người GV trong quá trình giảng dạy phải luôn bám sát yêu cầu thực tiễn, kinh tế – xã hội và sự phát triển của khoa học công nghệ…” [31]; Trong cuốn “Giáo dục học”, tác giả Trần Thị Tuyết Oanh đã nêu về khái niệm nguyên tắc dạy học, hệ thống các nguyên tắc dạy học, PPDH, trong đó có nêu nguyên tắc cần đảm bảo thống nhất giữa “lí luận và thực tiễn”, “học đi đôi với hành”, “nhà trường gắn liền với đời sống”. Tác giả nhận định tính thực tiễn dạy học được thể hiện ở việc phải đổi mới PPDH, nghiên cứu tư liệu thực tiễn giúp người học nắm chắc những kiến thức lí luận, đồng thời biết vận dụng vào giải quyết những tình huống khác nhau. trong cuộc sống; dạy học phải kết hợp với lao động, sản xuất và hoạt động công ích là điều kiện quan trọng để thực hiện nguyên tắc này [35].

1.1.2. Những nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học ở trường chính trị

Việc nâng cao chất lượng giáo dục nói chung, nâng cao chất lượng dạy học nói riêng trong các trường học, luôn là vấn đề được đặc biệt quan tâm của các nước trên thế giới. Các nhà lãnh đạo, các nhà nghiên cứu đều thấy rõ vai trò, động lực của giáo dục trong phát triển kinh tế – xã hội của quốc gia, của thế giới. Ngày nay, nền kinh tế tri thức đã và đang trở thành một thành phần quan trọng trong sự phát triển của mọi quốc gia.

UNESCO suốt quá trình tồn tại, phát triển của mình đã tập hợp được nhiều học giả trên thế giới để nghiên cứu những vấn đề về QLGD (quản lý giáo dục) trên quy mô toàn cầu cũng như trong phạm vi khu vực hoặc quốc gia.

Những công trình nghiên cứu về HĐDH của các nhà nghiên cứu ở nước ngoài có giá trị cả về lý luận và thực tiễn. Tác giả đã tiếp thu và kế thừa một số kết quả nghiên cứu đã được tổng quát để xác định vấn đề nghiên cứu tiếp theo về tổ chức HĐDH nói chung và tổ chức HĐDH về lĩnh vực lý luận chính trị – hành chính trong tình hình hiện nay nói riêng.

Cuốn sách “Xây dựng chương trình dạy học lý luận chính trị – hành chính” [14, tr.46] của Nguyễn Việt Dũng, Vũ Hồng Tiến, Nguyễn Văn Phúc trình bày vấn đề chung về lý luận dạy học chính trị – hành chính và những nguyên tắc cơ bản cần vận dụng vào quá trình giảng dạy học và biện pháp tổ chức dạy học. Kết quả nghiên cứu chỉ rõ, GV khi truyền đạt kiến thức môn học phải đảm bảo tính khoa học, tính chính xác cao; nội dung bài giảng phải phản ánh được những thành tựu lí luận mới nhất về LLCT gắn với thực tiễn kinh tế xã hội, với đường lối, chính sách, biện pháp kinh tế của Đảng, Nhà nước. Nhóm tác giả đề cập biện pháp thực hiện trong từng chương trình dạy học nắm vững đối tượng, nhiệm vụ và mục đích học tập môn học, sử dụng nhiều PPDH, thủ thuật khác nhau như phương pháp trực quan kết hợp kể chuyện, nêu vấn đề; để tăng cường tính tích cực, năng lực người học GV chú ý công tác tổ chức và hướng dẫn tự học của học viên.

Thái Duy Tuyên trong cuốn “PPDH truyền thống và đổi mới” đã đề cập về lý luận chung HĐDH, tác giả cũng đã đề cập đến những cơ sở phương pháp luận chung nhất trong quản lý hoạt động dạy học như: Quan điểm tiếp cận phức hợp, hệ thống cấu trúc, mô hình… để nghiên cứu các vấn đề cơ bản của HĐDH và hoạt động giáo dục. Đó là, hệ thống những quy luật dạy học được tác giả giới thiệu với 3 dạng: những quy luật chung nhất, những quy luật chung và những quy luật đặc thù; đồng thời trình bày phương pháp phối hợp các quy luật DH trong giảng dạy [41]. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Tác giả Nguyễn Hữu Châu nghiên cứu “Quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông” cho thấy hệ thống cấu trúc của quá trình dạy học bao gồm những thành tố cơ bản: các mô hình dạy học, các cách tiếp cận và PPDH, các kĩ thuật dạy học những hình thức và biện pháp tổ chức hoạt động dạy học… Tác giả có quan điểm rõ ràng trong quản lý quá trình dạy phải thể hiện một cách sinh động và cụ thể các ý tưởng của chương trình giáo dục, đồng thời cũng chỉ rõ, chủ thể phải biết thiết kế và tổ chức chương trình nói chung, có tinh thần hướng đến cá nhân người học; khi xây dựng chương trình phải đặt ra những vấn đề ảnh hưởng của giao tiếp đến chất lượng giảng dạy của giáo viên và các PPDH tích cực [13].

Khái quát chung các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước có liên quan đến quản lý hoạt động dạy học cho thấy:

Một là, hầu hết các công trình nghiên cứu đều khẳng định quản lý hoạt động dạy học lý luận chính trị – hành chính có một ý nghĩa và vai trò rất quan trọng đối với chất lượng đào tạo của các cơ sở đào tạo, là nhân tố trọng yếu nâng cao chất lượng dạy và học và đã làm rõ vai trò, hoạt động dạy học trên nhiều góc độ khác nhau, cho chúng ta thấy được bức tranh tổng thể về các yếu tố xoay quanh nội dung dạy học.

Hai là, các nghiên cứu đều khẳng định tầm quan trọng của việc quản lý hoạt động dạy học, chỉ ra những vấn đề cơ bản của quản lý hoạt động dạy học như mục tiêu, nội dung, chương trình, phương pháp, hình thức dạy học, …

Ba là, mặc dù hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học đã được nhiều nhà khoa học trong và ngoài nước quan tâm nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu của các tác giả trên đã đạt được một số thành tựu nhất định về lí luận và thực tiễn triển khai, song các công trình đó chủ yếu tập trung nghiên cứu về người dạy, trong đó các chức năng của quản lý hoạt động dạy học chưa được quan tâm đúng mức.

Cho đến nay, những nghiên cứu về QL HĐDH chương trình dạy học lý luận chính trị nói chung và lý luận chính trị – hành chính ở nước ngoài cũng như trong nước rất hạn chế. Vì vậy, sự lựa chọn đề tài nghiên cứu của luận văn đã xác định được điểm mới, và có ý nghĩa thực tiễn cao. Kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ phục vụ trực tiếp cho quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh hiện nay.

1.2. Một số khái niệm cơ bản Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

1.2.1. Quản lý, quản lý nhà trường Quản lý

Ngày nay, hoạt động của con người ngày càng đa dạng, phức tạp và phong phú. Từ sự phong phú đó, nên khi nói đến QL đã có rất nhiều nhà nghiên cứu đưa ra khái niệm khác nhau và tư tưởng QL cũng khác nhau.

Quản lý, theo quan niệm của nhà nghiên cứu, của tác giả nước ngoài:

Tác giả Harold Koontz (nhà QL người Mỹ) cho rằng: “Quản lý là một yếu tố cần thiết để đảm bảo phối hợp những nỗ lực cá nhân”. Do vậy, QL với tư cách thực hành thì nó là một nghệ thuật, còn kiến thức có tổ chức làm cơ sở cho nó có thể coi như là một khoa học [24, tr.26].

Quản lý, theo quan niệm của nhà nghiên cứu, của tác giả trong nước:

Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang thì: “Quản lý là sự tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể những người lao động (nói chung là khách thể quản lý nhằm đạt được những mục tiêu dự kiến” [37, tr.35].

Theo tác giả Trần Kiểm: “Quản lý là một phạm trù của khoa học quản lý, có sự tác động qua lại của chủ thể quản lý và khách thể quản lý, trong đó chủ thể quản lý đóng vai trò chủ đạo” [21, tr.45]. Đây là một định nghĩa làm cho hoạt động QL vừa mang tính khoa học, vừa mang tính công nghệ, đặc biệt là đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ.

Quản lý xuất hiện như một yếu tố cần thiết để phối hợp những nỗ lực cá nhân hướng tới mục tiêu chung. Vậy quản lý là gì?

Tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc: Quản lý là sự tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức [32].

Theo tác giả Bùi Văn Quân thì: “Quản lý là quá trình tiến hành những hoạt động khai thác, lựa chọn, tổ chức các nguồn lực, các tác động của chủ thể quản lý theo kế hoạch chủ động và phù hợp với quy luật khách quan để gây ảnh hưởng đến đối tượng quản lý nhằm tạo ra sự thay đổi, hay tạo ra hiệu quả cần thiết vì sự tồn tại (duy trì), ổn định và phát triển của tổ chức trong một môi trường luôn biến động” [17]. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Tác giả Trần Quốc Thành cho rằng: “Quản lý là quá trình tác động có ý thức của chủ thể vào một bộ máy (đối tượng quản lý) bằng cách vạch ra mục tiêu cho bộ máy, tìm kiếm các biện pháp tác động để bộ máy đạt tới mục tiêu đã xác định” [22].

Qua nghiên cứu, tìm hiểu, có thể khái quát: Quản lý là sự tác động có tổ chức, có mục đích của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả các tiềm năng của hệ thống để đạt được mục tiêu định ra trong điều kiện biến động của môi trường.

Ngày nay, QL được coi là một trong năm nhân tố quan trọng phát triển kinh tế xã hội, gồm: Vốn, nguồn lực lao động, khoa học kỹ thuật, tài nguyên và QL. Trong đó, QL có vai trò mang tính chất quyết định sự thành công.

Quản lý nhà trường

Quản lý nhà trường là một trong những nội dung quan trọng của hệ thống QLGD nói chung, QLGD không thể tách rời công tác QL trường học; Quản lý nhà trường là quản lý các cơ sở của ngành giáo dục.

Tác giả Trần Kiểm cho rằng: “Quản lý nhà trường là hệ thống những tác động tự giác (có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, có hệ thống, hợp quy luật) của chủ thể QL đến tập thể GV, công nhân viên, tập thể học sinh, cha mẹ học sinh và các lực lượng xã hội trong và ngoài nhà trường nhằm thực hiện có chất lượng và hiệu quả mục tiêu giáo dục của nhà trường” [21, tr.35].

Theo tác giả Phạm Minh Hạc thì: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối giáo dục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình được nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từng học sinh” [17, tr.46].

Như vậy, có thể hiểu: Quản lý nhà trường là một hệ thống những tác động sư phạm hợp lý, có hướng đích của chủ thể QL đến đối tượng QL nhằm đạt được mục tiêu đã đề ra một cách hiệu quả.

1.2.2. Hoạt động dạy học, Quản lý hoạt động dạy học Hoạt động dạy học

Theo Nguyễn Hữu Châu thì “dạy học là một quá trình sư phạm, với nội dung khoa học, được thực hiện theo một phương pháp sư phạm đặc biệt do nhà trường tổ chức, giáo viên thực hiện nhằm giúp học sinh nắm vững hệ thống kiến thức khoa học và hình thành hệ thống kiến thức, kỹ năng, nâng cao trình độ học vấn, phát triển trí tuệ và hoàn thiện nhân cách” [13, tr.46].

Theo tác giả Nguyễn Kế Hào thì: “Quan niệm trên về hoạt động dạy học đã phản ánh tính chất hai mặt của quá trình dạy học: Hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh. Hai hoạt động này không thể tách rời nhau mà là một quá trình hoạt động chung, nhằm hình thành nhân cách của con người mới đáp ứng được yêu cầu của thời đại. Ngày nay, trong quá trình hoạt động chung đó, người giáo viên đóng vai trò lãnh đạo, tổ chức, điều khiển hoạt động nhận thức của người học để giúp họ tự khám phá tri thức. Ngoài ra, giáo viên cũng có chức năng truyền thụ tri thức nhưng chỉ khi người học thật cần thiết. Song chức năng này không phải là chức năng chính yếu của toàn bộ quá trình dạy. Người giáo viên phải suy nghĩ, nhằm để giúp người học sử dụng những tri thức, những kinh nghiệm đã có của mình, những tri thức họ thu thập được qua các phương tiện thông tin đại chúng, qua cuộc sống để tạo nên sự hiểu biết của mình” [17, tr. 38].

