Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây

Chia sẻ chuyên mục Đề Tài Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây hay nhất năm 2024 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn thạc sĩ tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thì với đề tài: nghiên cứu điều kiện phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây dưới đây chắc chắn sẽ giúp cho các bạn học viên có cái nhìn tổng quan hơn về đề tài sắp đến.

MỞ ĐẦU

1. Lí do chọn đề tài

Trong những năm gần đây, mặc dù gặp  nhiều khó khăn, song nhìn chung, nền kinh tế Việt Nam vẫn không ngừng tăng trưởng. Bên cạnh những hiệu quả tích cực, sự phát triển của nền kinh tế cũng gây nên sức ép không nhỏ đến mọi mặt của đời sống. Ô nhiễm môi trường ngày càng trầm trọng, sức ép công việc ngày càng lớn… đe dọa đến sức khỏe của cộng đồng. Để đối phó với tình trạng này, người dân có xu hướng tìm đến những nơi có môi trường tự nhiên trong lành, có cảnh quan yên tĩnh để nghỉ ngơi, vui chơi giải trí vào những ngày nghỉ, lễ tết, nhất là những ngày nghỉ cuối tuần. Đặc biệt hiện nay ngày nghỉ cuối tuần được tăng lên người dân có nhiều cơ hội để thường xuyên  thực hiện nhiều chuyến đi với mục đích vui chơi, giải trí, giải tỏa tâm lí, stress vào dịp thứ bảy, chủ nhật hàng tuần. Hoạt động đó gọi là du lịch cuối tuần (DLCT).

Cho đến nay Du lịch cuối tuần đã và đang trở thành một hoạt động du lịch phổ biến đối với người dân cả nước đặc biệt là cư dân các thành phố lớn như Hồ Chí Minh, Hà Nội… Điểm đến của họ thường là những nơi có thiên nhiên hoang sơ, mát mẻ, không khí trong lành, khoảng cách không xa, đi lại dễ dàng.

Sơn Tây cách thủ đô Hà Nội 40km về phía Tây Bắc. Từ Hà Nội có thể dễ dàng đến Sơn Tây theo đường quốc lộ 32 hay đại lộ Thăng Long. Là vùng đất bán sơn địa, Sơn Tây có nhiều thắng cảnh tự nhiên từ lâu đã trở nên nổi tiếng như Đồng Mô – Ngải Sơn, Khoang Xanh – Suối Tiên… Bên cạnh đó, Sơn Tây cũng có rất nhiều di tích lịch sử văn hóa có giá trị như Chùa Mía, Thành cổ Sơn Tây, Làng cổ Đường Lâm đất hai vua, Đền Và thờ đức thánh Tản Viên. Thêm vào đó, việc xây dựng Làng Văn hóa – Du lịch các Dân tộc Việt Nam sẽ làm tăng sức hấp dẫn của vùng đất này. Thấy được thế mạnh đó, trong thời gian gần đây, Sơn Tây đã rất chú trọng phát triển du lịch. Nhiều loại hình du lịch, sản phẩm du lịch đã ra đời. Đặc biệt là sau khi toàn bộ tỉnh Hà Tây đã hợp nhất với Hà Nội (1/8/2008) hoạt động du lịch Sơn Tây đã khởi sắc rõ rệt. Mặc dù vậy, Sơn Tây vẫn chưa định hình được loại hình du lịch nào là đặc trưng, là thế mạnh của mình. Có một số ý kiến cho rằng, Sơn Tây nên tập trung vào phát triển Du lịch cuối tuần. Tuy nhiên cho đến nay chưa có một nghiên cứu nào về vấn đề này. Chính vì vậy việc “nghiên cứu điều kiện phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây” là một việc làm cần thiết và cấp bách.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ

===>>> Nhận Viết Thuê Luận Văn Thạc Sĩ Ngành Du Lịch

2. Lịch sử nghiên cứu

Việc nghiên cứu, đánh giá các điều kiện tự nhiên, Kinh tế Xã hội phục vụ mục đích phát triển Du lịch cuối tuần đã được một số tác giả đề cập đến như sau:

• Trên thế giới

Trên thế giới cũng có một số tác giả nghiên cứu về Du lịch cuối tuần như  Baud Bovy, Lozato Giotart, Boniface và Cooper, Radu – Daniel Pintilii … Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Một trong những tác giả đi tiên phong trong nghiên cứu Du lịch cuối tuần là Baud Bovy (1977) ông đã nghiên cứu và cho rằng những thành phố trên 1 triệu dân thường có tới 41% số hộ có ngôi nhà thứ hai dùng để nghỉ cuối tuần. Còn Lozato Giotart (1987) thì cho rằng Du lịch cuối tuần là những chuyến đi ngắn ngày vào cuối tuần (không nhất thiết phải trên 24 giờ) với những mục đích khác nhau. [Nguyễn Thị Hải (2002), tr. 12]

Boniface và Cooper (1993) trong nghiên cứu của mình lại cho rằng Du lịch cuối tuần là đi trốn những điểm tập trung  dân cư và những trung tâm công nghiệp.

Radu – Daniel Pintilii (2010), khi nghiên cứu vùng Bucharest, Rumani cho rằng Du lịch cuối tuần như một công cụ, chính sách để phát triển kinh tế địa phương. Nó dẫn tới sự gia tăng cạnh tranh giữa các lĩnh vực kinh tế khác, tạo thêm công ăn việc làm, giảm bớt tỷ lệ thất nghiệp và tăng phúc lợi cho người dân địa phương. Theo ông cần hiểu hoạt động Du lịch cuối tuần là tất cả các loại hình du lịch ngắn ngày (3 đến 5 ngày) thực hiện đặc biệt vào cuối tuần. Mục đích của khách đi Du lịch cuối tuần là để thoát khỏi những căng thẳng, áp lực hàng ngày, phục hồi cơ thể sau một tuần làm việc mệt mỏi.

• Ở Việt Nam

Ở Việt Nam đã có không ít tác giả nghiên cứu về Du lịch cuối tuần như Đặng Duy Lợi, Nguyễn Thị Hải, Sơn Hồng Đức, Đinh Trung Kiên…

Một trong những tác giả đi tiên phong trong nghiên cứu Du lịch cuối tuần là Đặng Duy Lợi (1992). Ông tập trung nghiên cứu các điều kiện để xây dựng các điểm Du lịch cuối tuần cho người dân thủ đô. Trong Luận án PTS của mình năm 1992, tác giả đã nghiên cứu, đánh giá các điều kiện tự nhiên huyện Ba Vì phục vụ mục đích phát triển du lịch. Trong các công trình, tác giả đã đưa ra các phương pháp đánh giá điều kiện tự nhiên phục vụ phát triển du lịch và lấy ví dụ cụ thể ở huyện Ba Vì.

Nguyễn Thị Hải (1997, 1998, 2000, 2002) được ghi nhận là người có nhiều nghiên cứu nhất về Du lịch cuối tuần. Trong các công trình của mình, tác giả đã tổng quan, phân tích các công trình nghiên cứu của các học giả trong và ngoài nước về Du lịch cuối tuần. Trên cơ sở đó tác giả đã đề xuất định nghĩa về Du lịch cuối tuần, đã trình bày được cơ sở lí luận và thực tiễn về điều kiện phát triển Du lịch cuối tuần cũng như các phương pháp đánh giá các điều kiện địa lý tự nhiên để phát triển Du lịch cuối tuần. Trong các công trình của mình tác giả đã đưa ra định nghĩa về Du lịch cuối tuần: “Du lịch cuối tuần là một dạng hoạt động của dân cư các đô thị, thành phố, khu công nghiệp hoặc nơi tập trung dân cư, vào những ngày nghỉ cuối tuần, ở vùng ngoại ô hay phụ cận, có điều kiện dễ hòa nhập nhất với thiên nhiên nhằm nghỉ ngơi, giải trí, phục hồi sức khỏe, kèm theo việc tiêu thụ những giá trị về tự nhiên, kinh tế và văn hóa.” [Nguyễn Thị Hải (2002), tr. 14]