Các tác giả Hà Thế Ngữ và Đặng Vũ Hoạt quan niệm: “Quá trình dạy học là một quá trình sư phạm bộ phận, một phương tiện trao đổi học vấn, phát triển GD và phẩm chất GD, nhân cách thông qua sự tác động qua lại giữa người dạy và người học nhằm truyền thụ và lĩnh hội một cách có hệ thống những tri thức khoa học, những kỹ năng, kỹ xảo, nhận thức và thực hành” [33, tr. 25].

Dạy học là một quá trình thống nhất giữa hai mặt của các chức năng hoạt động dạy và hoạt động học, đó là quá trình vận động và phát triển của các thành tố tạo nên hoạt động dạy học. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Nhìn từ cách tiếp cận hệ thống thì quá trình dạy học là một hệ thống tương tác chặt chẽ với nhau giữa các thành tố cơ bản (mục đích, nhiệm vụ, nội dung, phương pháp, phương tiện, hình thức tổ chức, người dạy và người học) và tương tác chặt chẽ với môi trường tự nhiên, môi trường xã hội. Các thành tố này tương tác với nhau, thâm nhập và đan xen vào nhau để thực hiện mục đích, nhiệm vụ dạy học nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của quá trình dạy học.

Qua các tiếp cận trên, có thể khái quát: Dạy học là hoạt động có mục tiêu, có tổ chức, phối hợp thống nhất giữa hoạt động của người dạy và người học nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp, phát triển tư duy sáng tạo, góp phần phát triển, hoàn thiện nhân cách cho người học.

Hoạt động dạy học gắn liền với hoạt động giáo dục, cả hai hoạt động này đều hướng tới mục tiêu chung là phát triển toàn diện nhân cách người học. Bản chất của hoạt động dạy học là thể hiện sự thống nhất của hoạt động dạy với hoạt động học, có sự thống nhất biện chứng giữa các thành tố của hoạt động “dạy” và hoạt động “học” trong quá trình triển khai hoạt động dạy học. Dạy học là một quá trình tương tác, cộng tác giữa thầy và trò, chủ thể hoạt động dạy là giáo viên, chủ thể hoạt động học là học sinh. Quá trình vận động tích cực và sáng tạo của thể này làm cho chủ thể kia phát triển, hoàn thiện về phẩm chất, năng lực, đồng thời chính chủ thể đó cũng được hoàn thiện mình hơn thông qua việc soi mình vào chủ thể kia, tiếp nhận phản hồi từ chủ thể kia để điều chỉnh mình. Hoạt động dạy và học của thầy giáo và học trò nếu phối hợp nhịp nhàng, ăn khớp sẽ phát huy tối đa khả năng sáng tạo của học sinh, giúp họ trưởng thành hơn qua quá trình học. Nhiệm vụ của người thầy trong hoạt động dạy là biết khơi dậy, phát huy tối đa tiềm năng của trò bằng cách thiết kế, tổ chức các hoạt động học một cách hợp lý và luôn quan sát, thu nhận thông tin phản hồi từ người học để có sự điều chỉnh hoạt động dạy cho phù hợp.

Quản lý hoạt động dạy học

Dạy học và giáo dục trong sự thống nhất với nhau là hoạt động trung tâm của nhà trường, mọi hoạt động đa dạng và phức tạp khác nhau của nhà trường đều hướng vào tiêu điểm này. Do vậy, quản lý nhà trường, thực chất là quản lý quá trình sư phạm của thầy và hoạt động học tập của trò, diễn ra trong quá trình dạy học.

Như vậy, Quản lý hoạt động dạy học là một hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý tới đối tượng quản lý trong quá trình dạy học nhằm đạt được mục tiêu đề ra.

Quản lý hoạt động dạy học, thực chất là những tác động của chủ thể quản lý vào quá trình dạy học (được tiến hành bởi tập thể giáo viên và học sinh, với sự đồng hành, hỗ trợ đắc lực của các lực lượng xã hội) nhằm góp phần hình thành và phát triển toàn diện nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo của nhà trường.

1.2.3. Chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Chương trình

Theo Hilda Taba cho rằng “Một chương trình dạy học là một kế hoạch dạy học”. Mặc dù, định nghĩa ngắn gọn, nhưng tác giả đã chỉ rõ những yếu tố xác định của nó: “Một chương trình thường có một tuyên bố về các mục đích và mục tiêu cụ thể; nó chỉ ra một số lựa chọn và cấu trúc của nội dung; nó ám chỉ hoặc biểu lộ các kiểu học tập và giảng dạy nhất định, do các mục tiêu đòi hỏi chúng hoặc do cơ cấu nội dung yêu cầu chúng và cuối cùng nó có một hệ thống đánh giá kết quả” [49]. Với định nghĩa trên, chương trình là một hệ thống được định hướng bởi mục tiêu của người học, từ đó cấu trúc và nội dung được lựa chọn để đạt mục tiêu, sau quá trình giảng dạy và học tập, có hình thức đánh giá kết quả thực hiện sau khi hoàn thành nội dung chương trình.

Theo Phan Thị Hồng Vinh [47, tr.56] thì chương trình dạy học bao gồm các thành tố:

• Mục tiêu (xây dựng mô hình nhân cách người học).
• Chuẩn (kiến thức, kỹ năng, thái độ-năng lực).
• Nội dung dạy học (những nội dung người học có thể biết, có thể vận dụng trong thực tiễn).
• Hình thức tổ chức dạy học (trường, lớp, qui mô lớp học …).
• Phương pháp dạy học.
• Đánh giá kết quả dạy học.

Chính trị:

Từ điển Bách Khoa Việt Nam: “Chính trị là toàn bộ những hoạt động có liên quan đến các mối quan hệ giai cấp, dân tộc, quốc gia và các tầng lớp xã hội, mà cốt lõi là vấn đề giành chính quyền, duy trì và sử dụng quyền lực nhà nước, xác định hình thức tổ chức, nhiệm vụ nội dung hoạt động nhà nước” [42, tr.46].

Vai trò của chính trị là rất quan trọng, không có lập trường chính trị đúng thì một giai cấp nhất định nào đó không thể giữ được sự thống trị, không thể thực hiện được mục tiêu của mình. Theo V.L.Lênin: “Chính trị là biểu hiện tập trung của kinh tế…. Chính trị không thể không chiếm vị trí hàng đầu so với kinh tế”. Chính trị còn là biểu hiện tập trung của nền văn minh, của hoạt động sáng tạo của sự giải phóng.

Hành chính Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Trong cuốn “Hành chính công dùng cho nghiên cứu và học tập” của Học viện Hành chính Quốc gia có nêu quan niệm: Theo nghĩa rộng “hành chính” là một thuật ngữ chỉ một hoạt động hoặc một tiến trình chủ yếu có liên quan tới những biện pháp để thực thi những mục tiêu, nhiệm vụ đã được vạch sẵn và hành chính là một dạng quản lý [30, tr.45].

Theo nghĩa rộng, hành chính có thể được định nghĩa như những biện pháp tổ chức, điều hành của các tổ chức, các nhóm, các đoàn thể hợp tác trong hoạt động của mình để đạt được mục tiêu chung. Theo nghĩa hẹp “hành chính” được nhiều tác giả xem là hoạt động quản lý các công việc của Nhà nước, xuất hiện cùng với Nhà nước [30, tr.46].

Lý luận chính trị – hành chính

Lý luận chính trị – hành chính là bộ phận của khoa học chính trị – hành chính, là nền tảng, cơ sở khoa học, kiến thức về công tác tư tưởng của Đảng, có nội dung chủ yếu là giáo dục chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, Cương lĩnh chính trị, chủ trường, đường lối của Đảng nhằm hình thành thế giới quan, phương pháp luận khoa học, bản lĩnh chính trị, niềm tin, năng lực hoạt động thực tiễn cho cán bộ, đảng viên, đáp ứng yêu cầu xây dựng và phát triển của đất nước.

Chương trình lý luận chính trị – hành chính là hệ thống các môn học, phần học bao gồm nội dung cơ bản của Triết học Mác – Lênin, Kinh tế chính trị Mác – Lênin, chủ nghĩa xã hội khoa học, Tư tưởng Hồ Chí Minh và Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam…

Chương trình trung cấp lý luận chính trị là một thể thống nhất, làm rõ vai trò của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và kỹ năng công việc để thực hiện đúng các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về đất đai, dân số, môi trường; về y tế, giáo dục; về an ninh quốc phòng… thuộc đơn vị hành chính.

1.3. Lý luận về hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị cấp tỉnh

1.3.1. Vị trí, vai trò, nhiệm vụ trường chính trị cấp tỉnh

Quy định về chức năng, nhiệm vụ tổ chức bộ máy của trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, được ghi trong Quy định 09-QĐi/TW ngày 13/11/2018 của Ban Bí thư về quy định về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, như sau: Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Vị trí, chức năng

• Trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (gọi chung là trường chính trị cấp tỉnh) là đơn vị sự nghiệp trực thuộc tỉnh ủy, thành ủy, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp và thường xuyên của ban thường vụ tỉnh ủy, thành ủy.
• Trường chính trị cấp tỉnh có chức năng tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý của hệ thống chính trị cấp cơ sở, cán bộ, công chức, viên chức ở địa phương về lý luận chính trị – hành chính; chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; kiến thức và chuyên môn, nghiệp vụ về công tác xây dựng Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị – xã hội; kiến thức về một số lĩnh vực khác; tham gia tổng kết thực tiễn, nghiên cứu khoa học về xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị ở địa phương.

Nhiệm vụ

• Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý của Đảng, chính quyền, các đoàn thể chính trị – xã hội cấp cơ sở (xã, phường, thị trấn và các đơn vị tương đương); trưởng, phó phòng, ban, ngành, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị xã hội cấp huyện và tương đương; trưởng, phó phòng của sở, ban, ngành, các đoàn thể chính trị – xã hội cấp tỉnh và tương đương; cán bộ được quy hoạch vào các chức danh trên; cán bộ, công chức, viên chức cấp cơ sở và một số đối tượng khác về chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; kiến thức về một số lĩnh vực khác.
• Đào tạo trung cấp lý luận chính trị – hành chính theo tiêu chuẩn chức vụ lãnh đạo, quản lý cấp phòng và tương đương.
• Bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước cho các chức danh lãnh đạo, quản lý cấp phòng và tương đương; kiến thức quản lý nhà nước theo tiêu chuẩn ngạch cán sự và tương đương, ngạch chuyên viên và tương đương, ngạch chuyên viên chính và tương đương.
• Bồi dưỡng, cập nhật kiến thức, kỹ năng, chuyên môn, nghiệp vụ cho các chức danh cán bộ lãnh đạo, quản lý; cán bộ chuyên môn, nghiệp vụ của các tổ chức đảng, chính quyền, đoàn thể chính trị – xã hội cấp cơ sở. Bồi dưỡng, cập nhật kiến thức cho đại biểu Hội đồng nhân dân cấp xã, cấp huyện.
• Bồi dưỡng các chương trình khác do cấp có thẩm quyền giao.
• Phối hợp với ban tuyên giáo tỉnh ủy, thành ủy và các cơ quan liên quan hướng dẫn và bồi dưỡng nghiệp vụ, phương pháp giảng dạy cho đội ngũ giảng viên của trung tâm bồi dưỡng chính trị cấp huyện.
• Tham gia tổng kết thực tiễn ở địa phương, cơ sở, tổ chức nghiên cứu khoa học phục vụ giảng dạy, học tập.
• Đào tạo, bồi dưỡng cho các đối tượng khác theo chỉ đạo của tỉnh ủy, thành ủy.

1.3.2. Đặc trưng của chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Nội dung, chương trình đào tạo Trung cấp LLCT – HC được thực hiện theo quy định các quyết định, văn bản như:

• Quyết định số 1479/QĐ-HVCTQG ngày 21/4/2014 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh về việc ban hành Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính.
• Quyết định số 3136/QĐ-HVCTQG ngày 14/7/2016 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh về việc điều chỉnh Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính ban hành kèm theo Quyết định 1479/QĐ-HVCTQG ngày 21/4/2014 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí và Hướng dẫn số 134/HD-HVCTQG ngày 21/7/2016 của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh về việc thực hiện Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính;
• Quyết định số 8008-QĐ/HVCTQG ngày 24/12/2018 của Giám đốc HVCTQG Hồ Chí Minh về việc điều chỉnh chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính và Hướng dẫn số 614-HD/HVCTQG ngày 26/12/2018 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh về thực hiện Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính (thay thế Hướng dẫn 134/HD-HVCTQG ngày 21/7/2016).

Nội dung chương trình đào tạo Trung cấp LLCT – HC (Lý luận chính trị – hành chính) do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh quy định và biên soạn thành 01 bộ giáo trình cụ thể (mang tính chi tiết và bài bản). Trong đó quy định rõ về số phần học, số bài học, số tiết giảng cũng như lượng thông tin được giới hạn phù hợp với cấp đào tạo Trung cấp.

Chương trình có rất nhiều quan điểm, khái niệm, thuật ngữ và nhiều vấn đề thực tiễn đòi hỏi phải lý giải bằng những kiến thức chuyên ngành sâu, rộng và khoa học thì mới có thể nhận thức, lĩnh hội một cách đúng đắn, đầy đủ và phù hợp với từng đối tượng.

Chương trình LLCT – HC có 07 phần, tổng thời lượng 1056 tiết, trong đó có 576 tiết lý thuyết, đánh giá kết quả; 168 tiết thảo luận; 312 tiết tự học, tự nghiên cứu. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Tất cả đều được sắp xếp theo một logic chặt chẽ và khoa học. Kiến thức của những phần học, những môn học, những chuyên đề có sự gắn kết với nhau, nội dung của phần học này, chuyên đề này là cơ sở, là nền tảng để nhận thức nội dung của phần học khác, chuyên đề khác; thậm chí có nhiều chuyên đề là nền tảng cho cả chương trình.

Học viên các hệ lớp đào tạo Trung cấp LLCT – HC của trường chính trị cấp tỉnh là các cán bộ, công chức, viên chức đang giữ chức vụ lãnh đạo cấp phòng và tương đương hoặc được quy hoạch lãnh đạo cấp phòng và tương đương của các cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị sự nghiệp, các cơ quan Đảng, tổ chức chính trị, xã hội, doanh nghiệp nhà nước chưa được đào tạo trung cấp lý luận chính trị; các cán bộ, công chức, viên chức đang giữ ngạch chuyên viên chính và tương đương chưa được đào tạo trung cấp lý luận chính trị; các cán bộ, công chức, viên chức được quy hoạch của các tổ chức đoàn thể trong các đơn vị.

Quy định tiêu chuẩn các đối tượng đào tạo: Có trình độ học vấn tốt nghiệp trung học phổ thông hoặc tương đương trở lên; Có đủ sức khoẻ để học tập; Được được tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể cử đi học.

Tiêu chuẩn giảng viên trường chính trị cấp tỉnh:

Tiêu chuẩn giảng viên giảng dạy trung cấp LLCT-HC tại các trường chính trị cấp tỉnh được quy định trong Quy chế giảng viên trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (ban hành kèm theo Quyết định số 1855-QĐ-HVCTQG ngày 21/4/2016 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh). Cụ thể sau:

• Là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.
• Có trình độ trung cấp lý luận chính trị trở lên; có chứng chỉ bồi dưỡng ngạch chuyên viên hoặc chứng chỉ bồi dưỡng giảng viên trở lên.
• Có trình độ đại học (xếp loại khá) trở lên; có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm hoặc phương pháp giảng dạy tích cực.
• Có trình độ ngoại ngữ bậc 2 (A2) trở lên; có trình độ tin học đạt chuẩn kỹ năng sử dụng cơ bản theo quy định tại Thông tư 03/2014/TT-BTTTT ngày 13/01/2014 của Bộ Thông tin và Truyền Thông.
• Có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; Có thái độ trung thực, khiêm tốn, giản dị, tâm huyết với sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của Đảng và Nhà nước.

Chuẩn đầu ra của chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính:

Người học sau khi hoàn thành chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính phải đạt được:

• Nắm vững kiến thức cơ bản về chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; một số nội dung của khoa học hành chính và kỹ năng lãnh đạo quản lý.
• Vận dụng kiến thức lý luận Mác – Lênin, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước vào thực tiễn công tác; nâng cao năng lực tổ chức thực tiễn, tổ chức quần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở.
• Có niềm tin vào chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, sự nghiệp đổi mới của Đảng; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; nâng cao năng lực, phẩm chất chính trị, đạo đức của cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp cơ sở.

1.3.3. Mục tiêu, nhiệm vụ hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Mục tiêu, nhiệm vụ hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh

Mục tiêu dạy học: Đó là kết quả mong muốn đạt được sau khi kết thúc quá trình dạy học, nó thể hiện những yêu cầu cải biến nhân cách của người học mà quá trình dạy học cần phải đạt được, nó phản ánh các yêu cầu của xã hội đối với nhân cách của người học sau khi được đào tạo, nhằm đáp ứng mục tiêu giáo dục đặt ra. Mục tiêu dạy học quy định nội dung và phương pháp dạy học, đồng thời, là căn cứ để kiểm tra, đánh giá chất lượng của quá trình dạy học. Nếu mục tiêu dạy học sát với yêu cầu của xã hội, thì người học sau khi đào tạo sẽ đáp ứng được nhu cầu lao động của thị trường xã hội, tức là dạy học đạt hiệu quả cao. Đối với hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh cần đạt:

Mục tiêu chung: Trang bị cho cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở và một số đối tượng khác những kiến thức cơ bản và cần thiết về LLCT – HC; củng cố, nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ lãnh đạo, quản lý; kỹ năng tổ chức thực hiện nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó.

Mục tiêu cụ thể:

Về kiến thức: Trang bị cho người học những kiến thức cơ bản và cần thiết về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; một số nội dung của khoa học hành chính và kỹ năng lãnh đạo, quản lý.

Về kỹ năng: Trang bị cho người học biết vận dụng kiến thức lý luận Mác-Lênin và đường lối, quan điểm của Đảng vào thực tiễn công tác của mình; một số kỹ năng lãnh đạo, quản lý, nghiệp vụ về công tác Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể nhân dân, nhằm nâng cao năng lực tổ chức thực tiễn, tổ chức quần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở.

Về thái độ: Góp phần củng cố niềm tin của người học vào chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, sự nghiệp đổi mới do Đảng lãnh đạo; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; nâng cao năng lực, phẩm chất, đạo đức của cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Nhiệm vụ

Thứ nhất, giúp cho người học có sự hiểu biết sâu sắc, đầy đủ hơn, toàn diện hơn những tri thức lý luận chính trị – hành chính; từ đó trang bị cho người học vốn tri thức khoa học lý luận.

Thứ hai, nhằm củng cố niềm tin và bản lĩnh chính trị, ý thức giai cấp và tinh thần yêu nước cho cán bộ, đảng viên. Từ đó thúc đẩy cán bộ, đảng viên tự giác, tự nguyện, hăng hái hành động, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ cách mạng do Đảng đề ra.

Thứ ba, cung cấp cho người học thế giới quan và phương pháp luận cách mạng và khoa học. Từ đó vận dụng vào thực tiễn cuộc sống và công việc để hoàn thành xuất sắc công việc được giao. Hơn hết là xây dựng mối quan hệ giữa người với người trên tinh thần tôn trọng, tương trợ và thương yêu lẫn nhau.

Thứ tư, Dạy học LLCT – HC không chỉ cung cấp cho cho người học tri thức khoa học lý luận về xã hội, tự nhiên và con người mà còn giúp người học nhận thức đúng đắn thế giới quan, phương pháp luật khoa học về mọi mặt đời sống, về con đường cách mạng mà Đảng và nhân dân ta đang phấn đấu thực hiện.

1.3.4. Nội dung dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh

Với tính đặc thù của chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh có những quy định mang tính cố định với các phần như sau:

Phần 1: Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh:

Phần Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin, gồm nội dung: Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa duy vật biện chứng; Những vấn đề cơ bản của chủ nghĩa duy vật lịch sử; Những vấn đề cơ bản của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa; Những vấn đề kinh tế chính trị của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Đặc biệt, người học được cung cấp các vấn đề về Sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của giai cấp công nhân; Chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội; Liên minh công- nông – trí thức trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Phần Những vấn đề cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh, gồm các nội dung: Nguồn gốc, quá trình hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh; Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; về đại đoàn kết; về nhà nước của dân, do dân, vì dân; về cán bộ và công tác cán bộ.

Phần 2: Những vấn đề cơ bản về Đảng cộng sản và lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam:

Phần Những vấn đề cơ bản về Đảng Cộng sản, gồm các nội dung: Học thuyết Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng Cộng sản; Nguyên tắc tổ chức và hoạt động cơ bản của Đảng Cộng sản; Đảng Cộng sản cầm quyền và phương thức lãnh đạo của Đảng trong điều kiện Đảng cầm quyền.

Phần Những vấn đề cơ bản về lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam, HV được tìm hiểu, nghiên cứu các nội dung: Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng; Đảng lãnh đạo đấu tranh giành chính quyền (1930-1945); Đảng lãnh đạo đấu tranh bảo vệ chính quyền cách mạng, giải phóng dân tộc và thống nhất đất nước (1945-1975); Đảng lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc (1954-1975); Đảng lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc (1975-1986); Đảng lãnh đạo công cuộc đổi mới đất nước (1986 đến nay).

Phần 3: Những vấn đề cơ bản về hệ thống chính trị, Nhà nước, pháp luật và quản lý hành chính Nhà nước, gồm hai phần:

Phần Những vấn đề cơ bản về hệ thống chính trị, nhà nước và pháp luật xã hội chủ nghĩa, gồm các nội dung: Hệ thống chính trị và đổi mới hệ thống chính trị ở Việt Nam hiện nay; Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân; Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân; Pháp luật và hệ thống pháp luật xã hội chủ nghĩa Việt Nam; Nội dung cơ bản một số ngành luật trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Bên cạnh đó, người học được tìm hiểu về các nội dung cơ bản về pháp luật thực hiện dân chủ ở cơ sở và thực hiện pháp luật và tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa.

Phần Những vấn đề cơ bản về quản lý hành chính nhà nước, gồm các nội dung về: Lý luận về quản lý hành chính nhà nước; Quản lý cán bộ, công chức ở cơ sở; Quản lý ngân sách địa phương; Quản lý đất đai, địa giới hành chính và xây dựng cơ sở và quản lý hoạt động kinh tế ở cơ sở; quản lý hoạt động văn hoá, giáo dục, y tế ở cơ sở đặc biệt quản lý hành chính – tư pháp ở cơ sở và xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội ở cơ sở; một số vấn đề khác, như: Kiểm tra, xử phạt và cưỡng chế hành chính ở cơ sở; Tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân ở cơ sở. và Một số vấn đề về cải cách hành chính ở cơ sở.

Phần 4: Đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước Việt Nam về các lĩnh vực của đời sống xã hội, gồm các nội dung:

Phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam; Mô hình tăng trưởng và phát triển các ngành, lĩnh vực kinh tế ở Việt Nam. Các kiến thức về đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức ở Việt Nam và xây dựng và phát triển nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc cũng là những kiến thức cần thiết cung cấp cho HV. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Ngoài ra, cung cấp cho người học về quan điểm của Đảng và Nhà nước Việt Nam về chính sách xã hội các đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam về giáo dục – đào tạo, khoa học – công nghệ và đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam về dân tộc, tôn giáo. Ngoài ra, các kiến thức về đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam về thực hiện quyền con người; đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam về phòng, chống tham nhũng, lãng phí và những vấn đề cơ bản về chiến lược bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa hiện nay; Các vấn đề về xây dựng và phát triển kinh tế – xã hội gắn với quốc phòng – an ninh; Công tác đấu tranh phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội hiện nay; Tình hình thế giới và chính sách đối ngoại của Đảng và Nhà nước Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.

Ngoài ra, HV được cung cấp về các báo cáo chuyên đề Quan điểm của Đảng và Nhà nước về công tác thi đua – khen thưởng.