Sơn Hồng Đức (2004) trong Du lịch và kinh doanh lữ hành đã gọi mục đích của khách đi Du lịch cuối tuần là “đi tìm sự thay đổi so với cái nhàm chán hằng ngày”. Mục đích cơ bản của các chuyến đi Du lịch cuối tuần là nhằm giải tỏa căng thẳng, thoát khỏi những áp lực của cuộc sống hàng ngày và phục hồi sức khỏe. Khách du lịch có thể tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau, miễn sao thoát khỏi cái nhàm chán hằng ngày là được. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Đinh Trung Kiên và cộng sự (2005), đã đi sâu nghiên cứu về tiềm năng và định hướng phát triển Du lịch cuối tuần ở vùng du lịch 1 (lựa chọn điển hình Hà Tây và Bắc Ninh) cho thị trường khách Hà Nội. Ông đã định nghĩa Du lịch cuối tuần là loại hình du lịch thỏa mãn nhu cầu nghỉ ngơi, thư giãn, phục hồi sức khỏe, tinh thần và những nhu cầu khác của khách du lịch (đối tượng này chủ yếu là cư dân các đô thị và khu công nghiệp). Trên cơ sở phân tích đặc điểm nhu cầu của khách Hà Nội, đánh giá những mặt mạnh, yếu của du lịch Hà Tây và Bắc Ninh, Ông đã đưa ra  những định hướng và giải pháp cụ thể để hai tỉnh này có thể phát triển tốt loại hình Du lịch cuối tuần phục vụ khách tới từ Hà Nội. Đinh Trung Kiên (2003) cho rằng Hà Tây hội tụ nhiều điều kiện phù hợp và hấp dẫn, là điểm Du lịch cuối tuần lý tưởng của người Hà Nội và khách quốc tế lưu trú trên địa bàn. Hà Tây có nguồn tài nguyên du lịch (TNDL) khá đa dạng như các khu du lịch Thác đa, Ao Vua, Khoang Xanh, Suối Mơ, Suối Ngọc, Đồng Mô, Vườn Quốc Gia Ba Vì, Thành Cổ Sơn Tây… Để khai thác tốt hơn tiềm năng Du lịch cuối tuần ở Hà Tây, cần phải tính tới định hướng phát triển sao cho Hà Nội phải là thị trường khách chính và thực hiện một số giải pháp về quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho nguồn nhân lực, thực hiện bảo vệ môi trường du lịch.

Đào Minh Ngọc (2007) cũng tìm hiểu về phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần ở Tiền Giang. Trong nghiên cứu của mình tác giả đã trình bày cơ sở lý luận về phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần, đưa ra khái niệm về Du lịch cuối tuần tiếp cận theo hai hướng kinh tế và xã hội, nêu ra những điều kiện cung, cầu, tuyến chuyển tiếp để phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần của Tiền Giang. Đồng thời tác giả đã đưa ra những định hướng thị trường mục tiêu, các giải pháp về quy hoạch, đầu tư, sản phẩm – dịch vụ, quản lý, marketing để phát triển hơn nữa hoạt động Du lịch cuối tuần ở Tiền Giang.

Quách Minh Châu (2011) đã nghiên cứu về phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần ở Bình Dương. Tác giả nêu những mặt thuận lợi về Tài nguyên du lịch tự nhiên và Tài nguyên du lịch nhân văn của tỉnh Bình Dương để phục vụ phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần nơi đây, đồng thời đánh giá được những thành công cũng như các mặt tồn tại, từ đó đề ra một số giải pháp cụ thể nhằm góp phần đẩy mạnh tiến trình phát triển của ngành du lịch Bình Dương. Tuy nhiên, trong nghiên cứu này mới chỉ tập trung ở cung du lịch chứ chưa đề cập đến vấn đề nhu cầu đi du lịch của người dân ở đây.

Những công trình khoa học trên là nguồn tài liệu rất quý giá, cung cấp cơ sơ lý luận và bài học kinh nghiệm, giúp tác giả có thể hoàn thành được luận văn của mình. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

 Xuân Thu (2013) trong bài viết của mình cho rằng Sơn Tây sẽ trở thành trung tâm văn hóa, du lịch, nghỉ dưỡng. Xác định Sơn Tây là một trong năm đô thị vệ tinh của thành phố Hà Nội, phát triển trong chùm đô thị vệ tinh thủ đô trên nền tảng đô thị thị xã Sơn Tây. Định hướng phát triển Sơn Tây theo hướng du lịch, công nghiệp, nông nghiệp sinh thái và dịch vụ giao thông vận tải. Như vậy, Sơn Tây giữ một vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế và phát triển du lịch đối với cả nước.

Vấn đề phát triển du lịch ở Sơn Tây cũng có khá nhiều công trình và bài viết đề cập đến như Thẩm Quốc Chính, Nguyễn Thị Thanh Thùy, Đỗ Đức Phong, Nguyễn Phương Thảo, Khuất Hữu Oanh…

Thẩm Quốc Chính (2007), và Nguyễn Thị Thanh Thùy (2007) đều nghiên cứu các điều kiện thuận lợi về tự nhiên cũng như Cơ sở hạ tầng vật chất kỹ thuật, nguồn nhân lực ở thị xã Sơn Tây để phát triển hai loại hình du lịch đó là golf  và du lịch sinh thái.

Khuất Hữu Oanh (2007) đã nghiên cứu vấn đề tiềm năng và định hướng phát triển du lịch trên địa bàn Sơn Tây. Tác giả đã trình bày được các đặc điểm tự nhiên, Kinh tế Xã hội cũng như các tiềm năng để phát triển du lịch ở Sơn Tây, tập trung vào phương pháp đánh giá, dự báo các chỉ tiêu về du lịch, số lượng khách đến, nhu cầu lao động cho du lịch, doanh thu. Đồng thời đề ra các giải pháp, định hướng phát triển du lịch, xây dựng các sản phẩm, chương trình du lịch chung cho Sơn Tây.Trong  nghiên cứu này tác giả mới chỉ tập trung nghiên cứu tiềm năng phát triển du lịch chung của Sơn Tây chứ chưa đi sâu tìm hiểu về phát triển một loại hình du lịch cụ thể ở  Sơn Tây.

Tiếp theo, Đỗ Đức Phong (2008) nghiên cứu về xây dựng mô hình phát triển du lịch ở Làng cổ Đường Lâm. Tác giả đã nêu ra thực trạng du lịch làng cổ Đường Lâm và mô hình du lịch hiện tại của nó với sản phẩm đặc trưng là di sản làng cổ. Đồng thời đề xuất một mô hình du lịch mới có khả năng hoạt động tốt hơn. Từ đó giúp cho Làng cổ Đường Lâm xây dựng nên một mô hình du lịch phù hợp.

Cũng là nghiên cứu về Làng cổ Đường Lâm, Nguyễn Phương Thảo (2008) lại  đưa ra các giải pháp phát triển du lịch dựa vào cộng đồng tại Làng cổ Đường Lâm  giúp cho du lịch tại Đường Lâm phát triển hơn nữa.

 Như vậy, các nghiên cứu trên mới chỉ nghiên cứu một điểm du lịch của Sơn Tây cho việc phát triển một loại hình du lịch cụ thể mà chưa có cái nhìn tổng quát về những điều kiện thuận lợi, sẵn có cho việc phát triển du lịch chung của toàn thị xã.

Ngoài ra, trong định hướng phát triển du lịch, Quy hoạch phát triển du lịch thành phố Hà Nội đến năm 2020, định hướng 2030 cũng đã đề cập tới việc phát triển các loại hình du lịch ở  Sơn Tây. Trong quy hoạch phát triển du lịch theo không gian lãnh thổ, cụm du lịch Sơn Tây – Ba Vì được xác định với các sản phẩm du lịch chủ yếu sau: du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cuối tuần, du lịch văn hóa tâm linh núi Ba Vì, du lịch văn hóa làng Việt cổ Đường Lâm – Đền Và, du lịch vui chơi giải trí, du lịch thể thao cao cấp và du lịch nông nghiệp. Sân golf Đảo Vua, hồ Đồng Mô (Sơn Tây) được xác định là một trong tám sân golf cao cấp theo quy hoạch hệ thống sân golf Việt Nam và quy hoạch chung xây dựng thủ đô Hà Nội. Khu du lịch nghỉ dưỡng và vui chơi giải trí phức hợp sườn tây núi Ba Vì và Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam Đồng Mô – Sơn Tây nằm trong danh mục các dự án trọng điểm ưu tiên đầu tư giai đoạn 2010 đến năm 2020.

Sơn Tây có rất nhiều điều kiện thuận lợi cho phát triển Du lịch cuối tuần. Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có công trình nào nghiên cứu, đánh giá một cách tổng quát các điều kiện tự nhiên, văn hóa, kinh tế, xã hội của Sơn Tây phục vụ phát triển Du lịch cuối tuần. Việc quản lý, tổ chức Du lịch cuối tuần hầu như chưa được các cơ quan, tổ chức quản lý và kinh doanh du lịch quan tâm. Chính vì vậy, việc nghiên cứu một cách tổng hợp các điều kiện phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây, làm tiền đề cho việc định hướng và đề xuất các giải pháp phát triển loại hoạt động này là hết sức có ý nghĩa. Đặc biệt là trong bối cảnh mà Du lịch cuối tuần đang dần trở thành một nhu cầu bức thiết đối với người dân ở các đô thị, các vùng gần trung tâm thành phố, khu công nghiệp.

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Mục đích của  luận văn là góp phần phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Để đạt được mục đích trên, đề tài đặt ra những nhiệm vụ sau:

• Thu thập, tổng hợp cơ sở lí luận về Du lịch cuối tuần
• Thu thập nghiên cứu các dữ liệu thứ cấp, dữ liệu sơ cấp về điều kiện phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây cũng như nhu cầu của người dân Hà Nội về Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.
• Phân tích, đánh giá điều kiện phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây cho người dân Hà Nội.
• Đề xuất các giải pháp nhằm phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn này là cư dân Hà Nội – khách du lịch tiềm năng và khách du lịch đến Sơn Tây – khách hiện tại.

Phạm vi không gian: Do điều kiện thời gian, đề tài chỉ tập trung nghiên cứu nhu cầu du lịch cuối tuần của người dân nội thành Hà Nội, cụ thể là 4 quận (Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng, Ba Đình, Đống Đa). Nếu có nhiều thời gian hơn tác giả sẽ mở rộng đối tượng điều tra ra các quận khác của Hà Nội.

Phạm vi nghiên cứu về nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu nhu cầu Du lịch cuối tuần  của người dân Hà Nội và các vùng phụ cận. Trong luận văn này tác giả chỉ tập trung nghiên cứu nhu cầu du lịch cuối tuần của học sinh –  sinh viên, công nhân viên chức là chủ yếu. Ngoài ra, luận văn còn nghiên cứu các yếu tố cung có trong phạm vi lãnh thổ như vị trí địa lý, Tài nguyên du lịch, Cơ sở hạ tầng của Sơn Tây. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Phạm vi thời gian: các số liệu, thông tin  phục vụ nghiên cứu đề tài này được giới hạn từ năm 2010 đến năm 2014.

5. Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện các nhiệm vụ đặt ra, các phương pháp nghiên cứu chủ yếu sau đã được sử dụng:

Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp. Các thông tin này được thu thập từ các công trình nghiên cứu, giảng dạy như giáo trình, bài báo của các tác giả trong và ngoài nước. Từ đó phân tích, tổng hợp chắt lọc lấy nội dung phù hợp.

Phương pháp khảo sát thực địa (điền dã): Phương pháp này sử dụng nhằm điều tra tổng hợp về điều kiện tự nhiên, Kinh tế Xã hội của khu vực nhằm bổ sung, chỉnh sửa, cập nhật số liệu, thông tin đã thu thập. Đồng thời, việc trực tiếp tham quan, khảo sát tại địa phương đã giúp tác giả đánh giá sâu sắc hơn về điều kiện phát triển Du lịch cuối tuần ở Sơn Tây, đồng thời giúp đề xuất một số giải pháp sát với thực tế của địa phương hơn.

Phương pháp điều tra xã hội học. Luận văn cũng áp dụng phương pháp điều tra xã hội học trong quá trình thực hiện. Đó là phương pháp điều tra bằng bảng hỏi. Vì số lượng cư dân ở Hà Nội rất lớn, chỉ tính riêng dân số 4 quận nội thành cũ của Hà Nội (Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng, Ba Đình, Đống Đa) tổng dân số 1.039.087 người. Do điều kiện thời gian có hạn nên tác giả chỉ khảo sát 285 phiếu điều tra nhu cầu Du lịch cuối tuần của người dân Hà Nội ở 4 quận nội thành Hà Nội. Quá trình khảo sát được tiến hành hai đợt, đợt một năm 2012 với 127 phiếu, đợt hai năm 2014 với 158 phiếu và 120 phiếu khách du lịch đến Sơn Tây, phát ở các điểm Làng Văn hóa du lịch các dân tộc Việt Nam, Thành cổ Sơn Tây, Làng Cổ Đường Lâm, Khu du lịch Bến xưa vào các dịp cuối tuần. Để kết quả mang tính đại diện cao, tác giả căn cứ vào cơ cấu dân cư của Hà Nội để cố gắng phân bổ phiếu điều tra lấy ý kiến đủ các thành phần dân cư (cán bộ công nhân viên chức; học sinh – sinh viên; công nhân, bộ đội; nghỉ hưu và các thành phần khác).

6. Bố cục của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, phần nội dung chính của luận văn bao gồm 3 chương.

• Chương 1. Cơ sở lí luận về điều kiện  phát triển du lịch cuối tuần
• Chương 2. Các điều kiện phát triển du lịch cuối tuần ở  Sơn Tây
• Chương 3. Một số giải pháp khai thác các điều kiện cho phát triển du lịch cuối tuần ở  Sơn Tây

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ ĐIỀU KIỆN PHÁT TRIỂN DU LỊCH CUỐI TUẦN Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

1.1. Các khái niệm

1.1.1. Du lịch cuối tuần

Qua phân tích khái niệm Du lịch cuối tuần do các học giả đưa ra (xem phần lịch sử nghiên cứu) có thể hiểu rằng: Du lịch cuối tuần là loại hình du lịch  tổ chức và kinh doanh các dịch vụ tại một số điểm du lịch có khoảng cách gần với những thành phố, khu công nghiệp, trung tâm thương mại nhằm thỏa mãn nhu cầu nghỉ ngơi, giải trí, thư giãn, phục hồi sức khỏe, tinh thần và những nhu cầu khác của khách du lịch vào những ngày nghỉ cuối tuần.

1.1.2. Cung du lịch cuối tuần

Cung du lịch cuối tuần là khả năng đáp ứng nhu cầu dịch vụ du lịch bằng những hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ,TNDL.

Theo tác giả Nguyễn Thị Hải (2002), điều kiện cung Du lịch cuối tuần bao gồm các yếu tố : độ hấp dẫn của Tài nguyên du lịch tự nhiên, kể cả Tài nguyên du lịch nhân văn, Cơ sở hạ tầng, Cơ sở vật chất kỹ thuật, nguồn nhân lực. Các điều kiện này phải đảm bảo thỏa mãn được mục đích và nhu cầu của khách du lịch cuối tuần tới các điểm cấp khách tiềm năng.

1.1.3. Cầu du lịch cuối tuần

Cầu là nhu cầu có khả năng thanh toán. Theo Nguyễn Văn Lưu (1998), cầu du lịch là một bộ phận của nhu cầu xã hội có khả năng thanh toán về  hàng hóa vật chất và dịch vụ du lịch, đảm bảo sự đi lại, lưu trú tạm thời của con người ngoài nơi ở thường xuyên của họ, nhằm mục đích nghỉ ngơi, giải trí, tìm hiểu văn hóa, chữa bệnh, tham gia vào các chương trình đặc biệt và các mục đích khác.