Phần 5: Kỹ năng lãnh đạo, quản lý và nghiệp vụ công tác Đảng, Mặt trận tổ quốc và đoàn thể nhân dân, gồm:

Phần Một số kỹ năng cơ bản trong lãnh đạo, quản lý của cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở, cung cấp cho người học các kỹ năng về: Hoạt động lãnh đạo, quản lý; Phong cách lãnh đạo của cán bộ lãnh đạo, quản lý; Kỹ năng ra quyết định và tổ chức thực hiện quyết định; Kỹ năng tuyên truyền, thuyết phục; Kỹ năng thu thập và xử lý thông tin; Kỹ năng xử lý tình huống chính trị – xã hội; Kỹ năng đánh giá và sử dụng cán bộ; Kỹ năng điều hành công sở của cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở và Kỹ năng soạn thảo văn bản.

Phần Nghiệp vụ công tác Đảng ở cơ sở, giúp người học nắm được các nội dung về: Tổ chức cơ sở đảng và nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng; đồng thời nắm được nghiệp vụ về: Công tác đảng viên; Công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ. Bên cạnh đó, người học còn nắm được nghiệp vụ tổ chức sinh hoạt đảng bộ, chi bộ và đại hội đảng bộ, chi bộ ở cơ sở; Công tác tư tưởng; Công tác dân vận; Công tác kiểm tra, giám sát của tổ chức cơ sở đảng; Công tác của cấp uỷ đảng ở cơ sở và của người bí thư; Công tác văn phòng cấp ủy cơ sở và nghiệp vụ công tác văn phòng cấp ủy. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Phần Nghiệp vụ công tác Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể nhân dân ở cơ sở, người học được trang bị các nghiệp vụ, gồm: Nghiệp vụ công tác Mặt trận Tổ quốc và vận động xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc; công tác Công đoàn; công tác Hội Nông dân; công tác Đoàn Thanh niên; công tác Hội phụ nữ và công tác Hội Cựu chiến binh ở cơ sở.

Phần 6: Tình hình, nhiệm vụ của địa phương (hoặc ngành), gồm hai nội dung: Lịch sử Đảng bộ địa phương (hoặc ngành); Nhiệm vụ cơ bản và những giải pháp chủ yếu phát triển các lĩnh vực đời sống xã hội của địa phương (hoặc ngành) và một số báo cáo chuyên đề về địa phương (hoặc ngành).

Phần 7: Nghiên cứu thực tế cuối khóa, ôn thi tốt nghiệp viết tiểu luận cuối khóa, bao gồm các phần làm bài thực tế và kiểm tra, đánh giá như: Đi nghiên cứu thực tế địa phương (hoặc ngành) và viết thu hoạch. Phần quan trọng nhất là ôn thi tốt nghiệp, thi tốt nghiệp hoặc viết tiểu luận cuối khóa.

1.3.5. Phương pháp, hình thức tổ chức dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị tại trường chính trị cấp tỉnh

Cùng với việc không ngừng đổi mới chương trình, nội dung giảng dạy cho phù hợp với yêu cầu thực tiễn, nguyên tắc tính thực tiễn đòi hỏi phải đổi mới toàn diện về phương pháp dạy học, hình thức tổ chức dạy học, phương pháp kiểm tra, đánh giá đáp ứng được yêu cầu đảm bảo cho việc học phải đi đôi với hành, lý luận phải gắn liền với thực tiễn. Từ đó tạo động lực thúc đẩy người học học tập tích cực, chủ động, phát huy được năng lực, nâng cao hiểu biết thực tiễn về học tập môn học.

Phương pháp dạy học là một trong những thành tố quan trọng của quá trình dạy học. Cùng một nội dung như nhau, nhưng bài học có để lại ấn tượng sâu đậm với người học hay không, có làm cho người học yêu thích những vấn đề đã được học và biết vận dụng kiến thức đó một cách năng động, sáng tạo để giải quyết các vấn đề của cuộc sống hay không là tuỳ thuộc ở phương pháp của người dạy.

PPDH được hiểu là tổ hợp các cách thức phối hợp hoạt động chung của giảng viên và người học nhằm giúp nắm vững kiến thức, phát triển kỹ năng, hình thành thái độ. PPDH trong chương trình LLCT – HC là tổng hợp các cách thức hoạt động phối hợp của GV và học viên. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Yêu cầu phương pháp dạy học của GV phải phù hợp với mục tiêu, nội dung chương trình giảng dạy.

GV tăng cường sử dụng các phương pháp dạy học giúp học viên rèn luyện khả năng tự học, khám phá, chắt lọc thông tin.

Giảng viên cũng có thể kết hợp sử dụng phương pháp dạy học theo hướng tiếp cận khoa học, học viên được làm quen cách học tập theo lối nghiên cứu: Quan sát – đặt câu hỏi – nêu giả thuyết – điều tra – kết quả – kết luận – nhận xét – đặt câu hỏi mới.

Giảng viên giảm bớt thời giờ diễn giảng trên lớp để tăng thời gian cho HV tự học và tổ chức xêmina. Giảng viên sử dụng PPDH phù hợp với mục tiêu của từng bài giảng, hướng dẫn tự học từng nội dung và thời điểm tổ chức xêmina để học viên chủ động chuẩn bị.

Đối với học viên trong chương trình LLCT – HC là những người đã đi làm, có kinh nghiệm, trung tuổi. Do vậy, cần đổi mới phương pháp dạy học trong đó chú trọng vào các phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học trong học tập. Rèn luyện khả năng tư duy linh hoạt, sáng tạo, khả năng tự nghiên cứu, vận dụng kiến thức vào giải quyết vấn đề thực tiễn công tác.

Các PPDH phải phát huy tốt tính tích cực, phù hợp với đặc điểm học tập của người lớn, giúp người học tự giác, chủ động của người học, hình thành và phát triển năng lực tự học (sử dụng giáo trình, tài liệu, nghe, ghi chép, tìm kiếm thông tin…). Cần lựa chọn một cách linh hoạt các phương pháp chung và phương pháp đặc thù của môn học để thực hiện.

Để áp dụng tốt các PPDH và kĩ thuật dạy học tích cực thì GV phải biết kết hợp sử dụng các phương tiện dạy học hiện đại và biết ứng dụng công nghệ thông tin hợp lý để hỗ trợ HĐDH.

Tóm lại, có nhiều PPDH với những cách tiếp cận khác nhau. Việc áp dụng các PPDH tích cực đòi hỏi những điều kiện thích hợp về phương tiện, CSVC, về tổ chức, quản lý. Ngoài ra, PPDH còn mang tính chủ quan, mỗi GV với kinh nghiệm riêng của mình cần biết kết hợp một cách linh hoạt với PPDH tích cực trong bối cảnh hiện nay.

1.3.6. Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính

Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học viên trong chương trình trung cấp LLCT – HC là một khâu quan trọng không thể thiếu được trong quá trình dạy học. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Sử dụng đa dạng các cách đánh giá, coi trọng đánh giá thường xuyên, đánh giá định kì sau từng phần, nhằm mục đích phản hồi điều chỉnh quá trình giảng dạy và học tập kịp thời.

Chú trọng đánh giá các năng lực tư duy bậc cao như năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực suy ngẫm, tự phát triển bản thân, năng lực nghiên cứu, tự học.

Chuyển từ đánh giá một chiều (giảng viên đánh giá), sang đánh giá đa chiều (không chỉ giảng viên đánh giá mà người học cùng tham gia đánh giá – tự đánh giá).

1.4. Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị cấp tỉnh

1.4.1. Quản lý mục tiêu, nhiệm vụ hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính

Theo Đặng Thành Hưng: “Quản lý mục tiêu, nhiệm vụ là hệ thống phức tạp, đề cập tới các hoạt động của trường học cũng như các điều kiện hỗ trợ cần thiết cho quá trình sư phạm diễn ra trong hệ thống giáo dục. Hệ thống giáo dục là một hệ thống xã hội, đối tượng của quản lý giáo dục được thể hiện ở các thành tố: tư tưởng (quan điểm, đường lối, chính sách, chế độ, nội dung, phương pháp, tổ chức và kết quả); con người (cán bộ công chức, viên chức ngành giáo dục, giáo viên và học sinh); quá trình biến đổi (việc dạy và học diễn ra theo không gian và thời gian); vật chất (gồm cơ sở vật chất và thiết bị dạy học)” [18, tr.45].

Quản lý mục tiêu, nhiệm vụ hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC là những chỉ tiêu đảm bảo cho mọi hoạt động dạy và học có được kết quả. Để giúp Hiệu trưởng nhà trường biết cách tập trung vào các mũi nhọn quan trọng, chủ yếu trong quá trình quản lý dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC, cần xác định rõ những mục tiêu cơ bản sau:

Chỉ đạo, quán triệt mục tiêu của dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC đến toàn thể giảng viên, HV một cách thật tốt, nhằm trang bị cho cán bộ lãnh đạo, quản lý ở cơ sở và một số đối tượng khác những kiến thức cơ bản và cần thiết về LLCT-HC; củng cố, nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ lãnh đạo, quản lý; kỹ năng tổ chức thực hiện nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Đảm bảo chất lượng của quá trình dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC, tổ chức thực hiện kế hoạch dạy học hợp lý, tổ chức và quản lý hoạt động dạy học của giảng viên như thường xuyên kiểm tra, dự giờ, đánh giá giờ dạy theo đúng tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Tuyên giáo… Tổ chức các buổi hội thảo, các chuyên đề, khuyến khích giảng viên tự học tập, tự bồi dưỡng các kỹ năng cần thiết để dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC hiệu quả hơn, chất lượng hơn.

Xây dựng tập thể giảng viên dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC vững mạnh về chuyên môn, nghiệp vụ, có kế hoạch bồi dưỡng giảng viên về kỹ năng sử dụng các thiết bị dạy học hiện đại, xây dựng kế hoạch chương trình hợp lý và chỉ đạo giảng viên tham gia học tập nâng cao trình độ.

Có kế hoạch và thường xuyên kiểm tra công tác quản lý của khoa chuyên môn, kiểm tra nội bộ giảng viên trong khoa nhằm đảm bảo mối liên hệ ngược để đánh giá đúng chất lượng dạy học của GV và HV từ đó có kế hoạch điều chỉnh kịp thời.

1.4.2. Quản lý nội dung dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính

Nội dung dạy học chương trình LLCT – HC nhằm giúp HV hiểu được một cách tương đối hệ thống các khái niệm cơ bản, những nguyên lý, quy trình chung, các lĩnh vực ứng dụng chủ yếu về kiến thức cơ bản và cần thiết về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước…; biết vận dụng kiến thức lý luận Mác-Lênin và đường lối, quan điểm của Đảng vào thực tiễn công tác của mình. Các địa phương và các trường có thể linh hoạt chọn lựa các phần kiến thức thực tiễn phù hợp với hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của trường mình.

Trong quản lý, lãnh đạo nhà trường cần chỉ đạo cho GV dạy học chương trình LLCT – HC thống nhất được việc chọn lựa chương trình là các tri thức thiết thực vừa đảm bảo tính Đảng vừa đảm bảo được tính thích ứng của nội dung (cái mà người học, cộng đồng và xã hội đang cần). Đồng thời, cần củng cố niềm tin của người học vào chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, sự nghiệp đổi mới đất nước do Đảng lãnh đạo; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.

Những yêu cầu đối với quản lý nội dung, chương trình dạy học trung cấp LLCT – HC là:

Hiệu trưởng chỉ đạo các khoa chuyên môn hướng dẫn GV xây dựng nội dung dạy học giúp người học làm chủ kiến thức; biết vận dụng kiến thức về lý luận Mác – Lênin và đường lối, quan điểm của Đảng vào thực tiễn công tác của mình; các kỹ năng lãnh đạo, quản lý, nghiệp vụ về công tác Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể nhân dân nhằm nâng cao năng lực tổ chức thực tiễn, tổ chức quần chúng thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở.

Chỉ đạo các khoa chuyên môn thống nhất nội dung chương trình giảng dạy của từng phần và từng khoa trong Trường. Hiệu trưởng ủy quyền cho Phòng Quản lý đào tạo phối hợp với các khoa chuyên môn chịu trách nhiệm thường xuyên kiểm tra chương trình giảng dạy của GV. Thông qua đó, lãnh đạo Nhà trường cùng Phòng Quản lý đào tạo, khoa chuyên môn và GV thấy những vấn đề nảy sinh khi thực hiện giảng dạy nội dung, chương trình theo hướng đổi mới tích cực.

Hiệu trưởng cử giảng viên học tập, bồi dưỡng và tự bồi dưỡng thông qua các lớp tập huấn về phương pháp dạy học, về chương trình LLCT-HC mới, kiểm tra đánh giá HV với phương pháp kiểm tra năng lực tư duy…

Theo tác giả Nguyễn Hữu Châu: “Chương trình dạy học là căn cứ pháp lý để lãnh đạo nhà trường quản lý công tác giảng dạy của GV” [13]. Do vậy, lãnh đạo nhà trường nắm vững chương trình dạy học trung cấp LLCT – HC bao gồm cấu trúc chương trình, nội dung và phạm vi kiến thức từng bài để có cách thức quản lý nội dung, chương trình đúng theo chương trình khung và phù hợp với điều kiện của nhà trường, địa phương. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

1.4.3. Quản lý phương pháp, hình thức tổ chức dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị- hành chính

Phương pháp dạy học là tập hợp các cách thức hoạt động của GV và HV trong quá trình dạy học nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ dạy học. Đây là một trong những lĩnh vực trọng tâm nhất của hoạt động QLGD vì PPDH có vai trò quyết định chất lượng đào tạo và chính là sự vận động của nội dung, chương trình dạy học [16].

Quản lý phương pháp, hình thức tổ chức dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC là nhiệm vụ mà người quản lý cần chú trọng trong quá trình quản lý sao cho việc thực hiện nhiệm vụ dạy học của GV, tổ chức hoạt động tự học, biến quá trình đào tạo thành quá trình tự đào tạo nhằm nâng cao chất lượng dạy học. Nói cách khác, quản lý phương pháp, hình thức dạy học là việc tổ chức, chỉ đạo GV vận dụng các phương pháp, hình thức dạy học tích cực của người quản lý nhằm hướng quá trình dạy học theo hướng tích cực, chủ động, sáng tạo của HV.

Quản lý phương pháp, hình thức dạy học chương trình LLCT-HC có thể thực hiện theo tiến trình sau:

Thành lập ban chỉ đạo bao gồm hiệu trưởng làm trưởng ban, các Uỷ viên là phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn, Bí thư chi bộ, Bí thư đoàn thanh niên, Chủ tịch công đoàn và các trưởng khoa chuyên môn, phòng chức năng.

Yêu cầu các khoa chuyên môn cần quán triệt đến GV các phương pháp, hình thức dạy học phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của người học.

Tổ chức bồi dưỡng GV làm quen với các hình thức tổ chức dạy học có khả năng to lớn cho việc phát huy tính tích cực và tạo điều kiện vận dụng kiến thức lý luận Mác-Lênin và đường lối, quan điểm của Đảng vào thực tiễn công tác của mình như: tham quan, học theo nhóm trên lớp, thực hành, hoạt động nghiên cứu thực tế, đóng kịch, thuyết trình nhóm, dự án…

Tổ chức bồi dưỡng GV sử dụng các phương tiện dạy học hiện đại, tiếp cận các phương pháp giảng dạy tiên tiến.

Yêu cầu Phòng Quản lý đào tạo phối hợp với khoa chuyên môn khảo sát đội ngũ GV về nhận thức, nguồn lực chuyên môn và các phương pháp, hình thức thường xuyên sử dụng dạy học, đã đổi mới phương pháp, hình thức dạy học và nhu cầu bồi dưỡng để nâng cao kĩ năng, kiến thức đổi mới phương pháp, hình thức dạy học.

Chỉ đạo tổ chức thực hiện dạy học theo tinh thần đổi mới ở tất cả các phần học, ở tất cả GV, tạo ra bầu không khí thi đua tích cực trong tập thể GV, HV, động viên kịp thời thúc đẩy hoạt động.

Khuyến khích GV sử dụng một số PPDH tích cực: PPDH theo dự án; PPDH theo hợp đồng; PPDH giải quyết vấn đề; PPDH nhóm; PP nghiên cứu trường hợp điển hình; Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Hướng dẫn GV sử dụng một số kỹ thuật dạy học tích cực: Kỹ thuật bản đồ tư duy; Kỹ thuật động não; Kỹ thuật thảo luận viết; Kỹ thuật động não không công khai; Kỹ thuật mảnh ghép; Kỹ thuật chia sẻ nhóm đôi; Kỹ thuật “Hỏi Chuyên gia”;

Kỹ thuật giao nhiệm vụ; Kỹ thuật đặt câu hỏi; Phân tích phim video…

Để áp dụng tốt các phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học tích cực thì GV phải biết kết hợp sử dụng các phương tiện dạy học hiện đại và biết ứng dụng công nghệ thông tin hợp lý để hỗ trợ đổi mới, sử dụng đổi mới phương pháp, hình thức dạy học.

Để QL tốt việc áp dụng PPDH tích cực của GV trong bối cảnh hiện nay hiệu trưởng cần chỉ đạo Phòng Quản lý đào tạo phối hợp với khoa chuyên môn triển khai các văn bản mới nhất về các PPDH tích cực và KTDH tích cực tới toàn thể GV. Đồng thời, đảm bảo các điều kiện, phương tiện phục vụ GV áp dụng các PPDH đó một cách hiệu quả. Yêu cầu các khoa chuyên môn xây dựng giáo án mẫu có áp dụng các PPDH và KTDH tích cực, cử GV dạy mẫu, tổ chức dự giờ rút kinh nghiệm. Đây là vấn đề quan trọng trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, hiệu trưởng phải chỉ đạo sát sao hoạt động này trong công việc QL của mình.

1.4.4. Quản lý kiểm tra, đánh giá kết quả học tập chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính

Công tác kiểm tra, đánh giá là một khâu không thể thiếu trong các hoạt động giáo dục. Nó là một hoạt động quan trọng của nhà quản lý, có chức năng xem xét thực tiễn các hoạt động giáo dục đã đạt ra để đánh giá thực trạng, phát hiện những sai phạm, thiếu sót, lệnh lạc, tìm nguyên nhân để điều chỉnh kịp thời, bên cạnh đó kiểm tra, đánh giá cũng chỉ ra những ưu điểm, khuyết khích cái tốt để khen thưởng, động viên kịp thời nhằm đạt tới những mục tiêu đã đặt ra một cách hiệu quả nhất [17].

Hiệu trưởng kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC gồm: Thực hiện theo đúng kế hoạch của nhà trường, của khoa, chuyên ngành, của kế hoạch cá nhân như: Giáo án; hồ sơ chuyên môn; thiết bị dạy học; thực hiện phân phối chương trình; kế hoạch giảng dạy; kế hoạch chấm, trả bài kiểm tra; nội dung đề kiểm tra có nội dung, chương trình, đúng với sự thống nhất khoa chuyên môn,… Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Hiệu trưởng phải kiểm tra thường xuyên và kiểm tra theo kế hoạch đặt ra của trường, của khoa, của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và đánh giá theo tiêu chí đặt ra, nhưng nên linh động và tùy từng đối tượng cụ thể để có đánh giá mang tính tiến bộ cho người được đánh giá. Sau khi kiểm tra, đánh giá phải có hình thức khen thưởng động viên kịp thời đối với những tập thể, cá nhân hoàn thành tốt và cũng phê bình, nhắc nhở, kỷ luật đối với tập thể, cá nhân vi phạm.

Đối với giảng viên:

Kiểm tra việc soạn bài và chuẩn bị giờ lên lớp của giảng viên.

Kết quả của từng giờ học nói riêng và chất lượng của quá trình dạy học nói chung phụ thuộc nhiều vào việc chuẩn bị bài trước giờ lên lớp của giảng viên:

Do vậy, chuẩn bị soạn bài chu đáo, cẩn thận và dự tính các bước đi trong một giờ học, các tình huống có thể xảy ra trong mỗi tiết học; hình thức tổ chức dạy học, phương pháp dạy học có phù hợp với kinh nghiệm, thực tiễn công tác của học viên không, đã đổi mới phương pháp dạy học để nâng cao hiệu quả một giờ lên lớp chưa.

Hiệu trưởng cần chỉ đạo, yêu cầu khoa chuyên môn chuẩn bị, nghiên cứu kỹ nội dung phần học mà khoa mình thực hiện dạy, trao đổi kỹ trong khoa để thống nhất về mục đích, yêu cầu, nội dung phương pháp, phương tiện, hình thức tổ chức dạy học. Từ đó, hướng chỉ đạo, dẫn giảng viên lập kế hoạch và thực hiện soạn bài, chuẩn bị đồ dùng, thiết bị dạy học cho phù hợp.

Hiệu trưởng cùng với Tổ Thanh tra giáo dục, với Phòng Quản lý đào tạo và trưởng khoa thường xuyên kiểm tra thực hiện soạn bài của giảng viên, cùng các loại hồ sơ sổ sách để xem giảng viên có thực hiện đúng chương trình không, các bước đi trong bài soạn có đầy đủ không, bài soạn có thực hiện đổi mới phương pháp dạy học không…

Hướng dẫn giảng viên sử dụng sách, tài liệu giảng dạy đến giáo trình, có ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học và sử dụng các đồ dùng dạy học hiện đại nếu có. Hướng dẫn giảng viên soạn giáo án điện tử, để phát huy tối đa hiệu quả các phương tiện, đồ dùng dạy học hiện đại vào giảng dạy.

• Hiệu trưởng chỉ đạo trưởng khoa thông qua tiết dự giờ để đánh giá việc soạn bài và chuẩn bị giờ lên lớp của giảng viên.
• Hiệu trưởng cùng với Tổ Thanh tra giáo dục, Phòng Quản lý đào tạo và các trưởng khoa sau khi kiểm tra phải tổ chức rút kinh nghiệm trong sinh hoạt chuyên môn của khoa, của Trường, để kịp thời phê bình hoặc nêu gương tốt hoặc để cải tiến việc soạn bài giúp giảng viên có một giáo án tốt nhất cụ thể các hoạt động của thầy và trò, hay các đồ dùng dạy học bổ trợ cho tiết dạy, nhằm giúp tiết dạy đạt kết quả cao nhất đạt tới mục tiêu bài học.

Kiểm tra giờ giảng trên lớp của giảng viên: Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Giờ giảng trên lớp của giảng viên có vai trò quan trọng nhất của quá trình dạy học, nó quyết định chất lượng dạy học. Các công đoạn soạn bài và chuẩn bị đồ dùng, thiết bị dạy học trước giờ lên lớp đạt hiệu quả cao khi người giảng viên thực hiện thành công tiết dạy trên lớp. Ngoài việc thực hiện ý đồ chuẩn bị, giảng viên khi lên lớp phải biết lựa chọn nội dung, phương pháp tập trung vào học viên, phát huy cao nhất tính tích cực chủ động sáng tạo của HV dưới sự hướng dẫn học tập của giảng viên, linh hoạt giải quyết các tình huống xảy ra, tạo ra niềm tin hứng thú học tập cho HV.

Trong nhà trường, hiệu trưởng không giữ vai trò trực tiếp quyết định chất lượng giờ lên lớp nhưng trên cương vị lãnh đạo và quản lý nhà trường. Hiệu trưởng có vai trò tác động gián tiếp tới chất lượng, hiệu quả giờ lên lớp. Ngoài ra việc tác động về mặt tinh thần, vật chất, để tạo điều kiện phát huy hết nhiệt tình, khả năng lên lớp của giảng viên. Hiệu trưởng phải có những biện pháp quản lý tác động sâu sát tới giờ lên lớp của giảng viên.

Phòng Quản lý đào tạo và trưởng khoa có trách nhiệm giúp Hiệu trưởng kiểm tra việc thực hiện quy chế chuyên môn của giảng viên như thực hiện hồ sơ chuyên môn; soạn giảng theo kế hoạch dạy học, chuẩn kiến thức kĩ năng; ra đề thi, đề kiểm tra; thực hiện, cho điểm theo quy định; kế hoạch dự giờ của các thành viên trong khoa … và quan trọng nhất là có các biện pháp để kiểm tra được giờ dạy trên lớp của GV trong khoa chuyên môn.