• Cầu du lịch cuối tuần bao gồm  hai nhóm, đó là cầu về dịch vụ du lịch và cầu về hàng hóa vật chất.
• Cầu về dịch vụ lại bao gồm: cầu về các dịch vụ đặc trưng; dịch vụ chính và dịch vụ bổ sung.
• Dịch vụ đặc trưng là những dịch vụ và nhu cầu cảm thụ, thưởng thức mà vì nó con người tiếp nhận chuyến du lịch. Chúng thường là nguyên nhân, mục đích của chuyến đi. Người đi Du lịch cuối tuần thường có nhu cầu thư giãn, xả stress.
• Dịch vụ chính là những dịch vụ đảm bảo sự lưu trú, ăn uống. Đi Du lịch cuối tuần khách thường thích ở theo hình thức cắm trại, nhà dân, nhà sàn, ở những nơi có không gian rộng rãi.
• Dịch vụ bổ sung của Du lịch cuối tuần là các khu vui chơi giải trí, chăm sóc sức khỏe.
• Cầu về hàng hóa Du lịch cuối tuần bao gồm các cửa hàng bán đồ ăn nhanh, nước uống, cửa hàng cho thuê đồ nấu ăn, cửa hàng cho thuê dụng cụ chơi thể thao, các cửa hàng bán thực phẩm, chợ, siêu thị…

Như vậy muốn phát triển du lịch cuối tuần, thỏa mãn nhu cầu đi du lịch cuối tuần của người dân, cần thường xuyên nghiên cứu nhu cầu du lịch cuối tuần.

1.2. Đặc điểm của du lịch cuối tuần

1.2.1. Thời gian Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Hầu hết các công trình nghiên cứu về Du lịch cuối tuần đều coi đặc trưng thời gian là một yếu tố quan trọng nhất đối với hoạt động Du lịch cuối tuần. Ở đây, thời gian dành cho Du lịch cuối tuần được xác định là những ngày nghỉ ngắn của mỗi tuần. Thông thường, những kỳ nghỉ đó diễn ra vào hai ngày cuối tuần (weekend). Tuy là những kỳ nghỉ ngắn nhưng do diễn ra định kỳ vào mỗi tuần nên số ngày nghỉ cuối tuần chiếm 80% tổng số ngày nghỉ trong năm. [Nguyễn Thị Hải (2002)]

Và để có thể tranh thủ đi du lịch trong những khoảng thời gian ngắn như vậy, chỉ có hai cách lựa chọn. Cách thứ nhất là chia nhỏ các hành trình lớn và thực hiện từng đoạn của hành trình trong năm. Nhưng trong thực tế, cách này rất khó thực hiện bởi lẽ có những khoảng cách, hay những hành trình mà người ta không thể thực hiện chuyến đi trong thời gian ngắn ngày được. Cách thứ hai là lựa chọn những hành trình ngắn (phù hợp với thời gian 1 – 2 ngày) và thực hiện nhiều hành trình khác nhau trong năm. Cách này hiện nay vẫn là cách được lựa chọn nhiều hơn cả. Việc lặp đi, lặp lại những chuyến đi du lịch của người dân sống tại thành phố, khu công nghiệp vào các dịp nghỉ cuối tuần đã tạo nên tính chu kỳ của hoạt động này.

1.2.2. Khoảng cách

Điểm đến được lựa chọn cho các chuyến du lịch cuối tuần trước hết phải là những điểm có khoảng cách di chuyển hợp lý. Theo tác giả Đặng Duy Lợi thì điểm đến thích hợp nhất cho các kỳ Du lịch cuối tuần là khoảng 20km đối với người đi xe đạp, còn ô tô, xe máy thì khoảng 45km – 60km. [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.12] Còn theo TS Đinh Trung Kiên thì khoảng cách của những điểm đến Du lịch cuối tuần so với những nơi ở hoặc làm việc phải không quá 3 giờ di chuyển. [Đinh Trung Kiên (2005), tr.14] Trong khi đó, Boniface lại cho rằng khoảng cách hợp lý của điểm Du lịch cuối tuần so với nơi ở, hoặc làm việc là khoảng 2 hoặc dưới 2 giờ bay. [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.12]

Tuy nhiên, cũng cần phải xác định khoảng cách ở đây không chỉ đơn thuần là khoảng cách địa lý mà nó phải được xác định bởi ba yếu tố là khoảng cách vật lý (được đo bằng độ dài vật lý từ nơi cấp khách đến điểm đón khách), khoảng cách thời gian (được đo bằng khoảng thời gian cần sử dụng để đi từ điểm cấp khách đến điểm đón khách, khoảng cách chi phí (được đo bằng chi phí vật chất và sức lực phải bỏ ra để đi từ điểm cấp khách đến điểm đón khách). Độ thích hợp của khoảng cách này phụ thuộc vào điều kiện của khách du lịch và điều kiện của tuyến chuyển tiếp. [Nguyễn Thị Hải (2002)]

Trong thực tế hầu hết các điểm được lựa chọn cho hoạt động Du lịch cuối tuần thường là những diểm nằm ở khoảng cách từ 50km – 150km so với điểm cấp khách. Những điểm ở khoảng cách như vậy thường mới có sự tương phản (có điều kiện sinh thái tự nhiên hoặc văn hóa xã hội khác biệt so với điểm cấp khách) đủ để hấp dẫn khách. Đồng thời, cũng phù hợp với thời gian, sức khỏe và chi phí cho hoạt động du lịch cuối tuần của khách

1.3. Các loại hình hoạt động Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Sơn Hồng Đức (2004) cho rằng mục đích của khách khi đi Du lịch cuối tuần là “ đi tìm sự thay đổi so với cái nhàm chán hàng ngày”. [tr.11] Thực tế, mục đích cơ bản của các chuyến Du lịch cuối tuần là nhằm giải tỏa căng thẳng, thoát khỏi áp lực của cuộc sống hàng ngày và phục hồi sức khỏe. Khách du lịch có thể tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau, miễn sao thoát khỏi cái nhàm chán hàng ngày là được. Vì thế mà các thể loại hoạt động của Du lịch cuối tuần cũng rất đa dạng:

Hoạt động tham quan: mục đích của hoạt động tham quan là nhằm tiếp cận gần hơn với thiên nhiên và văn hóa tại điểm đến, từ đó tạo ra được những khoảng thời gian thư giãn hợp lý vừa giúp giải tỏa bớt căng thẳng, vừa nâng cao sự hiểu biết về thế giới xung quanh. Đối tượng để tham quan trong hoạt động Du lịch cuối tuần không quá cầu kỳ như các hoạt động du lịch khác. Đó có thể chỉ là những nơi  có phong cảnh thiên nhiên đẹp, thanh bình, có sự gắn kết với các công trình nhân văn mang đặc trưng văn hóa địa phương như các ngôi đình, chùa, các khu vườn, làng nghề… hoặc cũng có thể là những nơi có phong cảnh thiên nhiên ngoạn mục như các khu rừng nguyên sinh, thác nước, hang động…

Tuy nhiên, thể loại hoạt động tham quan trong Du lịch cuối tuần cũng cần phải đáp ứng mục đích thư giãn và phục hồi sức khỏe. Vì thế, mức độ của tham quan, ngắm cảnh cũng phải đảm bảo yêu cầu không làm hao tổn nhiều sức lực và chi phí.

Hoạt động nghỉ dưỡng: đây là một trong những thể loại hoạt động được lựa chọn khá nhiều trong các chuyến Du lịch cuối tuần. Hoạt động nghỉ dưỡng có thể được thực hiện ngoài trời tại các bãi biển, suối nước khoáng, khu nghỉ ngơi ngoài trời… hoặc cũng thể thực hiên tại các cơ sở cung cấp dịch vụ nghỉ dưỡng cho khách như các khu nghỉ dưỡng trong nhà, các khu spa, vật lí trị liệu…Tham gia vào các thể loại hoạt động này, khách du lịch mong muốn được nghỉ ngơi hoàn toàn và được chăm sóc, phục hồi sức khỏe sau mỗi tuần làm việc căng thẳng.

Hoạt động thể thao: mục đích của hoạt động thể thao trong Du lịch cuối tuần là nhằm nâng cao thể chất, phục hồi sức khỏe và cũng là để giải tỏa tinh thần. Các loại hình thể thao được tổ chức vào những dịp cuối tuần thường mang tính vận động nhẹ như luyện tập yoga, bơi thuyền, câu cá, lướt ván, leo núi ngắn, bơi lặn, các trò chơi trên biển…

Tham gia các sinh hoạt văn hóa xã hội địa phương: hoạt động này hiện nay đang là một trong những xu thế phát triển của du lịch hiện đại. Việc những người sống ở thành phố, trung tâm công nghiệp về nông thôn và trở thành những nông dân thực thụ vào mỗi dịp cuối tuần đang là trào lưu rất phổ biến. Bên cạnh việc quan sát và thẩm nhận các giá trị văn hóa địa phương, khách du lịch còn trực tiếp tham gia vào đời sống vật chất và tinh thần giống như những người dân bản địa. Họ cùng sống trong những nhà dân, cày ruộng, đánh bắt cá, nấu ăn, sản xuất hàng thủ công, tham dự lễ hội…

Hoạt động mua sắm: cũng giống như các loại hình du lịch khác, hoạt động mua sắm tuy không phải là hoạt động đặc thù của Du lịch cuối tuần nhưng cũng là một trong những hoạt động được khách ưa thích. Đa số khách được hỏi đều tỏ ý muốn được tham gia vào việc mua sắm các sản phẩm địa phương. Đặc biệt, các sản phẩm ăn uống (là đặc sản địa phương) được du khách quan tâm nhiều nhất. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

1.4. Vai trò và chức năng của du lịch cuối tuần

• Chức năng kinh tế

Cũng như các loại hình du lịch khác, Du lịch cuối tuần có vai trò, chức năng  quan trọng trong đời sống kinh tế – xã hội của điểm đón khách.

Trước hết, hoạt động du lịch cuối tuần biểu hiện lợi ích kinh tế bằng việc đóng góp những khoản thu trực tiếp từ việc du khách tới nghỉ tại địa phương vào mỗi dịp cuối tuần. Theo thống kê của nhiều nước trên thế giới (đặc biệt là những nước công nghiệp hiện đại) thì chi phí cho các chuyến đi Du lịch cuối tuần của người dân trong một năm thường lớn hơn gấp hàng chục lần  so với chi phí cho những chuyến đi du lịch dài ngài [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.17)]. Hơn nữa, hoạt động du lịch cuối tuần  lại diễn ra trong suốt cả năm. Vì thế, nó sẽ giúp cho ngành du lịch địa phương  khắc phục được tính mùa vụ, nâng cao hiệu suất sử dụng cơ sở dịch vụ, cải thiện được tình trạng thừa lao động trái vụ và thiếu lao động chính vụ.

Chức năng kinh tế của hoạt động Du lịch cuối tuần còn biểu hiện ở khả năng thúc đẩy sự phát triển các ngành kinh tế vệ tinh. Khi điểm Du lịch cuối tuần phát triển, lượng khách tăng lên thì nhu cầu về dịch vụ hàng hóa tất yếu cũng tăng theo. Việc gia tăng nhu cầu như vậy sẽ kích thích sự phát triển các ngành kinh tế vệ tinh như chế biến thực phẩm, thủ công mỹ nghệ, dịch vụ, thương mại…

Hơn thế nữa, tính đặc thù về thời gian  và mục đích đi du lịch của khách đòi hỏi địa phương muốn phát triển trở thành điểm đón khách du lịch cuối tuần phải xây dựng được hệ thống cơ sở hạ tầng (đặc biệt là giao thông và thông tin liên lạc). Điều này cũng sẽ thúc đẩy sự phát triển của các ngành kinh tế khác, và giúp cho ngành kinh tế địa phương phát triển đồng bộ, vững chắc.

• Chức năng xã hội

Chức năng xã hội của Du lịch cuối tuần trước hết thể hiện ở việc tạo ra nhiều công ăn việc làm và thu nhập cho người dân tại điểm đón khách. Như vậy, Du lịch cuối tuần đã góp phần rất lớn  trong việc giải quyết nạn thấp nghiệp tại địa phương. Điều này có ý nghĩa hết sức quan trọng trong việc ổn định tình hình an ninh xã hội. Bởi lẽ, người lao động nhờ tham gia vào phục vụ Du lịch cuối tuần này tại địa phương mình đã không còn phải đến những thành phố lớn, những khu công nghiệp… để tìm kiếm việc làm tạm thời. Dân số địa phương sẽ ít biến động, chính quyền quản lí dễ dàng hơn, và vì thế tình hình an ninh xã hội  cũng sẽ ổn định hơn rất nhiều. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Không chỉ có thể, việc phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần còn giúp mở rộng không gian văn hóa của cộng đồng địa phương. Du lịch cuối tuần tạo điều kiện cho cộng đồng địa phương được tiếp xúc, giao lưu với nhiều đối tượng khách khác nhau. Thông qua các cuộc tiếp xúc này, cộng đồng địa phương sẽ có thể làm phong phú thêm  vốn văn hóa, thẩm mỹ và những kỹ năng sống của mình. Bên cạnh đó, để có thể phục vụ khách du lịch, người lao động địa phương phải tự học hỏi, trau dồi những kỹ năng cơ bản như giao tiếp, ngôn ngữ, nghiệp vụ… và phải tự làm giàu thêm kiến thức của mình. Điều này, giúp cho vốn sống, vốn văn hóa của cộng đồng dân cư tại địa phương được mở rộng.

• Chức năng sinh thái

DLCT còn có một chức năng quan trọng, đó là chức năng sinh thái. Du lịch cuối tuần của người dân thành phố thường đòi hỏi môi trường gần gũi với thiên nhiên. Vì vậy, muốn phát triển các điểm Du lịch cuối tuần cần bảo vệ, khôi phục và tối ưu hóa môi trường tự nhiên. Để thỏa mãn nhu cầu du lịch, nghỉ ngơi, cần dành lại những lãnh thổ có thiên nhiên còn ít bị biến đổi ở những vùng ngoại vi thành phố và tiến hành các biện pháp cải tạo. Chẳng hạn như cải tạo và trồng rừng, bảo vệ các nguồn nước và các lưu vực nước, xây dựng các công viên… Tất cả những việc đó đều góp phần bảo vệ môi trường, tạo nên một môi trường sinh thái lâu bền cho sự sống.

Do những nhu cầu về Du lịch cuối tuần mà ở nhiều thành phố đã hình thành những dải rừng hành lang bao quanh, những mạng lưới các vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên ở các vùng phụ cận. Như vậy là tuy trong điều kiện công nghiệp hóa, đô thị hóa mãnh liệt nhưng vẫn tạo được những điều kiện tối ưu hóa mối tác động tương hỗ luôn biến động giữa con người và môi trường tự nhiên [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.15].

1.5. Các điều kiện phát triển du lịch cuối tuần

Bao gồm các điều kiện cung Du lịch cuối tuần và cầu Du lịch cuối tuần.