Để thực hiện tốt việc này, Phòng Quản lý đào tạo và Trưởng khoa cần tham mưu, đề xuất với hiệu trưởng nhà trường sử dụng một số biện pháp sau đây để kiểm tra giờ lên lớp của giảng viên.

Dự giờ, đánh giá giờ dạy: Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Do đặc tính dạy học ở trường chính trị tỉnh có nhiều tiết học trong chương trình khung nên hiệu trưởng phải có kế hoạch dự giờ thăm lớp, đánh giá tiết dạy một cách thường xuyên, đột xuất, hay định kỳ, kế hoạch này được Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Trưởng phòng Quản lý đào tạo, Tổ Thanh tra giáo dục và Trưởng khoa kết hợp cùng tham dự. Trong kế hoạch dự giờ thăm lớp thể hiện rõ nội dung dự giờ GV và chú ý đến việc xếp loại giờ dự phải dựa trên việc GV có thực hiện đúng chương trình, đúng đường lối và có khai thác tình huống từ thực tiễn vào dạy học.

Sau khi thực hiện dự giờ trên lớp, việc tổ chức rút kinh nghiệm và đánh giá giờ dạy phải được thực hiện và thực hiện nghiêm túc, giúp giảng viên thấy rõ điểm yếu, điểm mạnh của mình về nội dung, kiến thức về phương pháp dạy học, về tổ chức các hoạt động học tập của học viên, qua đó giúp giảng viên nâng cao được năng lực sư phạm, phương pháp dạy học…

Kiểm tra công tác bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho giảng viên: Đẩy mạnh thực hiện công tác kiện toàn đội ngũ, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ cho giảng viên là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của nhà trường, một nhiệm vụ hết sức quan trọng của các nhà quản lý, lãnh đạo trường học, vì việc xây dựng đội ngũ giảng viên và là tạo động lực cho người thầy dạy tốt và người học học tốt.

Việc quản lý hoạt động bồi dưỡng trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của giảng viên phải là việc làm thường xuyên của các nhà quản lý, của ban giám hiệu, giúp giảng viên nâng cao và mở rộng tri thức mới, đảm bảo theo kịp những thay đổi của nội dung, chương trình, trang thiết bị, phương tiện, phương pháp dạy học và những kỹ năng sư phạm đáp ứng tinh thần đổi mới về phương pháp dạy học. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Yêu cầu đi sâu vào các nội dung công việc cụ thể và năng lực sư phạm của từng GV, giúp họ làm tốt công tác chuyên môn, đồng thời xây dựng được không khí sư phạm, thực hiện mục tiêu giáo dục một cách đồng bộ. Công tác kiểm tra đó là: Kiểm tra kế hoạch giảng dạy, kiểm tra chương trình giảng dạy, nề nếp dạy học, phương pháp dạy học. Một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá hoạt động giảng dạy của GV, trường chính trị tỉnh cần lấy ý kiến phản hồi của người học về kế hoạch dạy học, nội dung giảng dạy, phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá học viên…

Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học viên:

Kết quả dạy học có thể hiểu là kết quả đầu ra của quá trình dạy học và được thể hiện cụ thể ở kiến thức, kỹ năng, thái độ (phẩm chất, giá trị nhân cách, trách nhiệm với công vụ) hay năng lực của CBCCVC sau khi tốt nghiệp khóa học tương ứng với mục tiêu, chương trình của từng khóa học. Là một khâu trong chu trình quản lý của người quản lý, công tác kiểm tra có vai trò rất quan trọng và ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng và hiệu quả công tác quản lý. Đảm bảo cho các kế hoạch đã đề ra được thực hiện một cách hiệu quả, nhà quản lý kiểm soát được tiến độ thực hiện các công việc, từ đó kịp thời chấn chỉnh những sai phạm trong quá trình thực hiện đồng thời điều chỉnh kế hoạch đề ra cho phù hợp với thực tiễn.

Kiểm tra hoạt động học tập của học viên bao gồm kiểm tra việc chấp hành nội quy, thời gian học tập của học viên, nề nếp học tập của học viên, phương pháp học tập của học viên. Kết quả học tập về các đầu điểm, tình hình kiểm tra, nhận xét, đánh giá của giảng viên về tình hình học tập của học viên. Chất lượng học tập của học viên ở các học phần các yêu cầu, kỹ năng đạt được của học viên qua các môn học phần.

Mục đích kiểm tra nhằm duy trì kỷ cương, nề nếp học tập, phát huy tinh thần tự học, tính tích cực học tập của người học. Mặt khác, công tác kiểm tra hoạt động học tập còn giúp nhà quản lý nắm chắc được chất lượng học tập của học viên từ đó điều chỉnh nhiệm vụ, nội dung học tập, thay đổi phương pháp, cách thức quản lý cho phù hợp, đồng thời khích lệ động viên học viên học tập, phát hiện những phương pháp học tập mới để nhân rộng [19].

Để kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HV cần xây dựng các tiêu chí đánh giá mang tính tổng quát cả quá trình bồi dưỡng của học viên. Từ đánh giá mức độ chuyên cần, nề nếp học tập, tuân thủ quy định, tham gia kiểm tra, thi. Trong đó kiểm tra, sát hạch thông qua điểm thi chiếm tỷ lệ % cao nhất trong số điểm đánh giá học viên.

Để kiểm tra, đánh giá bài thi của học viên đảm bảo chính xác, công bằng trường chính trị tỉnh thực hiện việc chấm thi đúng Quy chế thi, chấm thi do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh ban hành (bố trí chấm 01 bài thi/2GV chấm và có barem điểm cho từng câu trả lời). Trường chính trị tỉnh cần dựa trên kết quả điểm chuyên cần, nề nếp học tập, điểm thi của học viên làm cơ sở cho việc tổng kết, xếp loại và cấp bằng tốt nghiệp Trung cấp lý LLCT – HC cho HV đạt yêu cầu. Một trong những tiêu chí cần thiết để nâng cao hiệu quả dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC, trường chính trị tỉnh cần có chính sách tuyên dương khen thưởng và kỷ luật với cá nhân đạt thành tích, tích cực trong quá trình học tập hay vi phạm với học viên không tuân thủ nề nếp của trường chính trị, thờ ơ, vô kỷ luật trong quá trình tham gia học tập.

1.4.5. Quản lý hoạt động dạy của giảng viên Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Phân công giảng dạy đối với giảng viên

Phân công giảng dạy cho GV thực chất là công tác tổ chức cán bộ, hiệu trưởng cần nắm chắc điểm mạnh, điểm yếu, sở trường, hoàn cảnh của từng GV để sử dụng, tạo cho giảng viên niềm tin trong nghề nghiệp. Từ đó, mỗi GV sẽ cố gắng khẳng định mình trong tập thể sư phạm. Trong tình hình đội ngũ GV hiện nay, chất lượng về chuyên môn nghiệp vụ không đồng đều, vì vậy hiệu trưởng phải cân nhắc kỹ càng khi phân công giảng dạy cho GV dựa trên cơ sở tham mưu của khoa chuyên môn và Phòng Quản lý đào tạo.

Phân công giảng dạy cho GV là một việc quan trọng, thu hút sự chú ý của cả hiệu trưởng, sự tham mưu của Phòng Quản lý đào tạo, của khoa chuyên môn và GV. Phân công, sử dụng người đúng việc, đúng sở trường sẽ mang lại kết quả to lớn; ngược lại, phân công không đúng sẽ phát sinh nhiều vấn đề phức tạp về tư tưởng tình cảm và sẽ ảnh hưởng không tốt đến các mặt hoạt động của nhà trường. Để có sự phân công hợp lý, hiệu trưởng cần quán triệt quan điểm, chỉ đạo phân công GV theo đúng khả năng, chuyên môn được đào tạo của mỗi GV và theo hướng phát triển. Hiệu trưởng cần phải tin vào khả năng vươn lên của từng GV, không nên có định kiến với bất cứ người nào. Mọi sự phân công nhiệm vụ, đều cố gắng bảo vệ uy tín nhân cách của GV.

Khi phân công giảng dạy, phải xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ của việc giảng dạy và quyền lợi học tập của toàn thể HV. Phân công GV trước hết phải vì sự tiến bộ của cả tập thể sư phạm, tạo điều kiện GV có kinh nghiệm, giỏi chuyên môn kèm cặp GV chưa có kinh nghiệm hoặc tay nghề còn non.

Phân công nhiệm vụ giảng dạy cho đội ngũ GV hợp lý, phù hợp với thực tế của nhà trường, sẽ góp phần quyết định nâng cao chất lượng giảng dạy. Phân công giảng dạy cần đi đôi với công tác bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho GV là nhiệm vụ quan trọng của người hiệu trưởng, nhằm ngày càng hoàn thiện, nâng cao tay nghề của đội ngũ giảng viên.

Phân công, tổ chức cho giảng viên các khoa xây dựng kế hoạch dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC theo từng tiết, từng bài và từng khóa học. Kế hoạch đó phải được thể hiện thông qua: mục tiêu về kiến thức, về kỹ năng; về phương pháp, phương tiện dạy chương trình trung cấp LLCT – HC và hình thức tổ chức dạy học, hình thức kiểm tra – đánh giá kết quả học tập trung cấp LLCT – HC của học viên và đặc biệt lưu ý đến đặc điểm đối tượng người học đạt được thông qua mỗi bài dạy, phần học và biện pháp cụ thể để mỗi học viên không chỉ lĩnh hội còn vận dụng kiến thức đó vào thực tiễn công tác hàng ngày.

Quản lý việc xây dựng và thực hiện chương trình dạy học Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Hiệu trưởng phải tạo điều kiện cho GV phát huy khả năng tự chủ của mình trong việc xây dựng chương trình dạy học. Hiệu trưởng yêu cầu khoa chuyên môn triển khai tới GV nguyên tắc cấu tạo chương trình, nội dung và phạm vi kiến thức của từng phần học dựa trên khung chương trình về mặt nội dung, số tiết của tất cả các học phần học theo quy định của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.

Yêu cầu Phòng Quản lý đào tạo xây dựng khung lịch giảng dạy, học tập và phối hợp với các khoa chuyên môn xây dựng thời khóa biểu giảng dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC.

Tổ chức hướng dẫn giảng viên xây dựng kế hoạch dạy học trên lớp, hướng dẫn học viên tự nghiên cứu, viết bài thu hoạch thực tiễn.

Quản lý việc soạn bài và chuẩn bị giờ dạy của GV: Việc chuẩn bị bài lên lớp là một khâu hết sức quan trọng trong quá trình DH. Sự thành công của bài dạy được thể hiện rất nhiều ở giai đoạn này.

Để QL tốt việc thiết kế bài dạy, chuẩn bị giờ lên lớp của giáo viên, hiệu trưởng giao cho Phòng quản lý đào tạo phối hợp với khoa chuyên môn triển khai tới toàn bộ giảng viên trong khoa các văn bản chỉ đạo hiện hành về yêu cầu thiết kế bài dạy và chuẩn bị bài dạy.

Yêu cầu mỗi giảng viên khi lập kế hoạch dạy học từ soạn bài đến tổ chức dạy cần có phương pháp dạy học làm cho người học thấy rõ tác dụng của lí luận trong cuộc sống thực tiễn nghề nghiệp, từ đó thấy được việc học tập lí luận là nhằm mục đích để vận dụng, phục vụ cho thực tiễn công tác của mỗi cán bộ công chức, viên chức ở cơ quan đơn vị. Ở mỗi bài học cần giới thiệu cho học viên thấy nghiên cứu bài học này sẽ cho họ biết được những điều gì? Chúng có ý nghĩa gì trong thực tiễn cuộc sống? Có thể vận dụng kiến thức như thế nào?

Yêu cầu giảng viên lập kế hoạch dạy học phải khai thác những trải nghiệm, hiểu biết từ thực tiễn để người học tiếp thu được dễ dàng nội dung các phần học, vận dụng chủ động sáng tạo những tri thức đã học vào cuộc sống, nghề nghiệp.