 1.5.1. Điều kiện cung du lịch cuối tuần

 1.5.1.1. Tài nguyên du lịch

Tài nguyên du lịch là tất cả những gì thuộc về tự nhiên và các giá trị văn hóa do con người sáng tạo ra có sức hấp dẫn du khách, có thể được bảo vệ, tôn tạo và sử dụng cho ngành du lịch mang lại hiệu quả về kinh tế – xã hội và môi trường. [Bùi Thị Hải Yến (2007a)] Du lịch cuối tuần là dạng hoạt động của cư dân các đô thị, khu công nghiệp, thương mại…nhằm mục đích nghỉ ngơi, thư giãn, phục hồi sức khỏe bằng cách tiếp cận gần với thiên nhiên và văn hóa bản địa khác biệt với nơi ở thường xuyên. [Nguyến Thị Hải (2002)] Vì vậy, Du lịch cuối tuần đòi hỏi điểm đến phải có hệ thống tài nguyên du lịch đa dạng và tương phản tạo nên sức hấp dẫn đối với khách Du lịch cuối tuần. Tính đa dạng của hệ thống tài nguyên du lịch được thể hiện như sau :

• a/ Tài nguyên du lịch tự nhiên Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

Theo Khoản 1 (Điều 13, Chương II Luật du lịch Việt Nam năm 2005 quy định): ‘TNDL tự  nhiên bao gồm các yếu tố địa chất, địa hình, địa mạo, khí hậu, thủy văn, hệ sinh thái, cảnh quan tự nhiên đang được khai thác hoặc có thể được sử dụng phục vụ mục đích du lịch’’. [Luật Du lịch Việt Nam (2005)]

Địa hình: Theo Trần Đức Thanh (2006), “địa hình là tập hợp của vô vàn những thể lồi lõm hoặc tương đối bằng phẳng, phân cách với nhau bởi những đường ranh giới ít nhiều rõ ràng, tức là tập hợp của các dạng địa hình. Như vậy địa hình nói chung không thể là Tài nguyên du lịch mà chính giá trị thẩm mỹ của một số dạng địa hình, tạo nên những cảnh đẹp và tạo nên sự hấp dẫn khách du lịch sẽ là Tài nguyên du lịch tự nhiên”.

Địa hình kết hợp với lớp phủ thực vật tạo nên các phong cảnh thiên nhiên (hợp phần tự nhiên mà con người có thể nhìn thấy được). Phong cảnh thiên nhiên hấp dẫn khách (khác biệt so với nơi khách thường trú của khách; độc đáo, tương phản và đa dạng) sẽ là điều kiện để phát triển Du lịch cuối tuần. Khách Du lịch cuối tuần đa phần sống tại những nơi ít có điều kiện gần gũi với thiên nhiên. Vì vậy, phong cảnh cảnh thiên nhiên cũng là một trong những nguồn tài nguyên quan trọng để phát triển Du lịch cuối tuần.

Khí hậu: do tính chất của hoạt động du lịch cuối tuần là nghỉ ngơi, thư giãn, phục hồi sức khỏe nên du khách thường tìm đến những nơi có khí hậu trong lành, nhiệt độ phù hợp với cơ thể, phù hợp với các loại hình hoạt động trong các dịp nghỉ cuối tuần. Đồng thời khí hậu tại nơi nghỉ cuối tuần cũng không được khá khác biệt so với nơi ở thường xuyên của du khách. Bởi lẽ, nếu quá khác biệt, sức khỏe của khách sẽ có thể bị ảnh hưởng và như vậy là không phù hợp với mục đích thư giãn, nghỉ ngơi, phục hồi sức khỏe.

Nước: đối với du lịch, nước cùng với giá trị thẩm mỹ và sinh học của nó cũng được coi là một nguồn tài nguyên quan trọng để phát triển. Tài nguyên nước góp phần tạo nên những cảnh quan đẹp, hấp dẫn, là nơi tổ chức các trò chơi thể thao dưới nước, trên mặt nước cho khách Du lịch cuối tuần. Một số dạng của tài nguyên nước còn có tác dụng tốt đối với sức khỏe con người vì vậy cũng được khai thác như một dạng Tài nguyên du lịch. Đối với điểm đón khách Du lịch cuối tuần tài nguyên nước sẽ là một điều kiện hết sức thuận lợi để thu hút khách và duy trì tính hấp dẫn thường xuyên của điểm du lịch đối với khách.

Thực động vật: đây là một dạng Tài nguyên du lịch đặc biệt góp phần làm gia tăng tính hấp dẫn của điểm đón khách Du lịch cuối tuần. Quan sát, tìm hiểu về thế giới động thực vật của địa phương, được gần gũi với thiên nhiên là cách để du khách giải tỏa được những căng thẳng của cuộc sống thường ngày. Đây chính là mục đích của các chuyến Du lịch cuối tuần.

• b/ Tài nguyên du lịch nhân văn

‘Tài nguyên du lịch nhân văn là những của cải, vật chất và của cải tinh thần do con người sáng tạo ra’’. [Trần Thúy Anh và nnk (2011), tr.15] Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

TNDL nhân văn thường được chia làm 2 loại là tài nguyên nhân văn hữu thể (các di tích, công trình đương đại, hàng hóa, sản phẩm ẩm thực, sản phẩm làng nghề, sản phẩm nghệ thuật hữu hình…) và tài nguyên nhân văn phi vật thể (lễ hội, phong tục tập quán, truyền thuyết, giá trị của các tác phẩm nghệ thuật, giá trị của các yếu tố sản xuất, lối sống,…).

Điểm đón khách Du lịch cuối tuần có điều kiện sống khác biệt với điểm cấp khách sẽ là yếu tố rất thuận lợi để phát triển du lịch. Như đã trình bày, khách Du lịch cuối tuần đa phần là cư dân tới từ các đô thị và khu công nghiệp. Cuộc sống tại những nơi này thường gắn liền với sản xuất công nghiệp, với máy móc, nhà cao tầng và lối sống hiện đại. Một mặt cuộc sống ấy đem lại cho con người những lợi ích về kinh tế, giúp tiết kiệm được thời gian và tiếp cận dễ dàng với khoa học kỹ thuật. Nhưng mặt khác, cuộc sống hiện đại lại tạo ra cho con người những căng thẳng, mệt mỏi, kéo con người ngày càng rời xa khỏi những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp. Vì thế, để giải tỏa những căng thẳng này, đồng thời có thể tiếp cận gần với văn hóa truyền thống, cư dân các đô thị, khu công nghiệp sẽ tận dụng những khoảng thời gian rảnh rỗi, tìm đến với những địa điểm thỏa mãn nhu cầu, mong muốn ấy của họ. Như vậy, sự phù hợp của yếu tố tài nguyên nhân văn đối với hoạt động Du lịch cuối tuần được đánh giá bằng mức độ thỏa mãn nhu cầu, mong muốn và sở thích của khách Du lịch cuối tuần tới từ các điểm cấp khách tiềm năng.

1.5.1.2. Cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch

• a/ Cơ sở hạ tầng

CSHT là điều kiện cơ bản để phát triển Du lịch cuối tuần. Cơ sở hạ tầng được coi như “CSVCKT bậc hai đối với du lịch”. Điều kiện Cơ sở hạ tầng được xác định tại cả ba yếu tố thuộc hệ thống du lịch đó là Cơ sở hạ tầng của điểm cấp khách, tuyến chuyển tiếp và điểm đón khách. Đối với điểm đón khách Du lịch cuối tuần, các nhân tố Cơ sở hạ tầng cần xác định phải bao gồm hệ thống giao thông, mạng lưới thông tin liên lạc, khả năng cũng cấp điện nước, diện tích đất và tài nguyên dành cho phát triển du lịch của địa phương.

Hệ thống giao thông của điểm Du lịch cuối tuần bao gồm các tuyến nối điểm đón khách với các điểm cấp khách tiềm năng và các tuyến nối các điểm tài nguyên với nhau. Các tuyến này phải có những điều kiện phù hợp với mục đích và đặc trưng của hoạt động Du lịch cuối tuần. Nghĩa là phải đảm bảo yếu tố thuận lợi trong di chuyển, không làm hao tổn nhiều sức lực, thời gian và chi phí, đa dạng trong các loại hình phương tiện vận chuyển để khách có thể lựa chọn. Hệ thống giao thông của điểm Du lịch cuối tuần càng đa dạng và hoàn toàn thiện thì điểm càng có nhiều cơ hội để phát triển.

Mạng lưới thông tin liên lạc cũng là yếu tố quan trọng đánh giá khả năng phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần của điểm du lịch. Hiện nay, thông tin liên lạc không chỉ đơn thuần là điện thoại, thư tín, fax mà còn gồm các phương tiện hiện đại như internet, truyền hình kỹ thuật số, truyền hình cáp… Mạng lưới thông tin liên lạc hiện đại và thuận tiện sẽ đảm bảo thỏa mãn nhu cầu thông tin liên lạc của khách Du lịch cuối tuần đồng thời giúp điểm đón khách có thể nâng cao năng lực phục vụ mình.