Chỉ đạo thư viện – thiết bị cung cấp đầy đủ sách hướng dẫn, sách tham khảo, giáo trình, trang thiết bị phục vụ cho hoạt động DH trong nhà trường. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Có kế hoạch dự giờ giảng, thăm lớp học, rút kinh nghiệm. Dự giờ, thăm lớp là một trong cách kiểm tra việc soạn bài và lên lớp tốt nhất của Hiệu trưởng. Qua việc dự giờ, Hiệu trưởng có cơ sở để phân tích sư phạm của bài dạy, xác định được trình độ, năng lực sư phạm của GV, cách thức tổ chức, điều khiển lớp của GV, tình trạng học tập của HV, từ đó giúp GV tìm ra mặt mạnh, mặt yếu để GV phấn đấu về nghiệp vụ sư phạm cũng như về mặt chuyên môn.

Quản lý giờ dạy trên lớp của giảng viên: HĐDH được thể hiện chủ yếu bằng hình thức dạy học trên lớp. Mỗi tiết lên lớp, HĐDH có sự tác động của các yếu tố cơ bản trong quá trình dạy học như: mục đích, nội dung, phương pháp, phương tiện dạy học. Giờ giảng trên lớp của GV phản ánh toàn bộ khả năng giảng dạy, sự nỗ lực cố gắng rèn luyện, nâng cao tay nghề cũng như tinh thần trách nhiệm của GV. Trong giờ học, hoạt động trí tuệ của HV giữ vị trí quan trọng, nó chỉ nảy sinh khi HV đứng trước một nhiệm vụ, một công việc rõ ràng và hợp với trình độ. Do đó, khi giảng dạy, GV phải động viên được các chức năng tâm lý, khai thác đầy đủ tính tích cực của mỗi HV, để người học biến được khối thông tin đã thu nhận được thành vốn hiểu biết của chính mình.

Quản lý giờ dạy trên lớp trong chương trình trung cấp LLCT – HC, điều chỉnh hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC sao cho tạo điều kiện tốt nhất để có nhiều HV được tham gia được vào quá trình tiếp nhận tri thức về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; một số nội dung của khoa học hành chính và kỹ năng lãnh đạo, quản lý.

Quản lý giờ dạy trên lớp của giảng viên, người quản lý cần:

Yêu cầu GV thực hiện nghiêm túc tiêu chuẩn giờ lên lớp và thực hiện nghiêm túc nề nếp giờ ra vào lớp theo đúng giờ làm việc.

Trong quá trình dạy học, yêu cầu giảng viên chọn những dẫn chứng cụ thể sinh động, điển hình của đời sống kinh tế xã hội cũng như nghề nghiệp làm sáng rõ những nội dung tri thức bài học. Đồng thời, việc không ngừng được học hỏi trang bị thêm nhiều kiến thức sẽ giúp cho người học ngày càng trưởng thành, càng có nhiều khả năng giải quyết được các vấn đề đặt ra trong cuộc sống làm cho năng lực thực tiễn của họ không ngừng được cải thiện.

Yêu cầu GV phải chủ động xác định ý nghĩa thực tiễn trong từng đơn vị kiến thức, xác định và lựa chọn nội dung dạy học phù hợp phát triển tư duy, nhận thức tích cực của người học. Trong bài giảng GV phải có ví dụ thực tế để minh họa cho những nội dung lí luận trừu tượng, sử dụng bài tập hay tình huống thực tiễn có chọn lọc để người học có cơ hội được thực hành những kiến thức lí luận vào thực tiễn cuộc sống vừa giúp người học hiểu thấu đáo nội dung kiến thức, thấy rõ được giá trị thực tiễn của những kiến thức được học, sử dụng linh hoạt các PPDH tích cực nhằm phát huy năng lực người học.

Yêu cầu giảng viên có đa dạng các nội dung dạy học không chỉ củng cố, bổ sung và làm phong phú hơn kho tàng tri thức môn học từ những điều rút ra từ thực tiễn. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Tổ chức bồi dưỡng cho giảng viên để nâng cao kĩ năng, kiến thức sư phạm, năng lực nghề nghiệp. Yêu cầu mỗi giảng viên chủ động, có ý thức bổ sung và phát triển kho tàng tri thức môn học từ những dẫn chứng thực tiễn đa chiều diễn ra hàng ngày, hay chính trong thực tiễn phát triển về kinh tế, văn hóa, xã hội hay cách mạng khoa học công nghệ đặt ra nhiều vấn đề có ý nghĩa thế giới quan và phương pháp luận trong dạy học cần hiện đại hóa bằng tri thức mới, làm phong phú kho tàng tri thức môn học.

Yêu cầu giảng viên chủ động, tự học, tự bồi dưỡng nâng cao năng lực giảng dạy, nghiên cứu cập nhật thông tin đề phù hợp với sự đổi mới chương trình, giáo trình, phương thức và quy trình đào tạo theo hướng: cơ bản, thiết thực, gắn với thực tiễn, cập nhật phù hợp với đối tượng.

Quản lý việc bồi dưỡng đội ngũ giảng viên trong bối cảnh hiện nay: GV là người tiến hành HĐDH, là lực lượng quyết định đảm bảo chất lượng GD của nhà trường. Trong bối cảnh đổi mới hiện nay, GV liên tục phải học cách dạy theo PPDH tích cực, ứng dụng công nghệ thông tin vào bài dạy… Vì vậy, trong bối cảnh hiện nay, mỗi GV phải tự mình ý thức được việc mình phải liên tục tự đổi mới bằng cách tự học, tự bồi dưỡng, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, phẩm chất, đạo đức để khẳng định uy tín của mình trước đồng nghiệp đáp ứng yêu cầu đổi mới. Hiệu trưởng phải hiểu được việc bồi dưỡng, nâng cao phẩm chất, năng lực cho đội ngũ GV cũng rất quan trọng.

Để quản lý tốt việc này, Hiệu trưởng cần chú ý các vấn đề sau: Trước hết, Hiệu trưởng phải là tấm gương tự học, tự rèn, trong việc học tập, bồi dưỡng để mọi người noi theo. Tổ chức và chỉ đạo Phòng Quản lý đào tạo và khoa chuyên môn có kế hoạch dự giờ, thăm lớp, học tập lẫn nhau giữa các khoa. Tổ chức sinh hoạt, trao đổi kinh nghiệm; cử GV có kinh nghiệm, năng lực chuyên môn vững vàng giúp đỡ GV mới, ít kinh nghiệm; đề cao tinh thần tương trợ, giúp đỡ đồng nghiệp, giúp GV có ý thức tự học hỏi, cố gắng vươn lên. Đảm bảo 100% GV được dự các lớp bồi dưỡng chuyên đề, bồi dưỡng thường xuyên. Cử đi học nâng chuẩn đặc biệt là các lớp cao học đối với những GV có trình độ chuyên môn tốt. Đặc biệt, Hiệu trưởng phải làm tốt công tác tư tưởng để động viên GV tự học tự bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ. Phải làm cho họ thấy rằng trách nhiệm của họ trong bối cảnh hiện nay là phải trở thành các thầy, cô giáo mẫu mực, giỏi chuyên môn, yêu ngành, yêu nghề, được xã hội tôn vinh. Đây chính là cách bồi dưỡng hiệu quả nhất. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Quản lý việc sử dụng thiết bị dạy học trong bối cảnh hiện nay

TBDH là điều kiện cần thiết để chuyển tải thông tin đến người học; giúp GV tổ chức tốt các HĐDH [16]. Sử dụng TBDH giúp cung cấp kiến thức một cách chắc chắn, làm cho việc GD trở nên nhẹ nhàng hơn, giúp GV có thể kiểm tra được khả năng tiếp thu kiến thức của HV. TBDH là một thành tố quan trọng trong HĐDH, TBDH không chỉ minh họa hay trực quan hóa các nội dung dạy học mà còn chứa đựng nội dung dạy học, đặc biệt TBDH có mối quan hệ khăng khít với PPDH. Chính vì vậy, việc sử dụng TBDH trong HĐDH có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong việc nâng cao chất lượng GD của trường chính trị tỉnh. Để quản lý việc sử dụng TBDH trong dạy học, hiệu trưởng cần chỉ đạo khoa chuyên môn tăng cường quản lý, chỉ đạo giảng viên sử dụng TBDH trong các giờ lên lớp, có sổ ghi chép, theo dõi thường xuyên việc sử dụng TBDH của giảng viên. Hiệu trưởng cần kiểm tra trực tiếp việc sử dụng TBDH của GV thông qua kiểm tra dự giờ trên lớp hoặc gián tiếp qua sổ sách báo cáo. Cuối năm học, hiệu trưởng chỉ đạo Phòng Quản lý đào tạo, Phòng Tổ chức – Hành chính – Tư liệu kiểm kê và mô tả hiện trạng thiết bị để nắm bắt tình trạng sử dụng của GV đồng thời phát hiện những hỏng hóc để sửa chữa, thanh lý và bổ sung kịp thời.

Khuyến khích GV sử dụng TBDH vào bài giảng và tổ chức tập huấn cho GV khai thác TBDH vào bài giảng.

Quản lý các điều kiện thực hiện hoạt động dạy học

Có kế hoạch xây dựng, tu bổ, mua sắm các điều kiện thiết yếu về cơ sở vật chất cho hoạt động dạy học như: giáo trình, phòng học, bàn ghế, tài liệu tham khảo, bảng tin, phòng truyền thống, … Hàng năm, lập dự toán kinh phí dành cho hoạt động dạy học trong điều kiện cho phép của nhà trường.

Cung cấp đầy đủ, phong phú về tài liệu, giáo trình và tạp chí phục vụ hoạt động dạy học. Hiệu trưởng chỉ đạo bộ phận thư viện xây dựng tủ sách, giáo trình, tài liệu và báo tham khảo một cách khoa học để thuận tiện cho việc tra cứu. Sách báo, tài liệu là điều kiện không thể thiếu, giúp cho giảng viên có tư liệu tham khảo để xây dựng nội dung và phương pháp dạy học đa dạng và phong phú.

Về cơ sở vật chất tài chính phục vụ hoạt động dạy học: Tài chính và các nguồn lực vật chất – kỹ thuật khác (phòng học, thư viện, đồ dùng dạy học, thiết bị dạy học…) luôn được phân bổ theo các lĩnh vực hoạt động ngay từ khâu lập kế hoạch và được sử dụng đúng kế hoạch với những điều chỉnh cần thiết. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Nghiên cứu, tham mưu Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh về chế độ chính sách liên quan để hỗ trợ, động viên các cán bộ, giảng viên, giảng viên thỉnh giảng, nhân viên phục vụ, chính sách với học viên theo học, phù hợp với điều kiện kinh tế – xã hội của tỉnh.

Hiệu trưởng chỉ đạo xây dựng hệ thống giảng đường, hội trường, thiết bị kỹ thuật, văn phòng phẩm, nguồn sách thư viện, máy móc kết nối, V.V…

• Xây dựng hệ thống thông tin thư viện, tài liệu, thông tin, dữ liệu phục vụ giảng dạy và học tập.
• Quản lý tốt công tác thi đua khen thưởng.

1.4.6. Quản lý hoạt động học của học viên

Phân loại, sắp xếp HV khi vào học và trong quá trình dạy học:

Trường chính trị tỉnh cần rà soát, đánh giá đúng thực trạng HV hiện có về trình độ, chuyên môn, kỹ năng, độ tuổi làm cơ sở cho việc phân lớp dạy học.

Xây dựng đối tượng và tiêu chuẩn (độ tuổi, cấp bậc, chức vụ, thời gian giữ chức vụ, trình độ học vấn…). Việc xác định đúng đối tượng, tiêu chuẩn tạo cơ sở pháp lý cho việc phân lớp.

Quản lý hoạt động học tập của học viên

Quản lý mức độ chuyên cần, nề nếp học tập của HV: Quản lý về mức độ chuyên cần của HV, để HV hiểu rõ những quy định, nề nếp, thời gian, cách thức kiểm tra đánh giá với HV. Có như vậy HV thấy rõ và hiểu được trách nhiệm, quyền lợi khi khi tham gia học tập. Trước mỗi khóa học cần có thông tin đến HV về thang điểm đánh giá, xếp loại dựa trên điểm chuyên cần, tuân thủ quy định, nề nếp học tập của trường chính trị tỉnh về thời gian: giờ bắt đầu vào học, giờ hết, số tiết/buổi,… những quy định về nề nếp học tập như quy định nghỉ, ra vào lớp, học chính khóa, học ngoài giờ. Trên cơ sở đó HV có kế hoạch học tập cá nhân, thực hiện đầy đủ các khâu học như nghe giảng, thảo luận, nghiên cứu, đọc các tài liệu quy định, đi thực tế, kiểm tra, thi, viết tiểu luận.