Hệ thống cung cấp điện nước cũng là một điều kiện cơ bản để phát triển Du lịch cuối tuần. Sản phẩm của hệ thống cũng cấp điện, nước sẽ đảm bảo cho những nhu cầu thiết yếu của khách khi đi du lịch. Mặt khác, hệ thống cũng cấp điện nước cũng là điều kiện quan trọng để điểm đón khách có thể mở rộng thêm các loại hình dịch vụ phục vụ cho khách Du lịch cuối tuần.

Diện tích đất và tài nguyên dành cho phát triển du lịch của địa phương bao gồm diện tích đất, số lượng tài nguyên được quy hoạch dành cho điểm du lịch và diện tích đất dành cho việc xây dựng Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ du lịch. TS Nguyễn Thị Hải đã sử dụng thang đánh giá nhiều, trung bình, ít [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.35] để cho điểm chỉ tiêu diện tích mặt bằng dành cho Cơ sở vật chất kỹ thuật. Tuy nhiên, cũng cần phải xác định cả số lượng tài nguyên được quy hoạch dành cho điểm du lịch (diện tích rừng, diện tích hồ nước, chiều dài bãi biển, chiều dài đoạn sông, núi… chỉ dành cho điểm du lịch chứ không phải khai thác vào mục đích kinh tế khác). Số lượng diện tích và tài nguyên được quy hoạch dành cho điểm du lịch càng nhiều chứng tỏ điều kiện phát triển hoạt động du lịch nói chung và Du lịch cuối tuần nói riêng của điểm du lịch càng tốt.

• b/ Cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

CSVCKT du lịch đóng vai trò hết sức quan trọng trong phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần. Các thành phần cơ bản của Cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch bao gồm:

• Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ ăn uống, lưu trú (khách sạn, nhà hàng, quán ăn…),
• Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ tham quan, nghiên cứu…(các phương tiện hỗ hỗ trợ tham quan, nghiên cứu…)
• Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ vận chuyển cho khách du lịch (trạm xăng dầu, phương tiện cho thuê, dịch vụ vận chuyển…)
• Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ mua sắm (cửa hàng, chợ, khu bán hàng dành cho khách du lịch…),
• Cơ sở phục vụ về các nhu cầu khác (cung cấp thông tin, y tế, thể thao, đổi tiền, làm hộ chiếu, visa…).

Sự đầy đủ và đa dạng về thành phần của Cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch sẽ tạo điều kiện rất tốt để địa phương phát triển hoạt động du lịch nói chung cũng như hoạt động Du lịch cuối tuần nói riêng.

1.5.1.3. Nguồn nhân lực

Nguồn nhân lực du lịch có thể được địa phương huy động từ nơi khác tới, nhưng cũng có thể là những người dân bản địa được cung cấp những kỹ năng nghề để tham gia vào việc tổ chức và thực hiện các dịch vụ du lịch. Hiện nay, đối với du lịch nói chung và Du lịch cuối tuần nói riêng, nguồn nhân lực được xem như một nguồn tài nguyên quan trọng. Và chỉ khi địa phương có khả năng xây dựng và phát triển được nguồn nhân lực đạt tiêu chuẩn, có đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp, được đào tạo bài bản, nhiệt tình, có kiến thức sâu về chuyên môn cũng như nắm bắt được điểm mạnh của du lịch tinh nhà, mới có thể tính đến việc phát triển và mở rộng các hoạt động du lịch trong đó có hoạt động Du lịch cuối tuần.

1.5.2. Điều kiện cầu du lịch cuối tuần Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

1.5.2.1. Nhu cầu, sở thích

Số lượng: cho biết lượng nhu cầu và cầu tiềm năng về Du lịch cuối tuần của điểm cấp khách. Số lượng dân cư tại các điểm cấp khách lớn thì lượng nhu cầu về Du lịch cuối tuần cũng sẽ lớn theo. Tuy nhiên, điều này không phải đúng trong mọi trường hợp vì ngoài yếu tố số lượng dân cư, còn cần phải xác định rất nhiều nhân tố khác trình độ, nghề nghiệp, lứa tuổi, bầu không khí tâm lý chung của xã hội mới có thể khẳng định số lượng cầu của điểm cấp khách Du lịch cuối tuần.

Cơ cấu về độ tuổi, trình độ, nghề nghiệp: độ tuổi, trình độ và nghề nghiệp của dân cư sẽ có ảnh hưởng rất lớn tới số lượng cầu, đặc điểm cầu và những mong muốn của cầu về điểm đón khách Du lịch cuối tuần. Nghiên cứu cơ cấu về độ tuổi, trình độ và nghề nghiệp của dân cư sẽ giúp điểm đón khách dự báo được lượng cầu, đặc điểm, sở thích của cầu Du lịch cuối tuần, từ đó thiết lập các chiến lược khai thác phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần tại địa phương mình cho phù hợp. Theo số liệu điều tra của tác giả Nguyễn Thị Hải về đặc điểm, cơ cấu khách tham gia Du lịch cuối tuần tại đô thị Hà Nội vào năm 2000 thì có tới 40,8% là học sinh, sinh viên; 20,4% là cán bộ công chức; 16,4% là cán bộ nghiên cứu, giáo viên và 15,4% là những người công tác trong các lĩnh vực khác [Nguyễn Thị Hải (2000)]. Thực tế, các đối tượng sinh viên, học sinh; cán bộ công chức; nghiên cứu viên, giáo viên thường có nhu cầu về Du lịch cuối tuần cao hơn các đối tượng khác (chiếm tới 84,6% trong số những người đi Du lịch cuối tuần). Đây cũng là những đối tượng có các điều kiện thời gian rỗi, thu nhập, sức khỏe và trình độ nhận thức để biến nhu cầu, mong muốn về Du lịch cuối tuần trở thành cầu Du lịch cuối tuần. Như vậy, điểm cấp khách nào có thành phần các đối tượng là sinh viên, học sinh, cán bộ, công chức, nghiên cứu viên, giáo viên sinh sống nhiều nhất tại các đô thị lớn. Các đô thị này thường là trung tâm của một vùng, là nơi tập trung nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, cơ quan nhà nước, khu công nghiệp, thương mại… Vì vậy, địa phương được xem là có điều kiện trở thành điểm đón khách Du lịch cuối tuần khi nó có các điểm cấp khách tiềm năng là các đô thị trung tâm.

Đặc điểm văn hóa và bầu không khí tâm lý xã hội của dân cư tại điểm cấp khách: đặc điểm văn hóa và bầu không khí tâm lý xã hội tại nơi sinh sống cũng là một trong những nguyên nhân chủ yếu làm nảy sinh nhu cầu về Du lịch cuối tuần của cư dân tại các điểm cấp khách. Cuộc sống hiện đại trong môi trường toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế của cư dân sinh sống tại các đô thị đã không cho phép họ lưu giữ, duy trì các yếu tố văn hóa truyền thống. Biểu hiện rõ nét nhất ở các mối quan hệ xã hội. Các kiểu quan hệ gia đình, họ tộc, xóm giềng, làng xã truyền thống hầu như đã không còn ở các đô thị, trung tâm công nghiệp. Trong khi đó ở nông thôn, những yếu tố tốt đẹp này vẫn còn được lưu giữ và dần dà nó trở thành những điều hấp dẫn đối với cư dân sống tại các đô thị. Trở về các vùng nông thôn, tận hưởng những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp đã trở thành một mong muốn, một nhu cầu bức thiết của cư dân sinh sống tại các đô thị lớn. Và như vậy, đặc điểm văn hóa và bầu không khí tâm lý xã hội cũng là một trong các yếu tố cơ bản tác động đến nhu cầu Du lịch cuối tuần của cư dân tại các điểm cấp khách.

Ngoài các yếu tố thuộc về dân cư, khi nghiên cứu về điều kiện Kinh tế Xã hội của điểm cấp khách cũng cần phải xem xét tốc độ đô thị hóa và sức ép môi trường tại điểm. Tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa một mặt giúp thúc đẩy, cải thiện điều kiện vật chất và văn hóa cho dân cư đô thị, mặt khác cũng tạo ra nhiều áp lực đối với dân cư sinh sống tại các khu đô thị và các khu công nghiệp. Môi trường tự nhiên bị biến đổi, các nhà máy, khu công nghiệp, nhà cao tầng, sự gia tăng dân số đã đẩy người dân tại các đô thị ngày càng rời xa tự nhiên. Bên cạnh đó, các yếu tố như mật độ dân số cao, lượng thông tin phong phú, tần số tiếp xúc giữa những con người lớn, những khó khăn về giao thông … là những nguyên nhân gây ra sự căng thẳng thần kinh. Tuy nhiên chính những tác động tiêu cực của quá trình đô thị hóa lại làm tăng nhu cầu nghỉ ngơi du lịch của người dân thành phố. Như vậy, tốc độ đô thị hóa và sức ép môi trường tại các địa phương lân cận cũng là một điều kiện để điểm đón khách có thể thu hút được số lượng lớn khách Du lịch cuối tuần. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

1.5.2.2. Khả năng thanh toán

Khả năng thanh toán phụ thuộc vào nghề nghiệp và lứa tuổi. Để tiêu dùng du lịch cần phải có những phương tiện vật chất, khả năng tài chính đầy đủ. Đó là điều kiện cần thiết để biến nhu cầu du lịch thành cầu du lịch, tức là nhu cầu có khả năng thanh toán chi trả (trong hoạt động du lịch tiền của khách du lịch là vấn đề số một). Các nhà nghiên cứu cho thấy: khi thu nhập của người dân tăng thì nhu cầu du lịch tăng. Người tiêu dùng khi có sẵn các nguồn tài lực: tiền bạc, thời gian, cộng thêm các tác nhân kích thích như thông tin quảng cáo, gia đình, bạn bè, tập thể nơi cá nhân làm việc, kiến thức và kinh nghiệm về sản phẩm của bản thân… sẽ hình thành ý thích, nguyện vọng, mong muốn được đi du lịch trong người dân. Du lịch sẽ trở thành nhu cầu thường xuyên, tất yếu.họ sẵn sàng tìm kiếm mua dùng những sản phẩm và dịch vụ mà họ mong đợi.

1.5.2.3. Đặc điểm của cầu du lịch

Điểm cấp khách là các đô thị, trung tâm thương mại, công nghiệp. Du lịch cuối tuần là một “dạng hoạt động của cư dân các đô thị, khu công nghiệp hoặc nơi tập trung dân cư…” [Nguyễn Thị Hải (2002), tr.14]. Dạng hoạt động này được hình thành và phát triển song song với quá trình công nghiệp hóa và đô thị hóa. Nó xuất phát từ nhu cầu bức thiết phải giải tỏa những căng thẳng do cuộc sống hiện đại tại các đô thị, trung tâm công nghiệp mang lại. Và Du lịch cuối tuần chỉ phát triển được khi cư dân tại các đô thị, khu công nghiệp này có điều kiện về thời gian và kinh tế để biến nhu cầu nghỉ ngơi, giải trí, thoát khỏi cuộc sống căng thẳng hàng ngày vào cuối tuần trở thành cầu Du lịch cuối tuần. Như vậy một địa phương muốn trở thành điểm đón khách Du lịch cuối tuần đòi hỏi phải nằm ở vị trí gần với các đô thị, khu công nghiệp, trung tâm thương mại…

Thời gian nhàn rỗi ngày càng tăng. Những năm gần đây nền kinh tế không ngừng tăng lên, cùng với nó là sự phát triển của khoa học công nghệ và việc áp dụng tối đa những ứng dụng tối đa những ứng dụng khoa học kỹ thuật vào công – nông – thương nghiệp và dịch vụ đã giải phóng sức lao động của con người. Điều này làm thời gian nhàn rỗi của người lao động tăng lên. Đặc biệt nước ta có quyết định của thủ tướng chính phủ về thực hiện chế độ tuần làm việc 40^h, tăng thời gian nghỉ cuối tuần lên hai ngày thứ bảy, chủ nhật, áp dụng tù 2/10/1999 cho cán bộ công chức và người lao động trong cơ quan đơn vị hành chính tổ chức chính trị – xã hội.

Khoa học kỹ thuật phát triển đồng thời với sự có mặt của nhiều máy móc hiện đại trong đời sống sinh hoạt của các gia đình: máy giặt, máy hút bụi, máy rửa chén đĩa… giải phóng và tiết kiệm được nhiều thời gian và công sức con người; chính vì vậy người phụ nữ ngày nay cũng có nhiều thời gian và điều kiện đi du lịch.

 Điều dễ nhận thấy là khi thời gian nhàn rỗi tăng lên thì nhân dân cũng sẽ dành thời gian đi du lịch nhiều hơn vào dịp: các dịp lễ, tết, ngày nghỉ cuối tuần. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

1.5.3.  Các điều kiện khác

Để phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần ngoài các điều kiện về cung và cầu  du lịch cũng cần có các điều kiện khác như điều kiện về tuyến chuyển tiếp, sự ủng hộ của chính quyền và sự tham gia tích cực của cộng đồng dân cư bản địa. Tuy nhiên, trong luận văn này, những vấn đề đó không được đề cập đến.

Tiểu kết

Chương 1 đã tiến hành giải quyết đối tượng nghiên cứu đầu tiên (cơ sở lý luận về về phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần) của đề tài. Đây chính là phần lý thuyết cơ sở cho các nghiên cứu thực tiễn được triển khai trong các chương 2 và chương 3 của luận văn. Chương 1 cũng đã thực hiện được nhiệm vụ nghiên cứu thứ nhất đó là: hệ thống hóa và làm rõ cơ sở khoa học về phát triển hoạt động Du lịch cuối tuần của một điểm đón khách.

Chương 1 đã nêu được khái niệm Du lịch cuối tuần: Du lịch cuối tuần là loại hình du lịch  tổ chức và kinh doanh các dịch vụ tại một số điểm du lịch có khoảng cách gần với những thành phố, khu công nghiệp, trung tâm thương mại nhằm thỏa mãn nhu cầu nghỉ ngơi, giải trí, thư giãn, phục hồi sức khỏe, tinh thần và những nhu cầu khác của khách du lịch vào những ngày nghỉ cuối tuần. Luận văn: Nghiên cứu phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây.

DLCT có những đặc trưng riêng (khác với hoạt động du lịch khác) về thời gian và tính nhịp điệu, về khoảng cách giữa điểm cấp khách và điểm đón khách, về mục đích và thể loại hoạt động. Du lịch cuối tuần cũng có các chức năng quan trọng về kinh tế, về xã hội và về sinh thái đối với cả điểm cấp khách và điểm đón khách.

Một địa phương muốn trở thành điểm đón khách Du lịch cuối tuần phải được thể hiện ở cả ba yếu tố của có các điều kiện cung Du lịch cuối tuần (điểm đón khách) và điều kiện cầu Du lịch cuối tuần (điểm cấp khách), tuyến chuyển tiếp.

XEM THÊM NỘI DUNG TIẾP THEO TẠI ĐÂY:

===>>> Luận văn: Các điều kiện phát triển du lịch cuối tuần ở Sơn Tây

Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 Chuyên cung cấp dịch vụ làm luận văn thạc sĩ, báo cáo tốt nghiệp, khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp và Làm Tiểu Luận Môn luôn luôn uy tín hàng đầu. Dịch Vụ Viết Luận Văn 24/7 luôn đặt lợi ích của các bạn học viên là ưu tiên hàng đầu. Rất mong được hỗ trợ các bạn học viên khi làm bài tốt nghiệp. Hãy liên hệ ngay Dịch Vụ Viết Luận Văn qua Website:  https://dichvuvietluanvan.com/ – Hoặc Gmail: lamluanvan24h@gmail.com