Quản lý nội dung học tập của học viên: Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Sau khi mục tiêu, nhiệm vụ học tập được thống nhất, căn cứ vào quỹ thời gian cụ thể của khóa học tập; điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ GV, trường chính trị tỉnh cần lập kế hoạch học tập, xác định rõ nội dung, thời gian, địa điểm, phương học tập cụ thể, bảo đảm tính logic, khoa học của việc tổ chức thực hiện chương trình dạy học trung cấp LLCT – HC, song cần huy động tổng thể các nguồn lực để mục tiêu, nhiệm vụ học tập được thực hiện đầy đủ nhất, với hiệu quả cao nhất. Nội dung học tập cần bám sát yêu cầu, kỹ năng, năng lực thực hiện công việc của CBCCVC theo học.

Quản lý phương pháp học tập trong quá trình học tập của học viên. Phương pháp học tập là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng rất lớn đến kết quả dạy học. Để quản lý phương pháp học tập, cần định kỳ tổ chức giới thiệu phương pháp học tập trong quá trình học tập cho học viên, hướng dẫn học viên vận dụng các phương pháp học tập vào yêu cầu về nghiệp vụ hành chính, lý luận chính trị trong giai đoạn hiện nay. Ngoài ra, trên cơ sở mối quan hệ giữa phương pháp dạy và phương pháp học, mỗi GV cần thường xuyên thay đổi phương pháp dạy trong quá trình bồi dưỡng tạo sự hưng phấn, tránh nhàm chán khi tiếp thu tri thức ở học viên, đồng thời kích thích học viên điều chỉnh, thay đổi phương pháp học tập cho phù hợp, linh hoạt.

1.5. Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính

1.5.1. Đường lối, quan điểm, chính sách của Đảng và Nhà nước

CBCCVC có vai trò quan trọng, quyết định sự thành công hay thất bại của sự nghiệp cách mạng. Xây dựng đội ngũ CBCCVC vững vàng về tư tưởng, lập trường chính trị, có năng lực chuyên môn, thành thạo trong công việc, có phẩm chất đạo đức tốt luôn là nhiệm vụ trọng tâm của cấp ủy, chính quyền các địa phương, các cơ quan, đơn vị. Một trong những giải pháp quan trọng để xây dựng đội ngũ cán bộ thông qua thực hiện dạy học trong chương trình trung cấp LLCT – HC. Vì vậy, sự quan tâm sâu sát của Đảng, Nhà nước đối với dạy học trong chương trình trung cấp LLCT – HC có ý nghĩa quan trọng, tác động trực tiếp đến kết quả, chất lượng hoạt động dạy học.

Có thể đề cập đến một số văn bản, quyết định của Đảng, Ban Bí Thư, Bộ Chính trị có tác động trực tiếp đến quản lý dạy học trong chương trình trung cấp LLCT – HC tại trường chính trị tỉnh, là:

• Quyết định số 1479/QĐ-HVCTQG ngày 21/4/2014 của Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
• Quyết định số 3136/QĐ-HVCTQG ngày 14/7/2016 của Giám đốc Học viện quốc gia Hồ Chí Minh về việc điều chỉnh Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính (ban hành kèm theo Quyết định số 1479/QĐ-HVCTQG ngày 21/4/2014 của Giám đốc học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh).
• Hướng dẫn số 134/HD-HVCTQG ngày 21/7/2016 của Học viện Chính trị quốc gia về “Thực hiện Chương trình Trung cấp lý luận chính trị – hành chính.
• Quyết định số 8008-QĐ/HVCTQG ngày 24/12/2018 của Giám đốc HVCTQG Hồ Chí Minh V/v điều chỉnh chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính và Hướng dẫn số 614-HD/HVCTQG ngày 26/12/2018 của GĐ HVCTQG Hồ Chí Minh về thực hiện Chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị – hành chính (thay thế Hướng dẫn 134/HD-HVCTQG ngày 21/7/2016).

Đây là cơ sở pháp lý để Hiệu trưởng Trường chính trị tỉnh tổ chức, triển khai quản lý về mục tiêu, nội dung, chương trình dạy học phù hợp với điều kiện của nhà trường, học viên, giảng viên…

1.5.2. Điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Để phục vụ cho việc dạy và học chương trình trung cấp LLCT – HC thì các nhà quản lý cần quan tâm đến cơ sở vật chất và các phương tiện dạy học, bởi các yếu tố này là điều kiện, phương tiện quan trọng để giảng viên truyền thụ kiến thức đến với học viên.

Nếu Hiệu trưởng, Phòng Quản lý đào tạo, khoa chuyên môn và giảng viên nhận thức đúng đắn về vai trò của thiết bị dạy học và chuẩn bị tốt các điều kiện cho hoạt động dạy học. Bên cạnh đó, tổ chức khai thác sử dụng thiết bị phục vụ dạy học có hiệu quả: các băng đĩa, giáo trình, âm thanh, hình ảnh trực quan, và giá đựng thiết bị, phòng học, tập huấn cho giảng viên biết sử dụng các trang thiết bị thì quản lý hoạt động dạy học sẽ đạt được hiệu quả cao, ngược lại nếu điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy học hạn chế, xuống cấp, thiếu thốn sẽ tác động tiêu cực đến việc sử dụng, đổi mới PPDH, hình thức dạy học của giảng viên.

1.5.3. Năng lực quản lý đội ngũ của cán bộ quản lý, giảng viên

Năng lực của cán bộ quản lý: Việc tiếp nhận đổi mới trong hoạt động giáo dục và dạy học của trường chính trị tỉnh đòi hỏi mỗi cán bộ quản lý đứng trước những thuận lợi và khó khăn mà nhà trường sẽ gặp phải, lúc này đòi hỏi người cán bộ quản lý phải có năng lực chuyên môn và năng lực quản lý để bình tĩnh, chủ động, sáng tạo trong việc lựa chọn bước đi hiệu quả, điều đó chỉ có thể được thực hiện bằng cách bồi dưỡng, trau dồi, học tập kinh nghiệm, nâng cao năng lực và nghiệp vụ quản lý giáo dục đáp ứng yêu cầu của nhà trường và xã hội đặt ra. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Đội ngũ giảng viên:

Năng lực của giảng viên quyết định sự thành bại của việc dạy học nói chung và trong dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC nói riêng.

Trình độ chuyên môn của đội ngũ là một trong những yếu tố quan trọng chi phối kết quả quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC. Đội ngũ giảng viên phải đảm bảo về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, trình độ chuyên môn vững vàng, nghiệp vụ sư phạm giỏi, có kinh nghiệm thực tiễn, có lòng yêu nghề, nắm vững mục tiêu giáo dục, chương trình, nội dung, tài liệu, thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, nâng cao chất lượng dạy học thì hiệu quả quản lý dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC sẽ đạt kỳ vọng. Ngược lại, nếu GV hạn chế năng lực chuyên môn, năng lực giảng dạy, kỹ năng thiếu và yếu sẽ ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý.

1.5.4. Đặc điểm của người học

Đối tượng HV theo học chương trình trung cấp LLCT – HC là CBCCVC ở cơ quan, đơn vị hành chính, sự nghiệp của Đảng, Nhà nước, là yếu tố đầu vào của quá trình dạy học, có sự ảnh hưởng rất quan trọng đến đầu ra của quá trình dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC. Đối tượng học viên tham gia học tập là những cá nhân đã được đào tạo qua các chuyên ngành khác nhau của hệ thống giáo dục quốc dân và trình độ chuyên môn, vị trí việc làm khác nhau, kinh nghiệm thực tiễn khác… đây đều là những yếu tố có tác động đến hiệu quả quản lý dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC tại Trường chính trị cấp tỉnh. Nếu HV có ý thức và động cơ học tập đúng đắn thì hiệu quả dạy học sẽ đạt kỳ vọng, HV vượt qua khó khăn, trở ngại để theo học. Nếu HV không có động cơ, thái độ đúng đắn, học chỉ chiếu lệ sẽ tác động đến hiệu quả dạy học.

1.5.5. Các điều kiện khác

Cơ chế phối hợp giữa đơn vị cử người đi học và trường chính trị tỉnh:

Trong phạm vi cơ quan, đơn vị, vai trò của cấp ủy, thủ trưởng đơn vị thể hiện từ công tác quy hoạch CBCCVC, xem xét nhu cầu, cử CBCCVC đi học tập các lớp học, khóa học thích hợp đến việc tạo điều kiện thuận lợi cho CBCCVC dành thời gian cần thiết cho quá trình học tập. Sự liên hệ chặt chẽ giữa trường chính chính trị tỉnh và các cơ quan quản lý cũng là yếu tố tác động tích cực đến tinh thần, thái độ học tập của học viên. Mối liên hệ đó còn có tác dụng giúp trường chính trị tỉnh, các nhà quản lý và đội ngũ giảng viên rút kinh nghiệm, điều chỉnh về chương trình học tập, phương pháp giảng dạy cho phù hợp với đối tượng, nâng cao chất lượng, hiệu quả hiệu quả dạy học. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Đặc thù của chương trình đào tạo trung cấp chính trị – hành chính:

Chương trình trung cấp LLCT – HC hiện nay, được thiết kế khá đa dạng về thời gian, hình thức tổ chức. Có chương trình học tập trung trong khoảng thời gian 6 tháng học tập trung, có chương trình lại kéo dài tới 18 tháng hoặc 24 tháng (loại hình học tập không chính quy tập trung). Vì vậy, quản lý bố trí, sắp xếp công việc để CBCCVC có đủ thời gian để theo học các khóa học tập tại trường chính trị tỉnh là một yêu cầu quan trọng. Nếu chương trình, nội dung trung cấp LLCT – HC gắn với thực tiễn công tác chuyên môn của CBCCVC sẽ tạo điều kiện CBCCVC theo học có hứng thú, tham gia tích cực vào học tập… thì hiệu quả dạy học sẽ cao. Ngược lại, chương trình trung cấp LLCT – HC xa vời thực tiễn, lý luận suông sẽ khó tạo hứng thú của HV tham gia học tập, tâm lý chán, học lấy chứng chỉ, bằng cấp, … sẽ khó đem lại hiệu quả cao.

Tiểu kết chương 1

Từ việc tìm hiểu cơ sở lý luận liên quan đến vấn đề nghiên cứu công tác quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị – hành chính tại trường chính trị tỉnh, chúng tôi rút ra một số kết luận như sau:

Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC tại trường chính trị cấp tỉnh, mục đích là quản lý việc chấp hành các quy định (điều lệ, quy chế, nội quy…) về hoạt động giảng dạy của GV và hoạt động học tập của HV, đảm bảo cho hoạt động đó được tiến hành tự giác, có nề nếp ổn định, có chất lượng và hiệu quả cao.

Quản lý hoạt động dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC tại trường chính trị cấp tỉnh, nhằm quản lý việc xây dựng mục tiêu, nội dung dạy học, kế hoạch giảng dạy và nội dung chương trình giảng dạy; quản lý phương pháp giảng dạy của GV, hoạt động học tập của HV; quản lý phương tiện, thiết bị dạy học; quản lý công tác kiểm tra, đánh giá, làm cho kế hoạch giảng dạy, nội dung chương trình giảng dạy được thực hiện một cách đầy đủ, chính xác về nội dung và đảm bảo tiến độ thời gian, quán triệt được các yêu cầu của mục tiêu dạy học. Luận văn: Quản lý dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị.

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến quản lý dạy học chương trình trung cấp LLCT – HC tại trường chính trị cấp tỉnh, trong đó những yếu tố ảnh hưởng cơ bản như: Đường lối, quan điểm, chính sách của Đảng và Nhà nước; Điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và năng lực quản lý đội ngũ của cán bộ quản lý, giảng viên. Bên cạnh đó, yếu tố đặc điểm của người học cũng tác động đến hiệu quả quản lý. Ngoài ra, các yếu tố về cơ chế phối hợp giữa đơn vị cử học viên làm việc và trường chính trị tỉnh và đặc thù của chương trình đào tạo trung cấp LLCT – HC cũng có ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:

===>>> Luận văn: Thực trạng dạy học chương trình trung cấp lý luận chính trị